Yurt dışında yerleşik firmalardan alınan çeviri, seslendirme ve alt yazı hizmetlerinin Türkiye’de nasıl vergilendirileceği; gelirin niteliği, hizmetin nerede ifa edildiği, hizmetten nerede yararlanıldığı ve ödemenin hangi hesaplardan yapıldığına göre belirleniyor. Ankara Defterdarlığı tarafından verilen bir özelgede, İngiltere mukimi bir firmadan alınan bu tür hizmetlerin vergisel durumu ayrıntılı şekilde değerlendirildi.
Hizmetin Niteliği Neden Önemli
Özelgede, yurt dışındaki firmadan alınan çeviri, seslendirme ve alt yazı hizmetlerinin serbest meslek faaliyeti kapsamında değerlendirilmesi gerektiği belirtildi. Bu tespit, dar mükellef kurumlara yapılan ödemelerde stopaj uygulanıp uygulanmayacağını doğrudan etkiliyor.
Kurumlar Vergisi Kanunu’na göre kanuni ve iş merkezi Türkiye’de bulunmayan kurumlar yalnızca Türkiye’de elde ettikleri kazançlar üzerinden vergilendiriliyor. Dar mükellef kurumlara yapılan ve serbest meslek kazancı niteliği taşıyan ödemelerde ise belirli şartlarla vergi kesintisi gündeme geliyor.
Stopaj Uygulaması Nasıl Belirleniyor
Özelgede, İngiltere mukimi firmaya yapılan söz konusu hizmet ödemelerinin serbest meslek kazancı sayıldığı ifade edildi. Bu çerçevede:
-
Ödemenin Türkiye’den yapılması,
-
Ya da kurum nam ve hesabına yurt dışındaki bürolardan gerçekleştirilmesi,
durumlarında, Kurumlar Vergisi Kanunu’nun 30 uncu maddesi kapsamında stopaj yapılması gerektiği değerlendirildi.
İlgili Bakanlar Kurulu Kararı uyarınca, serbest meslek kazançları üzerinden uygulanacak kurumlar vergisi kesinti oranı petrol arama faaliyetleri hariç %20 olarak uygulanıyor.
Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşması Ne Diyor
Türkiye ile Birleşik Krallık arasındaki Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşması hükümleri de dikkate alındı. Buna göre, İngiltere mukimi bir teşebbüsün Türkiye’ye gelmeden İngiltere’de yürüttüğü serbest meslek faaliyetlerinden doğan gelirin vergileme hakkı kural olarak İngiltere’ye ait oluyor.
Ancak faaliyet Türkiye’de bir işyeri aracılığıyla yürütülürse veya Türkiye’de icra edilen faaliyetlerin süresi 12 aylık bir dönemde 183 günü aşarsa, Türkiye’nin de vergileme hakkı doğabiliyor. Somut olayda hizmetlerin yurt dışında ifa edildiği varsayımı üzerinden değerlendirme yapıldı.
Ödemenin Yeri Stopajı Etkiler mi
Gelir Vergisi Kanunu’na göre serbest meslek kazancının Türkiye’de elde edilmiş sayılması için faaliyetin Türkiye’de icra edilmesi ya da Türkiye’de değerlendirilmesi gerekiyor. “Türkiye’de değerlendirme” kavramı; ödemenin Türkiye’de yapılması ya da yabancı ülkede yapılsa dahi Türkiye’de ödeyenin veya nam ve hesabına ödeme yapılanın hesaplarına intikal ettirilmesini kapsıyor.
Bu nedenle ödemenin doğrudan yurt dışındaki bir bürodan yapılması, tek başına stopaj yükümlülüğünü ortadan kaldırmıyor.
KDV Uygulaması Nasıl Belirleniyor
Katma Değer Vergisi yönünden belirleyici unsur, hizmetin nerede ifa edildiği ve hizmetten nerede yararlanıldığıdır.
-
Hizmet yurt dışında yerine getiriliyor ve hizmetten yurt dışında yararlanılıyorsa, işlem Türkiye’de KDV’nin konusuna girmiyor.
-
Hizmetten Türkiye’de yararlanılması halinde ise KDV doğuyor ve verginin, hizmetten faydalanan kurum tarafından sorumlu sıfatıyla 2 No.lu KDV Beyannamesi ile beyan edilmesi gerekiyor.
Beyan edilerek ödenen bu KDV’nin, ilgili döneme ait 1 No.lu KDV Beyannamesinde indirim konusu yapılabileceği de belirtiliyor.
Genel Çerçeve
Özelgede yapılan değerlendirmeye göre;
-
Çeviri, seslendirme ve alt yazı hizmetleri serbest meslek kazancı sayılıyor.
-
Türkiye’den veya kurum nam ve hesabına yapılan ödemelerde %20 oranında stopaj gündeme gelebiliyor.
-
Hizmet hem yurt dışında ifa edilip hem de yurt dışında kullanılıyorsa KDV doğmuyor.
-
Hizmetten Türkiye’de yararlanılıyorsa KDV sorumlu sıfatıyla beyan ediliyor.
Bu yaklaşım, yurt dışından alınan hizmetlerde yalnızca hizmetin nerede üretildiğine değil; ödeme şekline ve hizmetten yararlanma yerine de dikkat edilmesi gerektiğini ortaya koyuyor.




