RES ve GES Yatırımlarında İmar ve Ruhsat Süreçleri Bakanlıkta Toplandı
Rüzgâr ve güneş enerjisi santrallerinin imar planı, yapı ruhsatı, yapı kullanma izni ve işyeri açma ruhsatı işlemlerine ilişkin yeni dönem başladı. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından hazırlanan yönetmelikle, ön lisans veya üretim lisansı bulunan RES ve GES yatırımlarında izlenecek başvuru, inceleme, ilan ve ruhsat süreçleri ayrıntılı olarak belirlendi.
Yenilenebilir Enerji Yatırımları İçin Yeni Yönetmelik Yürürlüğe Girdi
Rüzgâr ve Güneş Enerjisine Dayalı Elektrik Üretim Tesislerinin İmar ve Ruhsat İşlemlerine İlişkin Yönetmelik, 24 Temmuz 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi.
Yönetmelik, Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu tarafından ön lisans veya üretim lisansı verilen rüzgâr ve güneş enerjisi santrallerini kapsıyor.
Yeni düzenlemeyle bu tesislere ilişkin;
- İmar planı ve plan değişikliklerinin onaylanması,
- Parselasyon planlarının onaylanması,
- Yapı ruhsatı düzenlenmesi,
- Yapı kullanma izin belgesi verilmesi,
- İşyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenmesi
işlemlerinin Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından yürütülmesine ilişkin kurallar belirlendi.
İmar Planları Bakanlığa Sunulacak
RES ve GES yatırımlarına ait imar planlarının, üst ölçekli planlara, şehircilik ilkelerine ve ilgili teknik mevzuata uygun olarak hazırlanması gerekecek.
Planlama çalışmalarında hâlihazır haritalar, jeolojik ve jeoteknik etüt raporları ile ilgili kurumların görüşleri dikkate alınacak. Plan dosyaları; pafta, lejant, plan notları ve açıklama raporuyla birlikte bir bütün olarak Bakanlığa sunulacak.
Üst ölçekli planlarda değişiklik yapılmasının gerekli olduğu durumlarda, bu değişiklikler ilgili idare tarafından onaylanmadan Bakanlık imar planını onaylayamayacak.
Ayrıca onaylı jeolojik ve jeoteknik etüt raporu bulunmayan alanlarda imar planı hazırlanması ve onaylanması mümkün olmayacak.
Kurum Görüşleri İçin 30 Günlük Süre Belirlendi
Yönetmeliğe göre kamu kurum ve kuruluşları, planlama çalışmalarına ilişkin görüşlerini en geç 30 gün içinde bildirmek zorunda olacak.
Görüş oluşturulabilmesi için uzun süreli etüt veya analiz yapılması gereken durumlarda, ilgili kurumun talebi üzerine en fazla 30 günlük ilave süre verilebilecek.
Belirlenen süre içinde görüş bildirilmemesi halinde, ilgili kurumun imar planı hakkında olumsuz görüşünün bulunmadığı kabul edilecek.
Bu düzenlemenin, kurum görüşlerinin uzun süre beklenmesi nedeniyle geciken yenilenebilir enerji yatırımlarının izin süreçlerini hızlandırması bekleniyor.
Planlar 15 Gün Süreyle İlan Edilecek
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından onaylanan imar planları, onay tarihinden itibaren Bakanlığın internet sitesinde 15 gün süreyle ilan edilecek.
İlan süresi içinde herhangi bir itiraz yapılmaması halinde planlar kesinleşecek.
Planlara yönelik itirazların yazılı olarak Bakanlığa yapılması gerekecek. Bakanlık, askı süresinin sona ermesinden itibaren 15 gün içinde itirazları değerlendirerek karara bağlayacak.
İtirazın kabul edilmesi durumunda planın değiştirilen bölümleri yeniden askıya çıkarılacak. İtirazın reddedilmesi halinde ise ayrıca bir onay işlemine gerek kalmadan plan kesinleşmiş sayılacak.
Parselasyon Planlarını da Bakanlık Onaylayacak
Kesinleşmiş uygulama imar planlarına dayanılarak hazırlanan parselasyon planları lisans sahipleri tarafından Bakanlığa sunulacak.
Bakanlıkça uygun bulunan parselasyon planları 15 gün süreyle ilan edilecek ve itiraz olmaması halinde kesinleşecek.
Kesinleşen planlar, kontrol ve tescil işlemlerinin yapılması amacıyla ilgili kadastro müdürlüğüne gönderilecek. Kadastro kontrolünün ardından planlar tapu müdürlükleri tarafından tescil edilecek.
Yapı Ruhsatı Başvuruları 30 Gün İçinde Sonuçlandırılacak
Lisans sahipleri, yapılara ilişkin mimari ve mühendislik projelerini yetkili proje müelliflerine hazırlatacak.
Yapı ruhsatı başvurusunda genel olarak;
- Tapu senedi veya tapu yerine geçen belge,
- Zemin etüt raporu,
- İmar durum belgesi,
- Mimari ve mühendislik projeleri,
- Proje müellifi ve fenni mesul taahhütnameleri,
- Şantiye şefi belgeleri,
- Yapı müteahhidine ilişkin belgeler
Bakanlığa sunulacak.
