Kooperatifler İçin Son Tarih 26 Ekim! İşlem Yapmayanlar Dağılmış Sayılacak
Türkiye genelindeki kooperatifler ve üst kuruluşları için ana sözleşme intibak süresinde sona yaklaşıldı. Ticaret Bakanlığı, Tarım ve Orman Bakanlığı ile Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının duyurularına göre kooperatiflerin ana sözleşmelerini güncel mevzuata uyarlamak için 26 Ekim 2026 Pazartesi gününe kadar işlemlerini tamamlaması gerekiyor. Belirlenen tarihe kadar intibak işlemlerini gerçekleştirmeyen kooperatifler, 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu gereğince dağılmış sayılacak.
Kooperatif yöneticilerini ilgilendiren önemli bir yasal sürenin dolmasına üç gün kaldı. Türkiye genelinde faaliyet gösteren kooperatiflerin ana sözleşmelerini mevcut mevzuat hükümlerine uygun hâle getirmek için tanınan süre 26 Ekim 2026 tarihinde sona erecek.
Bakanlıkların yayımladığı açıklamalarda, ana sözleşme intibakını tamamlamayan kooperatiflerin ve üst kuruluşlarının kanun gereği dağılmış sayılacağı hatırlatıldı.
Yetkili kurumlar, hak kaybı yaşanmaması için kooperatiflerin gerekli karar, izin, tescil ve ilan işlemlerini son tarihten önce tamamlaması gerektiğini vurguluyor.
Kooperatif Ana Sözleşme İntibakı İçin Son Gün Ne Zaman?
Kooperatiflerin ana sözleşmelerini yeni mevzuata uyarlaması için belirlenen son tarih 26 Ekim 2026 Pazartesi.
1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun geçici 9'uncu maddesi, kooperatiflerin ve üst kuruluşlarının ana sözleşmelerini kanun hükümlerine uygun hâle getirmesini zorunlu kılıyor.
Bu yükümlülüğün yerine getirilmesi için tanınan süre, daha önce yapılan kanun değişikliğiyle beş yıla çıkarılmıştı.
Ancak ilgili bakanlıkların mevcut duyurularında son tarih 26 Ekim 2026 olarak gösterilmeye devam ediyor.
Bu nedenle kooperatiflerin işlemlerini tamamlamak için yeni bir süre uzatımı yapılacağını varsaymaması gerekiyor.
Ana Sözleşmesini Güncellemeyen Kooperatiflere Ne Olacak?
1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun geçici 9'uncu maddesine göre ana sözleşmelerini belirtilen süre içerisinde mevzuata uygun hâle getirmeyen kooperatifler ve üst kuruluşları dağılmış sayılıyor.
Hukuki açıdan bu durum, kooperatifin münfesih duruma düşmesi anlamına geliyor.
Ancak dağılmış sayılmak, kooperatifin bütün mal varlığının otomatik olarak ortadan kalkması veya bütün borç ve alacaklarının aynı anda silinmesi anlamına gelmiyor.
Dağılmanın ardından kooperatifin hukuki durumuna göre tasfiye ve ticaret siciline ilişkin işlemler gündeme gelebiliyor.
Bakanlıkların uyarılarında özellikle işlemlerin son tarihe bırakılmaması gerektiği belirtiliyor.
Kooperatif Ana Sözleşme İntibakı Nedir?
Ana sözleşme intibakı, bir kooperatifin kuruluş ve faaliyet esaslarını düzenleyen ana sözleşmesinin yürürlükteki mevzuat hükümlerine uygun hâle getirilmesi işlemi.
Kooperatif ana sözleşmelerinde ortaklık, yönetim, denetim, genel kurul ve diğer kurumsal işlemlerle ilgili hükümler bulunuyor.
Mevzuatta yapılan değişiklikler nedeniyle geçmiş yıllarda hazırlanmış ana sözleşmelerin güncellenmesi gerekebiliyor.
7339 sayılı Kanun ile getirilen intibak yükümlülüğünün amacı, kooperatiflerin ana sözleşmelerinin güncel Kooperatifler Kanunu hükümleriyle uyumlu hâle getirilmesini sağlamak.
7511 sayılı Kanun'la yapılan değişiklik sonucunda intibak için tanınan süre beş yıla çıkarıldı.
Bu sürenin sonunda ise gerekli işlemleri tamamlamayan kuruluşlar açısından kanunda öngörülen dağılma sonucu uygulanacak.
Kooperatif Ana Sözleşme İntibakı Nasıl Yapılır?
Yetkili kurumların duyurularında kooperatif ana sözleşme intibakı için izlenmesi gereken temel aşamalar açıklanıyor.
İşlemler kooperatifin faaliyet alanına ve bağlı bulunduğu yetkili kuruma göre farklılık gösterebilmekle birlikte genel süreç şu adımlardan oluşuyor:
-
Kooperatifin mevcut ana sözleşmesi ve güncel örnek ana sözleşme incelenir.
-
Gerekli intibak başvurusu MERSİS üzerinden başlatılır.
-
İlgili il müdürlüğünden gerekli izin ve onay işlemleri yürütülür.
-
Ana sözleşme değişikliği genel kurulda görüşülerek karara bağlanır.
-
Gerekli tescil ve ilan işlemleri ticaret sicilinde tamamlanır.
Amasya İl Tarım ve Orman Müdürlüğünün duyurusunda MERSİS başvurusu, genel kurul kararı, il müdürlüğü onayı ve ticaret sicilindeki tescil ve ilan aşamalarına dikkat çekiliyor.
Bununla birlikte başvuru belgeleri ve işlem sırası, kooperatifin tabi olduğu uygulamaya göre farklılaşabileceğinden ilgili il müdürlüğünün açıklamaları esas alınmalı.
