Türkiye’de gelir dağılımına ilişkin 2025 Gelir Dağılımı İstatistikleri açıklandı. Gelir ve Yaşam Koşulları Araştırması sonuçlarına göre, en yüksek gelir grubunun payında sınırlı düşüş, en düşük gelir grubunun payında ise hafif artış görüldü. Gelir eşitsizliğinin temel göstergesi olan Gini katsayısı da bir önceki döneme göre gerileyerek yeni seviyesine indi.
En Yüksek Gelir Grubunun Payı Azaldı
Araştırma sonuçlarına göre, toplam gelirden en yüksek payı alan en zengin %20’lik kesimin payı %48,0 oldu. Bu oran, bir önceki yıla göre 0,1 puanlık düşüşe işaret ediyor. Aynı dönemde en düşük gelirli %20’nin payı ise %6,4’e yükseldi.
Gini Katsayısı 0,410’a Geriledi
Gelir dağılımındaki eşitsizliği ölçen Gini katsayısı, 2025 sonuçlarında 0,410 olarak tahmin edildi. Bir önceki döneme göre 0,003 puanlık düşüş kaydedildi. Yeni çalışmada ayrıca, idari kayıtlardan elde edilen vergi ve sosyal güvenlik primi bilgilerinin dahil edilmesiyle brüt gelir üzerinden de Gini hesaplaması yapıldı. Bu hesaplamada brüt gelir Gini katsayısı 0,422 olarak belirlendi.
Sosyal transferlerin etkisi ayrıca değerlendirildi. Sosyal transferler hariç tutulduğunda Gini katsayısının 0,473’e yükseldiği, emekli/dul-yetim aylıkları dışındaki transferler çıkarıldığında ise 0,420 seviyesinde hesaplandığı bildirildi.
Gelir Farkını Gösteren Oranlarda Düşüş
Üst ve alt gelir grupları arasındaki farkı ölçen göstergelerde de gerileme görüldü. Buna göre:
-
P80/P20 oranı 7,5’e indi.
-
P90/P10 oranı 12,9’a geriledi.
Bu düşüşler, gelir uçurumunu ölçen oranlarda sınırlı da olsa daralma yaşandığına işaret ediyor.
Ortalama Gelirlerde Dikkat Çeken Artış
Araştırmada, gelir seviyelerinde belirgin yükselişler kaydedildi. Buna göre:
-
Yıllık ortalama hanehalkı kullanılabilir geliri, %76,7 artışla 662.414 TL oldu.
-
Eşdeğer hanehalkı kullanılabilir fert geliri ise 332.882 TL seviyesine çıktı.
Hane tipleri içinde en yüksek yıllık ortalama eşdeğer fert geliri tek kişilik hanelerde görüldü. Bu grup için ortalama gelir 418.025 TL olarak açıklandı.
Gelirin En Büyük Kaynağı Maaş ve Ücret
Toplam gelir bileşenleri içinde en yüksek pay, maaş ve ücret gelirine ait oldu. Verilere göre:
-
Maaş ve ücret gelirinin payı %49,7
-
Müteşebbis gelirinin payı %18,3
-
Sosyal transferlerin payı %18,2
şeklinde hesaplandı.
Bölgesel Dağılım: En Yüksek Ankara, En Düşük TRB2
Bölgesel sonuçlarda, en yüksek eşdeğer fert geliri TR51 (Ankara) bölgesinde kaydedildi. En düşük gelir ise TRB2 (Van, Muş, Bitlis, Hakkari) bölgesinde görüldü. Gelir eşitsizliğinin yüksek seyrettiği bölgeler arasında da TR71 bölgesi öne çıktı.
Gelir Verileri 2024 Yılını Esas Alıyor
Açıklanan 2025 araştırma sonuçlarında yer alan gelir bilgilerinin, 2024 takvim yılı gelirlerini referans aldığı bilgisi de paylaşıldı.
