5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nda prime esas kazançlara ilişkin yapılan değişiklik, işverenlerin bordro ve yan hak uygulamalarını doğrudan ilgilendiren yeni düzenlemeler getirdi. Değişiklikle bazı ödemelerin SGK primine tabi tutulmayacağı açıkça düzenlenirken yemek yardımı, özel sağlık sigortası ve bireysel emeklilik katkılarında uygulanacak istisna sınırları da belirlendi.
Düzenlemeye göre ayni yardımlar, ölüm, doğum ve evlenme yardımları, görev yollukları, seyyar görev, kıdem, ihbar ve kasa tazminatları ile iş sonu veya kıdem tazminatı niteliğindeki toplu ödemeler prime esas kazanca dahil edilmeyecek. Keşif ücreti ile SGK tarafından belirlenecek çocuk ve aile yardımları da belirlenen koşullarda prim hesabının dışında tutulacak.
İşveren tarafından çalışan adına ödenen özel sağlık sigortası primleri ve bireysel emeklilik sistemi katkı payları bakımından da istisna sınırı önem taşıyor. Bu ödemelerin aylık toplamının asgari ücretin yüzde 30’unu aşmayan kısmı prime esas kazanca dahil edilmeyecek. Sınırı aşan bölüm ise SGK primi hesabında dikkate alınacak.
Yemek yardımlarında ise işyerinde yemek verilmemesi şartıyla çalışan için yapılan ödemenin günlük belirlenen tutara kadar olan kısmı primden istisna edilecek. Düzenlemeyle günlük istisna tutarı 300 TL olarak belirlenirken, bu tutarın ilerleyen yıllarda yeniden değerleme oranına göre artırılması öngörüldü.
Değişiklik özellikle bordro süreçlerinde ödeme kalemlerinin doğru sınıflandırılmasını daha önemli hale getiriyor. Bir ödemenin ücret niteliğinde mi yoksa prime esas kazanç dışında bırakılan yardım veya tazminatlardan biri kapsamında mı olduğunun doğru belirlenmesi, hem işveren maliyetleri hem de SGK yükümlülükleri açısından önem taşıyor.
İşverenlerin özellikle yemek yardımı, BES katkısı ve özel sağlık sigortası ödemelerinde yalnızca ödemenin niteliğini değil, ilgili dönem için geçerli parasal sınırları da takip etmeleri gerekecek. İstisna sınırlarının aşılması durumunda aşan tutarların prime esas kazanca dahil edilmesi gerekecek.