İthalatta Ürün Güvenliği Denetimlerinde Güncel Ürün Grupları Açıklandı
Ticaret Bakanlığı, ithalat aşamasında ürün güvenliği ve teknik mevzuat yönünden denetime tabi tutulan ürün gruplarına ilişkin güncel listeyi 5 Ekim 2026 tarihinde yayımladı. Güncel çerçevede sanayi girdilerinden makinelere, CE işareti taşıması gereken ürünlerden yapı malzemelerine, pil ve akümülatörlerden tıbbi cihazlara kadar çok sayıda ürün grubu ithalat sırasında uygunluk denetimine tabi tutuluyor.
Duyuru yeni bir kanun veya tek başına yeni bir yükümlülük getiren düzenleme niteliğinde değil. Ancak 2026 yılı Ürün Güvenliği ve Denetimi Tebliğleri kapsamında hangi ürün gruplarının hangi kontrol sistemine tabi olduğunun toplu şekilde güncellenmesi, ithalat yapan şirketler açısından önemli bir uygulama rehberi oluşturuyor.
Sanayi Girdilerinde Standartlara Uygunluk Kontrolü Devam Ediyor
2026/1 sayılı Ürün Güvenliği ve Denetimi Tebliği kapsamında birçok sanayi girdisi ithalat aşamasında standartlara uygunluk yönünden kontrol ediliyor.
V kayışları, demir ve çelik mamulleri, flanşlar, boru bağlantı parçaları, segmanlar, amortisörler, gaz muslukları, rulmanlar, kasnaklar, fiş ve prizler ile jantlar bu kapsamda yer alan ürünler arasında bulunuyor.
Bu ürünlerde denetimler Ticaret Bakanlığı tarafından belirlenen esaslara göre Türk Standardları Enstitüsü aracılığıyla yürütülüyor.
İthalatçı şirketlerin ürünün yalnızca GTİP numarasını değil, ilgili standardı ve teknik düzenlemeyi de doğru belirlemesi gerekiyor.
Makineler İçin Ayrı Denetim Yapısı Var
Makine ürün grubu için 2026/32 sayılı Tebliğ uygulanıyor.
Bu düzenlemede ürünler iki ayrı GTİP listesi üzerinden ele alınıyor. Bazı makinelerde ön izin uygulaması bulunurken diğerlerinde mevcut teknik mevzuata uygunluk denetimi sürdürülüyor.
Makine ithalatında ürünün Makina Emniyeti Yönetmeliğine uygunluğu, teknik dosya, uygunluk beyanı ve gerekli işaretlemeler açısından önem taşıyor.
Bu nedenle özellikle sanayi makineleri ithal eden işletmelerin ürün siparişi vermeden önce ürünün hangi liste kapsamında bulunduğunu kontrol etmesi gerekiyor.
CE İşareti Taşıması Gereken Ürünler Denetimde
Elektrikli ve elektronik cihazlar, basınçlı ekipmanlar, gaz yakan cihazlar, asansörler ve çeşitli küçük ev aletleri de ithalat sırasında teknik mevzuat kontrollerine tabi tutuluyor.
2026/9 sayılı Tebliğ kapsamında bu ürünlerin ilgili yönetmeliklere uygunluğu inceleniyor.
CE işaretinin ürün üzerinde bulunması tek başına ithalatın sorunsuz tamamlanacağı anlamına gelmiyor. Teknik dosya, uygunluk beyanı, test belgeleri ve ürün üzerindeki işaretlemelerin de mevzuatla uyumlu olması gerekiyor.
Eksik veya hatalı belgeler gümrük işlemlerinin uzamasına ya da ürünün piyasaya girişinin engellenmesine neden olabilir.
Pil ve Akümülatörler de Kontrol Altında
Pil ve akümülatör ithalatı 2026/15 sayılı Ürün Güvenliği ve Denetimi Tebliği kapsamında yürütülüyor.
Bu ürünlerin ithalat aşamasında ilgili çevre ve ürün güvenliği düzenlemelerine uygunluğu kontrol ediliyor.
Pil ve akümülatör ithal eden işletmeler açısından yalnızca ürün güvenliği değil, çevresel yükümlülükler de önem taşıyor.
Ürünün teknik özellikleri, bileşimi ve ilgili mevzuatta öngörülen belgeler ithalat öncesinde kontrol edilmeli.
Yapı Malzemelerinde Denetim Kapsamı Geniş
Çimento, demir-çelik çubuklar, izolasyon malzemeleri, ısı ve duman dedektörleri ile kapı kilitleri gibi çeşitli yapı malzemeleri de ithalat aşamasında teknik mevzuata uygunluk yönünden kontrol ediliyor.
Bu ürünler için 2026/14 sayılı Tebliğ uygulanıyor.
Yapı malzemelerinde ürün performans beyanları, teknik belgeler ve ilgili standartlara uygunluk özellikle kritik önem taşıyor.
