AYM’den Sporcuların Vergi Mahsubuna İlişkin İptal Kararı
Sporcu Ücretlerinde Kesilen Verginin Mahsubu İçin “Ödenmiş Olma” Şartı İptal Edildi
Anayasa Mahkemesi, sporcuların ücret gelirlerinden kesilen vergilerin yıllık gelir vergisi beyannamesinde mahsup edilebilmesi için bu vergilerin vergi sorumluları tarafından vergi dairesine ödenmiş olmasını şart koşan düzenlemeyi iptal etti.
Yüksek Mahkeme, sporcunun ücretinden kesilen verginin vergi dairesine yatırılıp yatırılmadığı üzerinde herhangi bir tasarruf yetkisi bulunmadığını belirterek, bu yükün sporcuya yüklenmesini mülkiyet hakkı bakımından ölçüsüz buldu.
Kararın Künyesi
Anayasa Mahkemesi kararı, 12 Şubat 2026 tarihli ve E:2025/219, K:2026/43 sayılıdır.
Karar, 3 Haziran 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlandı. Başvuru, Antalya 1. Vergi Mahkemesi tarafından yapıldı.
İncelenen hüküm, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu’nun geçici 72’nci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan mahsup şartına ilişkindir.
İptal Edilen İbare Neydi?
İptal konusu düzenleme, Gelir Vergisi Kanunu’nun geçici 72’nci maddesinde yer alan şu ibareydi:
“...tevkifat yapmakla sorumlu olanlarca vergi dairesine ödenmiş olması şartıyla,...”
Bu ibare nedeniyle, sporcuların ücretlerinden yıl içinde kesilen vergilerin yıllık beyannamede mahsup edilebilmesi için, kesintiyi yapan kulüp veya diğer vergi sorumlularının bu vergileri vergi dairesine yatırmış olması gerekiyordu.
Düzenleme Ne Anlama Geliyordu?
Sporculara yapılan ücret ve ücret sayılan ödemelerden belirli oranlarda gelir vergisi tevkifatı yapılıyor.
Sporcunun bu gelirleri belirli sınırı aşarsa, yıllık gelir vergisi beyannamesi verilmesi gerekiyor. Beyanname verildiğinde, yıl içinde kesilen vergilerin hesaplanan gelir vergisinden mahsup edilmesi bekleniyor.
Ancak iptal edilen düzenleme nedeniyle, kesilen vergi kulüp veya vergi sorumlusu tarafından vergi dairesine ödenmemişse, sporcu bu tutarı beyanname üzerinde mahsup edemiyordu.
Başvuru Nasıl Gündeme Geldi?
Somut olayda, elde edilen gelirin beyan dışı bırakıldığı iddiasıyla cezalı tarhiyat yapılmıştı.
Bu tarhiyatın kaldırılması istemiyle açılan davada Antalya 1. Vergi Mahkemesi, uygulanacak kuralın Anayasa’ya aykırı olduğu kanaatine vardı ve konuyu Anayasa Mahkemesine taşıdı.
Başvuruda Hangi Gerekçeler İleri Sürüldü?
Başvuru kararında, sporcu ücretlerinden yapılan vergi kesintisinin yıllık beyannamede mahsup edilebilmesi için vergi sorumlusunun ödemesinin aranmasının sporcular açısından ölçüsüz sonuç doğurduğu belirtildi.
Mahkemeye göre sporcu, ücretinden kesilen verginin daha sonra vergi dairesine yatırılıp yatırılmadığını kontrol edebilecek konumda değildir.
Ayrıca farklı kulüplerle çalışan sporcuların, kulüplerin vergiyi ödeyip ödememesine bağlı olarak farklı sonuçlarla karşılaşabileceği ifade edildi.
Sporcu Ücretleri Nasıl Vergilendiriliyor?