Başvuruda eksik veya hatalı bir belge bulunmaması halinde yapı ruhsatı, müracaat tarihinden itibaren 30 gün içinde düzenlenecek.
Eksiklik tespit edilmesi durumunda lisans sahibinden başvuruyu mevzuata uygun hale getirmesi istenecek ve belgelerin tamamlanmasının ardından inceleme süreci yeniden yürütülecek.
GES Arazileri İçin Kira Sözleşmesi Kullanılabilecek
Güneş enerjisi santrallerinin özel mülkiyete konu taşınmazlarda kurulması halinde, her durumda taşınmazın mülkiyetinin lisans sahibine ait olması gerekmeyecek.
En az 10 yıllık ve üretim lisansı süresiyle uyumlu olmak şartıyla kira veya irtifak sözleşmesi sunulabilecek. Ancak bu sözleşmelerin tapuya şerh edilmesi gerekecek.
Bu uygulama, özel mülkiyete ait araziler üzerinde kurulacak GES yatırımlarında yatırımcıların arazi kullanım hakkını belgeleyebilmesine imkân sağlayacak.
İnşaata İki Yıl İçinde Başlanması Gerekiyor
Düzenlenen yapı ruhsatının geçerliliğini koruyabilmesi için inşaata ruhsat tarihinden itibaren iki yıl içinde başlanması gerekecek.
Yapının beş yıllık ruhsat süresi içinde tamamlanmaması ve bu süre içinde ruhsat yenilemesi yapılmaması halinde tesis ruhsatsız yapı olarak değerlendirilecek.
RES’lerde yapı inşaat alanı, rüzgâr türbinlerinin zemin altında kalan bölümleri de dâhil olmak üzere temel alanı üzerinden hesaplanacak.
GES’lerde ise yapı inşaat alanı, güneş panellerini taşıyan ayakların zemin yüzeyinde kapladığı alanların toplamı olarak kabul edilecek.
Yapı Kullanma İzin Belgesi İçin Uygunluk Raporu İstenecek
Yapıların tamamlanmasının ardından lisans sahibi veya yetkili temsilcisi Bakanlığa yapı kullanma izin belgesi için başvuracak.
Başvuru sırasında yapının;
- Ruhsat eki projelere,
- İlgili mevzuata,
- Teknik standartlara,
- Fen, sanat ve sağlık kurallarına
uygun olarak tamamlandığını gösteren fenni mesul raporu sunulacak.
Herhangi bir eksiklik tespit edilmemesi halinde yapı kullanma izin belgesi 30 gün içinde düzenlenecek.
Yapının yalnızca belirli bölümlerinin kullanıma açılması mümkünse, ortak kullanım alanlarının tamamlanmış ve kullanılabilir olması şartıyla kısmi yapı kullanma izni de verilebilecek.
İşyeri Açma Ruhsatı Beş Gün İçinde Verilebilecek
Lisans sahipleri işyeri açma ve çalışma ruhsatı için Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığına başvurabilecek.
Başvurunun ilgili yönetmelik hükümlerine uygun olduğunun tespit edilmesi halinde ruhsat, müracaat tarihinden itibaren beş gün içinde düzenlenecek.
Ancak beyana dayanılarak verilen bu ruhsat, lisans sahibine tek başına kazanılmış hak sağlamayacak.
Ruhsatın düzenlenmesinden itibaren 30 gün içinde santral sahasında kontrol yapılacak. Kontrolde aykırılık tespit edilmesi halinde işletmeye, eksikliğin giderilmesi için bir defaya mahsus olmak üzere 15 gün süre tanınacak.
Bu sürede aykırılığın giderilmemesi durumunda işyeri açma ve çalışma ruhsatı iptal edilecek.
Ruhsatsız Yapılar İçin Yıkım ve Para Cezası Süreci Uygulanacak
İmar planı Bakanlıkça onaylanan bir tesiste ruhsat alınmadan yapıya başlanması veya ruhsatlı bir yapının projeye aykırı inşa edilmesi halinde İmar Kanunu kapsamında işlem yapılacak.
Durdurma, idari para cezası ve yıkım kararları Bakanlık tarafından alınabilecek.
Yıkım işlemi ise Bakanlığın bildirimi üzerine ilgili büyükşehir belediyesi, belediye veya il özel idaresi tarafından gerçekleştirilecek. Yıkım nedeniyle oluşan masraflar lisans sahibinden tahsil edilecek.
Düzenleme Yatırım Süreçlerini Tek Merkezde Topluyor
Yeni yönetmelik, RES ve GES yatırımlarında farklı kurumlar üzerinden ilerleyen imar ve ruhsat işlemlerinin belirli ölçüde Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı çatısı altında yürütülmesine imkân tanıyor.
Özellikle kurum görüşleri, plan onayı ve ruhsat işlemleri için açık süreler belirlenmesi, yatırım süreçlerinin daha öngörülebilir hale gelmesini sağlayabilir.
Bununla birlikte lisans sahiplerinin planlama, arazi kullanımı, proje hazırlama ve ruhsat başvurularında yer alan teknik ve hukuki şartlara eksiksiz uyması gerekiyor. Yönetmelik kapsamındaki bütün işlemler için ayrıca düzenlemenin ekinde yer alan taahhütnamenin Bakanlığa sunulması zorunlu olacak.