Genel Kurul Kararı Almak Yeterli mi?
Kooperatif ana sözleşme intibakında yalnızca genel kurul kararı alınması, bütün işlemlerin tamamlandığı anlamına gelmeyebiliyor.
Diyarbakır Ticaret İl Müdürlüğünün duyurusuna göre gerekli ön izni alıp genel kurulda karar veren ancak ticaret sicilinde tescil ve ilan işlemlerini tamamlamayan kooperatiflerin bu aşamaları da sonuçlandırması gerekiyor.
Bu nedenle kooperatif yönetimlerinin yalnızca başvuru yapılıp yapılmadığını değil, işlemlerin tamamının sonuçlandırılıp sonuçlandırılmadığını kontrol etmesi önem taşıyor.
Özellikle ticaret sicili tescil ve ilan aşamalarının son tarihe yetişmesi gerektiğine yönelik resmî uyarılar bulunuyor.
Hangi Kooperatifler İntibak İşlemi Yapmak Zorunda?
Ana sözleşme intibakı yükümlülüğü, ilgili mevzuat kapsamında faaliyet gösteren kooperatifler ve üst kuruluşlarını ilgilendiriyor.
Bakanlık duyurularında özellikle şu alanlardaki kooperatiflere yönelik uyarılar bulunuyor:
-
Tarımsal kalkınma kooperatifleri
-
Sulama kooperatifleri
-
Su ürünleri kooperatifleri
-
Yapı kooperatifleri
-
Diğer ilgili kooperatifler ve üst kuruluşları
Ancak her kuruluşun mevcut hukuki durumunun aynı olmadığı unutulmamalı.
Örneğin hâlihazırda tasfiye hâlinde bulunan veya sicil kaydı terkin edilmiş kooperatiflerin durumu, faal kooperatiflerden farklı değerlendirilebiliyor.
Bu nedenle yükümlülüğün kapsamına ilişkin değerlendirmenin kooperatifin hukuki durumuna ve bağlı bulunduğu kuruma göre yapılması gerekiyor.
Yapı Kooperatifleri İçin İntibak Süresi Ne Zaman Doluyor?
Yapı kooperatiflerinin ana sözleşme intibakı için de son tarih 26 Ekim 2026 olarak duyuruldu.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, ana sözleşmelerini güncel mevzuata uyarlamayan faal kooperatiflerin ve üst kuruluşlarının dağılmış sayılacağını bildirdi.
Ankara Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğünün açıklamasında, hukuki durumu faal olan yapı kooperatiflerinin intibak işlemlerini bu tarihe kadar tamamlaması gerektiği belirtildi.
Bu kapsamda yapı kooperatifi yöneticilerinin MERSİS işlemlerini, ilgili kurum izinlerini, genel kurul kararlarını ve sicil işlemlerini kontrol etmesi gerekiyor.
Tarımsal Kooperatifler İçin de Aynı Tarih Geçerli
Tarım ve Orman Bakanlığının il müdürlükleri de tarımsal kalkınma, sulama ve su ürünleri kooperatifleri için intibak süresinin 26 Ekim 2026 tarihinde dolacağını hatırlattı.
Bakanlık tarafından söz konusu kooperatif türleri için güncellenen örnek ana sözleşmeler hazırlanmıştı.
Şırnak, Trabzon, Samsun ve Muş il müdürlükleri, intibak işlemlerini henüz tamamlamayan kooperatiflerin sürenin dolmasından önce gerekli işlemleri gerçekleştirmesi gerektiğini duyurdu.
Bu açıklamalar, yükümlülüğün yalnızca belirli bir ilde faaliyet gösteren kooperatiflerle sınırlı olmadığını ortaya koyuyor.
Kooperatif İntibak Süresi Uzatılacak mı?
23 Ekim 2026 itibarıyla incelenen güncel resmî duyurularda son tarih 26 Ekim 2026 olarak belirtiliyor.
Trabzon ve Samsun İl Tarım ve Orman Müdürlükleri tarafından yayımlanan açıklamalarda süre uzatımı yapılmayacağı özellikle ifade edildi.
Bu nedenle kooperatiflerin işlemlerini mevcut son tarihe göre planlaması gerekiyor.
İlerleyen günlerde yeni bir kanuni düzenleme yapılması hâlinde hukuki durum değişebilir. Ancak henüz gerçekleşmemiş bir süre uzatımının varmış gibi değerlendirilmesi doğru olmaz.
Kooperatif Yöneticileri Son Tarihten Önce Ne Yapmalı?
Kooperatif yönetimlerinin öncelikle ana sözleşmelerinin güncel mevzuata uygun olup olmadığını kontrol etmesi gerekiyor.
Daha önce intibak başvurusu başlatılmışsa işlemin hangi aşamada bulunduğu belirlenmeli.
Genel kurul kararı alınmış ancak tescil veya ilan işlemi tamamlanmamışsa ilgili ticaret sicili müdürlüğü ve yetkili il müdürlüğüyle iletişime geçilmesi önem taşıyor.
Her kooperatifin bağlı olduğu bakanlık veya il müdürlüğü farklı olabileceğinden gerekli evrak ve işlemler doğrudan yetkili kurumdan teyit edilmeli.
26 Ekim 2026 tarihinde sona erecek yasal süre, ana sözleşme intibakını henüz tamamlamamış kooperatifler açısından önemli bir hukuki yükümlülük oluşturuyor.
İntibak işlemlerini son tarihe kadar tamamlamayan kooperatifler ve üst kuruluşları, kanun gereği dağılmış sayılma sonucuyla karşı karşıya kalacak.