Gelir Vergisi Kanunu’nun geçici 72’nci maddesine göre, 31 Aralık 2028 tarihine kadar sporculara yapılan ücret ve ücret sayılan ödemelerden belirli oranlarda gelir vergisi tevkifatı yapılmaktadır.
Lig usulüne tabi spor dallarında;
en üst ligdekiler için yüzde 20,
en üst altı ligdekiler için yüzde 10,
diğer liglerdekiler için yüzde 5
oranında tevkifat uygulanmaktadır.
Lig usulüne tabi olmayan spor dallarındaki sporcular ile milli sporculara uluslararası müsabakalara katılım karşılığında yapılan ödemelerde ise yüzde 5 oranı uygulanmaktadır.
Hangi Gelirler Beyannameye Giriyor?
Geçici 72’nci madde kapsamındaki sporcu gelirlerinin toplamı, Gelir Vergisi Kanunu’nun 103’üncü maddesindeki tarifenin dördüncü diliminde yer alan tutarı aşarsa, bu gelirler yıllık beyanname ile beyan ediliyor.
Yıllık beyanname verilmesi halinde, yıl içinde kesilen vergiler hesaplanan gelir vergisinden mahsup ediliyor.
İptal edilen ibare, bu mahsup işlemini kesilen verginin vergi sorumlusu tarafından vergi dairesine ödenmiş olması şartına bağlıyordu.
AYM Vergilendirmeyi Nasıl Değerlendirdi?
Anayasa Mahkemesi, vergilendirmenin mülkiyet hakkına müdahale niteliği taşıdığını belirtti.
Mahkeme, devletin vergi toplama ve kamu hizmetleri için mali kaynak sağlama konusunda kamu yararı amacı güdebileceğini kabul etti. Ancak bu amaca yönelik sınırlamaların Anayasa’nın 13’üncü maddesinde yer alan ölçülülük ilkesine uygun olması gerektiğini vurguladı.
Kanunilik Şartı Sağlanmış mı?
Anayasa Mahkemesi, sporcuların beyana tabi ücretleri üzerinden hesaplanan vergiden yıl içinde kesilen vergilerin hangi şartla mahsup edileceğinin kanunda açık ve net olarak düzenlendiğini belirtti.
Bu nedenle kuralın kanunilik şartını sağladığı sonucuna ulaşıldı.
Meşru Amaç Var mı?
AYM, düzenlemenin verginin tahsilini güvence altına alma ve kamu hizmetlerinin finansmanı için mali kaynak sağlama amacına dayandığını kabul etti.
Bu yönüyle kuralın kamu yararı amacına hizmet ettiği değerlendirildi.
Sorun Nerede Ortaya Çıktı?
Anayasa Mahkemesine göre sorun, düzenlemenin orantılı olup olmadığı noktasında ortaya çıktı.
Ücretlerden kaynakta kesilen vergilerin ödenmesinden vergi sorumluları yükümlüdür. Sporcular, kendilerinden kesilen verginin vergi dairesine yatırılıp yatırılmadığı konusunda tasarruf yetkisine sahip değildir.
Buna rağmen vergi sorumlusunun ödemediği verginin mahsup edilememesi, aynı yükün sporcuya yansıtılması sonucunu doğuruyordu.
AYM Neden Ölçüsüz Buldu?
Mahkeme, kesilen verginin vergi sorumlusu tarafından ödenmemesi halinde, bu verginin 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre sorumlulardan tahsil edilebileceğini belirtti.
Buna rağmen, vergi sorumlusunun ödemediği tutarın sporcuya yansıtılmasını kişiye aşırı külfet yükleyen bir uygulama olarak değerlendirdi.
Bu nedenle kuralın mülkiyet hakkı bakımından orantılılık ilkesine aykırı olduğu sonucuna varıldı.
Hangi Anayasa Maddelerine Aykırılık Bulundu?
Anayasa Mahkemesi, iptal edilen ibareyi Anayasa’nın 13’üncü ve 35’inci maddelerine aykırı buldu.
