Bağımsız Denetçiler İçin Sürekli Eğitim Nasıl Yapılır?
Bağımsız denetçiler için sürekli eğitim, denetçilerin mesleki bilgi ve becerilerini güncel tutmalarını sağlayan, Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu (KGK) tarafından düzenlenen bir mesleki gelişim sistemidir. Bağımsız denetçilerin belirlenen eğitim yükümlülüklerini yerine getirmeleri, mesleki faaliyetlerini sürdürebilmeleri açısından önem taşır.
Sürekli eğitim süreci yalnızca derslere katılmaktan ibaret değildir. Eğitimlerin uygun yöntemlerle tamamlanması, kazanılan kredilerin bildirilmesi ve yükümlülüklerin düzenli takip edilmesi gerekir.
Bağımsız Denetçilerde Sürekli Eğitim Yükümlülüğü Ne Zaman Başlar?
Bağımsız Denetçiler İçin Sürekli Eğitim Tebliği'ne göre eğitim yükümlülüğü, denetçinin resmî sicile tescil edildiği tarihi izleyen ikinci takvim yılının başında başlar.
Örneğin, 2025 yılında sicile tescil edilen bir bağımsız denetçinin sürekli eğitim yükümlülüğü 1 Ocak 2027 tarihinde başlayacaktır.
Sürekli eğitim sisteminde denetçilerin her yıl temel mesleki konulardan en az 20 kredi tamamlaması gerekir. Ayrıca üç yıllık dönem içerisinde en az 60'ı temel mesleki konulardan olmak üzere toplam 120 kredi kazanılması zorunludur.
Üç yıllık dönemde etik kurallardan en az 5 kredi tamamlanması da gerekmektedir.
Bu yükümlülükler, bağımsız denetçi olmak için gereken ilk yetkilendirme şartlarından farklıdır.
Bağımsız Denetçiler Sürekli Eğitimlerini Nasıl Tamamlayabilir?
KGK düzenlemelerinde sürekli eğitim kapsamında birden fazla eğitim yöntemi bulunmaktadır.
Bunlar yüz yüze eğitim, uzaktan eğitim, işbaşı eğitimi, akademik çalışmalar ve diğer eğitim faaliyetleridir.
Yüz yüze veya uzaktan eğitimler, KGK tarafından doğrudan düzenlenebileceği gibi üniversiteler, meslek odaları, eğitim kuruluşları ve sivil toplum kuruluşları tarafından da gerçekleştirilebilir.
Ancak bu kurum ve kuruluşların temel mesleki konularda düzenlediği programlardan kredi elde edilebilmesi için eğitim programının önceden KGK tarafından onaylanmış olması gerekir.
Fiilen bağımsız denetim yapmayan kişiler de uygun eğitim faaliyetlerine katılarak sürekli eğitim yükümlülüklerini yerine getirebilir.
Dolayısıyla mesleki eğitim kredisi kazanmak için mutlaka bir denetim sözleşmesinde görev almak gerekmez.
KGK Sürekli Eğitim Kredileri Nasıl Takip Edilir?
Bağımsız denetçilerin katıldıkları eğitimlerden kazandıkları kredilerin ilgili sistemlere doğru şekilde bildirilmesi gerekir.
KGK tarafından kullanılan başlıca sistemler şunlardır:
-
EYBİS: Eğitim ve Yetkilendirme Bilgi Sistemi. Bağımsız denetçilerin sicil, yetkilendirme ve eğitim bilgilerinin takip edildiği sistemdir.
-
SEPAS: Sürekli Eğitim Programları Akreditasyon Sistemi. Akredite eğitim programlarının bildirim süreçlerinde kullanılmaktadır.
-
SEDES: Sürekli Eğitim Destekleyici Eğitim Sistemi. Destekleyici eğitimlerin ve ilgili etkinliklerin bildirilmesini sağlar.
KGK'nın bildirim esaslarına göre eğitim faaliyetlerine ilişkin bilgiler üçer aylık dönemler halinde, ilgili dönemi takip eden ayın 15'inci gününe kadar bildirilmelidir.
Temel mesleki konulardaki akredite eğitimlerin ve 15 Eylül 2024 sonrasında gerçekleştirilen destekleyici eğitimlerin bildirimleri ilgili eğitim kuruluşları tarafından yapılır.
İşbaşı eğitimi ve akademik çalışmalar gibi kişiye özgü eğitim faaliyetlerinin bildiriminden ise bağımsız denetçiler sorumludur.
Denetçilerin EYBİS üzerinden eğitim kredi durumlarını kontrol etmeleri, eksik veya hatalı bildirimleri zamanında tespit etmelerine yardımcı olur.
Sürekli Eğitim Yükümlülüğü Yerine Getirilmezse Ne Olur?
Sürekli eğitim yükümlülüğünü yerine getirmeyen bağımsız denetçiler hakkında KGK mevzuatında idari tedbirler öngörülmektedir.
Geçerli bir nedenle eğitim yükümlülüğünü tamamlayamayan denetçiler, durumlarını belgelendirerek KGK'ya başvurabilir. Uygun görülmesi halinde eksik kredilerin tamamlanması için üç ayı aşmayan ek süre verilebilir.
Ancak ek süre verilmesi otomatik bir hak değildir ve mevcut yılın eğitim yükümlülüğünün süresini uzatmaz.
Eğitim açığı bulunan veya verilen ek sürede açığını tamamlayamayan denetçiler resmî sicilde gayri faal olarak gösterilebilir.
Gayri faal durumdaki denetçiler, bu durum devam ettiği sürece bağımsız denetim faaliyetinde bulunamaz.
Eğitim açığını tamamlayan denetçiler, gerekli belgelerle KGK'ya başvurarak yeniden faal duruma geçmeyi talep edebilir.
Sürekli Eğitim Yükümlülüğü Nasıl Planlanmalı?
Bağımsız denetçilerin eğitimlerini yıl sonuna bırakmadan planlamaları, kredi eksikliği yaşama riskini azaltır.
Bu amaçla öncelikle yıllık temel mesleki kredi yükümlülüğü belirlenmeli, ardından üç yıllık toplam kredi durumu kontrol edilmelidir.
Eğitim takviminde temel mesleki eğitimlerin, destekleyici faaliyetlerin ve etik kurallar eğitiminin uygun şekilde yer almasına dikkat edilmelidir.
Özellikle eğitim programlarının KGK onay durumu, uygulanacak kredi sınırları ve bildirim sorumluluğu katılımdan önce değerlendirilmelidir.
Sürekli eğitim yükümlülüğünün düzenli takip edilmesi, bağımsız denetçilerin mesleki gelişimlerini sürdürmelerine ve eğitim eksikliğinden kaynaklanan faaliyet kısıtlamalarını önlemelerine yardımcı olur.