İnşaat, yapı malzemeleri ticareti veya ithalatı yapan şirketlerin tedarikçi belgelerini ithalat gerçekleşmeden önce doğrulaması gecikme riskini azaltabilir.
Tıbbi Cihazlar ve İlaç Hammaddeleri İçin Farklı Kontroller Var
Tıbbi cihazlar ile bazı sağlık ürünleri de ayrı tebliğler kapsamında ithalat denetimine tabi.
Tıbbi cihazlar ürün güvenliği ve sağlık mevzuatı açısından değerlendirilirken beşeri tıbbi ürünler ve ilaç hammaddelerinde Sağlık Bakanlığının kontrol süreçleri uygulanıyor.
Bu ürünlerde yalnızca gümrük işlemleri değil, ruhsat, kayıt ve sağlık mevzuatına uygunluk şartları da önem taşıyor.
Sağlık sektöründe ithalat yapan şirketlerin ürün bazında hangi kurumun onay veya kontrolüne tabi olduklarını önceden belirlemesi gerekiyor.
Tüketici Ürünleri de Kimyasal ve Güvenlik Kontrolünden Geçiyor
Kırtasiye ürünleri, imitasyon takılar, kol saatleri, mouse padler, yüzme oturakları ve bazı dezenfektanlar da ithalat aşamasında kontrol edilen ürünler arasında bulunuyor.
Bu ürünlerde insan sağlığı, can ve mal güvenliği ile çevrenin korunması açısından kimyasal limitler ve teknik standartlar dikkate alınıyor.
Özellikle doğrudan tüketiciye satılacak ürünlerde ağır metal, kimyasal madde ve benzeri kısıtlamalar ithalatçının sorumluluğunda.
Ürün uygun bulunmadığında şirket açısından yalnızca gümrük gecikmesi değil, ek test, depolama ve geri gönderme maliyetleri de ortaya çıkabilir.
İthalatçı Şirketler İçin GTİP Kontrolü Kritik
Ürün güvenliği denetimlerinde ilk kritik adımlardan biri doğru GTİP belirlenmesi.
Bir ürünün yanlış tarife pozisyonunda beyan edilmesi, ürünün tabi olduğu denetim sisteminin de yanlış belirlenmesine yol açabilir.
Bu durum sonradan yapılacak gümrük kontrollerinde ek işlem, gecikme veya idari yaptırım riski doğurabilir.
İthalatçıların ürün teknik özelliklerini, kataloglarını ve üretici belgelerini gümrük müşavirleriyle birlikte kontrol etmesi bu nedenle önem taşıyor.
TAREKS Süreci İthalat Öncesinde Planlanmalı
Birçok ürün grubunda uygunluk denetimleri TAREKS üzerinden elektronik ortamda yürütülüyor.
İthalatçı firmanın ürün bilgileri, üretici belgeleri ve teknik dokümanları sisteme doğru şekilde girmesi gerekiyor.
Belge eksikliği veya ürün bilgileri arasındaki uyumsuzluk denetimin uzamasına neden olabilir.
Bu nedenle ithalatçı şirketlerin mallar Türkiye'ye ulaşmadan önce gerekli teknik belgeleri tedarikçiden temin etmesi ve kontrol etmesi daha güvenli bir yaklaşım oluşturuyor.
Muhasebe ve Finans Birimleri Açısından Neden Önemli?
Ürün güvenliği denetimleri doğrudan teknik bir konu gibi görünse de şirketlerin maliyet yapısını etkileyebiliyor.
Test ücreti, uygunluk kontrolü, depolama, ardiye, ek taşıma veya ürünün geri gönderilmesi gibi maliyetler ortaya çıkabilir.
İthalat sürecinin uzaması ayrıca işletme sermayesi ihtiyacını artırabilir.
Özellikle yüksek tutarlı ithalat yapan şirketlerde ürün uygunluk sürecinin finans ve satın alma planlamasına dahil edilmesi gerekiyor.
Şirketler Ne Yapmalı?
İthalat yapan şirketlerin güncel ürün güvenliği listelerini düzenli olarak kontrol etmesi gerekiyor.
Sipariş öncesinde ürünün GTİP'i, tabi olduğu Ürün Güvenliği ve Denetimi Tebliği, gerekli teknik belgeler ve TAREKS süreci belirlenmeli.
Tedarikçi sözleşmelerinde uygunluk belgelerinin sağlanmasına ilişkin hükümler bulunması da şirketin riskini azaltabilir.
Özellikle yeni bir ürün grubunun ithalatına başlanacaksa yalnızca fiyat ve gümrük vergisi hesabı yapılmamalı; teknik mevzuata uygunluk ve ürün güvenliği maliyetleri de toplam ithalat planına dahil edilmeli.
Ticaret Bakanlığının 5 Ekim 2026 tarihli güncel listesi, ithalatçı şirketler açısından 2026 yılı denetim sisteminin hangi ürün gruplarında uygulandığını toplu biçimde gösteren önemli bir başvuru kaynağı niteliğinde.