Anayasa’nın 13’üncü maddesi temel hak ve özgürlüklerin sınırlanmasında ölçülülük ilkesini güvence altına alıyor.
Anayasa’nın 35’inci maddesi ise mülkiyet hakkını düzenliyor.
Mahkeme, kuralın mülkiyet hakkına ölçüsüz müdahale oluşturduğuna karar verdi.
Eşitlik Yönünden İnceleme Yapıldı mı?
Başvuruda eşitlik ilkesi yönünden de aykırılık iddiası ileri sürülmüştü.
Ancak Anayasa Mahkemesi, kuralı Anayasa’nın 13’üncü ve 35’inci maddelerine aykırı bularak iptal ettiği için ayrıca Anayasa’nın 10’uncu maddesi yönünden inceleme yapmadı.
Karar Oybirliğiyle mi Verildi?
Evet. Anayasa Mahkemesi, Gelir Vergisi Kanunu’nun geçici 72’nci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “tevkifat yapmakla sorumlu olanlarca vergi dairesine ödenmiş olması şartıyla” ibaresinin iptaline oybirliğiyle karar verdi.
Kararın Pratik Sonucu Ne Olacak?
Karar, sporcuların ücretlerinden kesilen gelir vergisinin mahsup edilmesi bakımından önemli bir sonuç doğuruyor.
Sporcunun ücretinden vergi kesilmişse, bu kesintinin vergi sorumlusu tarafından ödenmemesi nedeniyle sporcunun mahsup hakkının engellenmesi Anayasa’ya aykırı bulundu.
Bu nedenle, vergi sorumlusunun ödeme yükümlülüğünü yerine getirmemesi halinde, tahsilatın sorumlu kişi veya kurumlardan yapılması gerektiği vurgulanmış oldu.
Spor Kulüpleri Açısından Ne Anlama Geliyor?
Spor kulüpleri ve diğer ödeme yapan kurumlar, sporcu ücretlerinden yaptıkları vergi kesintilerini süresinde vergi dairesine ödemekle yükümlüdür.
AYM kararı, bu yükümlülüğü ortadan kaldırmıyor. Aksine, kesilen verginin ödenmemesi halinde sorumluluğun öncelikle vergi sorumlusunda olduğunu açıkça ortaya koyuyor.
Sporcular Açısından Ne Anlama Geliyor?
Sporcular açısından karar, ücretlerinden kesilen verginin mahsup hakkı bakımından önemli bir güvence niteliği taşıyor.
Sporcunun kontrolünde olmayan bir nedenle, yani kulüp veya vergi sorumlusunun kesilen vergiyi vergi dairesine ödememesi sebebiyle sporcunun yeniden vergi yüküyle karşılaşması ölçüsüz bulundu.
Vergi Uygulaması Açısından Önemi
Karar, yalnızca sporcu ücretleri bakımından değil, genel olarak vergi kesintisi ve mahsup sistematiği açısından da dikkat çekici ilkeler içeriyor.
AYM, vergi sorumlusunun ödeme yükümlülüğünü yerine getirmemesinin, kontrol yetkisi bulunmayan mükellefe aşırı külfet olarak yüklenemeyeceğini vurguladı.
Bu yaklaşım, vergi sorumluluğu, kaynakta kesinti ve mahsup ilişkisi bakımından mükellef hakları yönünden önemli bir değerlendirme niteliğindedir.
Özetle
Anayasa Mahkemesi, sporcuların ücret gelirlerinden kesilen gelir vergisinin yıllık beyannamede mahsup edilebilmesi için bu verginin vergi sorumlusu tarafından vergi dairesine ödenmiş olmasını şart koşan düzenlemeyi iptal etti.
Mahkemeye göre sporcu, kendisinden kesilen verginin ödenip ödenmediğini kontrol edebilecek durumda değildir. Vergi sorumlusundan tahsil imkânı varken aynı yükün sporcuya yüklenmesi mülkiyet hakkı bakımından ölçüsüzdür.