SPK lisansına sahip bağımsız denetim şirketlerinin kurumlar vergisi oranı ve enflasyon düzeltmesi uygulamasına ilişkin Gelir İdaresi Başkanlığı’ndan dikkat çeken bir özelge geldi. Ankara Defterdarlığı tarafından verilen görüşte, sermaye piyasası kurumu niteliğindeki bağımsız denetim şirketlerinin kurum kazançlarının tamamında yüzde 30 kurumlar vergisi oranının uygulanması gerektiği belirtildi.
Özelgede ayrıca 2024 yılı enflasyon düzeltmesinden kaynaklanan kâr veya zarar farkının kurum kazancının tespitinde dikkate alınmayacağı ifade edildi.
Özelge Hangi Konuyu Kapsıyor?
23 Mart 2026 tarihli özelgede, SPK lisansına sahip bir bağımsız denetim şirketinin vergisel durumu değerlendirildi.
Başvuruda şirketin;
- bağımsız denetim,
- mali danışmanlık,
- finansal danışmanlık
faaliyetlerinde bulunduğu ve 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu kapsamında denetim faaliyeti yürüttüğü belirtildi.
SPK Lisanslı Bağımsız Denetim Şirketleri Hangi Vergi Oranına Tabi?
Kurumlar Vergisi Kanunu’na göre genel kurumlar vergisi oranı yüzde 25 olarak uygulanıyor. Ancak bankalar, sigorta şirketleri, emeklilik şirketleri, finans kuruluşları ve sermaye piyasası kurumları için oran yüzde 30 olarak belirlenmiş durumda.
Gelir İdaresi’nin özelgedeki değerlendirmesine göre, SPK kapsamında denetim faaliyetinde bulunan bağımsız denetim şirketleri sermaye piyasası kurumu sayılıyor. Bu nedenle söz konusu şirketlerin kurum kazançlarında yüzde 30 kurumlar vergisi oranı uygulanması gerekiyor.
Yüzde 30 Oran Sadece SPK Gelirleri İçin Mi Geçerli?
Özelgede dikkat çeken noktalardan biri de oran ayrımı yapılmaması oldu. Gelir İdaresi, yüzde 30 kurumlar vergisi oranının yalnızca SPK kapsamındaki denetim gelirlerine değil, şirketin kurum kazançlarının tamamına uygulanması gerektiği yönünde görüş bildirdi.
Bu kapsamda bağımsız denetim, mali danışmanlık veya finansal danışmanlık gibi farklı faaliyetlerden elde edilen gelirler için ayrı oran uygulanmayacak.
Bağımsız Denetim Şirketi Sermaye Piyasası Kurumu Sayılır Mı?
6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’nda, sermaye piyasasında faaliyette bulunacak bağımsız denetim, değerleme ve derecelendirme kuruluşları sermaye piyasası kurumları arasında sayılıyor.
Bu nedenle SPK lisansı bulunan ve sermaye piyasası kapsamında denetim yapan bağımsız denetim şirketleri, vergi oranı açısından sermaye piyasası kurumu kabul ediliyor.
Enflasyon Düzeltmesi Kazancı Etkileyecek Mi?
Özelgede ikinci önemli başlık enflasyon düzeltmesi oldu. Vergi Usul Kanunu’nun geçici 33. maddesi kapsamında bazı kurumlar için özel düzenleme bulunuyor.
Buna göre sermaye piyasası kurumları tarafından 2024 ve 2025 hesap dönemlerinde yapılan enflasyon düzeltmesinden doğan kâr veya zarar farkı, kurum kazancının tespitinde dikkate alınmayacak.
Bu nedenle SPK lisanslı bağımsız denetim şirketi, 2024 hesap döneminde enflasyon düzeltmesinden doğan farkı vergi matrahına dahil etmeyecek.
2025, 2026 ve 2027 Yıllarında Enflasyon Düzeltmesi Yapılacak Mı?
Özelgede 582 ve 587 sıra numaralı Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğleri ile VUK geçici 37. madde hükümlerine de yer verildi.
Buna göre;
- 2025 geçici vergi dönemlerinde enflasyon düzeltmesi yapılmayacak,
- 2025 hesap dönemi sonunda mali tablolar enflasyon düzeltmesine tabi tutulmayacak,
- 2026 ve 2027 hesap dönemlerinde de geçici vergi dönemleri dahil enflasyon düzeltmesi uygulanmayacak.
Hangi Şirketler Bu Görüşten Etkilenebilir?
Özelge özellikle SPK lisansı bulunan bağımsız denetim şirketleri açısından önem taşıyor. Ancak her bağımsız denetim şirketi için otomatik olarak aynı sonuca varılması doğru olmayabilir.
Burada belirleyici unsur, şirketin 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu kapsamında sermaye piyasasında faaliyet gösterip göstermediğidir.
KGK Lisansı Olan Şirketler İçin Aynı Kural Geçerli Mi?
Özelgede yer alan değerlendirme, SPK kapsamında faaliyet gösteren bağımsız denetim şirketi üzerinden yapılmıştır.
Bu nedenle yalnızca Kamu Gözetimi Kurumu lisansı kapsamında bağımsız denetim yapan şirketler ile SPK lisansına sahip şirketlerin aynı şekilde değerlendirilmemesi gerekiyor.
Şirketler İçin Pratik Etkisi Ne Olacak?
SPK lisanslı bağımsız denetim şirketleri için özelge iki önemli sonucu beraberinde getiriyor:
- Kurum kazançlarının tamamında yüzde 30 kurumlar vergisi oranı dikkate alınacak.
- 2024 hesap döneminde enflasyon düzeltmesinden doğan kâr veya zarar farkı kurum kazancına dahil edilmeyecek.
Bu nedenle bağımsız denetim şirketlerinin kurumlar vergisi beyannamesi ve enflasyon düzeltmesi uygulamalarında faaliyet kapsamlarını dikkatle değerlendirmesi önem taşıyor.
