Kira Gelirlerinin Beyanında Gider Uygulamaları ve Yeni Düzenleme
Gelir Vergisi Kanunu kapsamında kira geliri elde eden mükellefler için safi kira gelirinin belirlenmesinde iki farklı yöntem uygulanabilmektedir. Bu yöntemler götürü gider yöntemi ve gerçek gider yöntemi olarak düzenlenmiştir. Mükellefler kira gelirlerini beyan ederken bu iki yöntemden birini seçme hakkına sahiptir.
Seçilen yöntemin uygulanması bakımından herhangi bir ön koşul bulunmamaktadır. Ancak götürü gider yöntemini tercih eden mükellefler, bu tercihlerinden 2 yıl geçmeden vazgeçememektedir. İki yıllık sürenin tamamlanmasının ardından mükellefler isterlerse gerçek gider yöntemine geçiş yapabilmektedir.
Bu tercih taşınmaz bazında değil beyanname bazında yapılır. Dolayısıyla birden fazla gayrimenkulden kira geliri elde eden mükelleflerin her taşınmaz için farklı yöntem seçmesi mümkün değildir.
Götürü Gider Yöntemi Nasıl Uygulanır
Götürü gider yöntemi uygulaması oldukça basit bir hesaplama esasına dayanmaktadır. Bu yöntemde mükelleflerin herhangi bir gider belgesi sunmasına veya gerçekten gider yapmış olmasına gerek yoktur.
Bu kapsamda elde edilen brüt kira gelirinin yüzde 15’i otomatik olarak gider kabul edilir. Böylece bu tutar kira gelirinden düşülerek vergiye tabi safi gelir hesaplanır.
Uygulamanın kolay olması nedeniyle pek çok mükellef tarafından tercih edilen bir yöntemdir.
Gerçek Gider Yönteminde İndirilebilecek Giderler
Gerçek gider yöntemini tercih eden mükellefler, kira gelirlerinin hesaplanmasında Gelir Vergisi Kanunu’nun ilgili maddesinde belirtilen bazı giderleri indirim konusu yapabilmektedir. Ancak bu giderlerin indirilebilmesi için iki temel şart bulunmaktadır:
-
Giderlerin belgeye dayanması
-
Giderlerin kiraya veren tarafından yapılmış olması
Kiracı tarafından karşılanan veya kiracıya yansıtılan giderlerin kiraya veren tarafından indirilmesi mümkün değildir.
Gerçek gider yönteminde kira gelirinden indirilebilecek başlıca giderler şunlardır:
-
Kiraya veren tarafından ödenen aydınlatma, su, ısıtma ve asansör giderleri
-
Gayrimenkulün yönetimi için yapılan idare giderleri
-
Kiraya verilen taşınmaza ilişkin sigorta giderleri
-
Kiraya verilen mal ve haklar için kullanılan kredilere ait faiz giderleri
-
Kiraya verilen taşınmaz için ödenen vergi, resim ve harçlar
-
Gayrimenkule ayrılan amortisman tutarları
-
Kiraya verilen taşınmaz için yapılan onarım giderleri
-
Taşınmazın bakım ve işletme giderleri
-
Kiraya verilen mal veya hakların kiralanmış olması durumunda ödenen kira giderleri
-
Kendi konutunu kiraya verenlerin başka bir konutta oturması halinde ödedikleri kira bedeli
-
Sözleşme veya mahkeme kararına bağlı olarak ödenen zarar ve tazminatlar
-
Gayrimenkulün değerini artıran ısı yalıtımı ve enerji verimliliği harcamaları
Buna karşılık kira geliri elde edilmesiyle bağlantılı olsa bile bazı ödemeler gider olarak indirilememektedir. Özellikle gecikme faizleri, vergi cezaları ve para cezaları kira gelirinden düşülemez.
Belgelerin Saklanması Zorunlu
Gerçek gider yöntemini kullanan mükelleflerin yaptıkları harcamalara ilişkin belgeleri beyannameye eklemeleri gerekmemektedir. Ancak bu belgelerin Vergi Usul Kanunu kapsamında saklanması zorunludur.
Bu kapsamda belgelerin 5 yıl süreyle saklanması ve vergi idaresi tarafından talep edilmesi halinde ibraz edilmesi gerekmektedir.
Kira Gelirlerinde Yeni Düzenleme
Son düzenlemeler kapsamında kira gelirlerinin hesaplanmasında bazı değişiklikler yapılmıştır. Özellikle kiraya verilen taşınmazların finansmanı için kullanılan kredilere ilişkin faiz giderlerinin indirimi konusunda yeni bir sınırlama getirilmiştir.
Yeni düzenleme ile birlikte konut olarak kiraya verilen taşınmazlar için kullanılan kredi faizlerinin gider olarak dikkate alınması uygulamasında değişiklik yapılmıştır. Buna göre belirli durumlarda söz konusu faizlerin gider olarak indirilmesi mümkün olmayacaktır.
Bu değişiklik özellikle kredi kullanarak konut edinip kiraya veren mükellefler açısından önemli bir uygulama değişikliği olarak değerlendirilmektedir.
Kira Geliri Elde Edenler İçin Önemli Hususlar
Kira gelirlerinin beyanında doğru yöntemin seçilmesi mükelleflerin vergi yükünü doğrudan etkileyebilmektedir. Bu nedenle mükelleflerin;
-
elde ettikleri kira gelirinin büyüklüğünü
-
yaptıkları giderlerin tutarını
-
giderlerin belgelendirilebilir olup olmadığını
dikkate alarak götürü gider veya gerçek gider yöntemlerinden hangisinin daha avantajlı olduğunu değerlendirmeleri önem taşımaktadır.