Vadeli Çeklerde Şüpheli Alacak Karşılığı Hangi Yılda Ayrılır? Özelgeyle Netleşti
İş dünyasında tahsil edilemeyen alacaklar önemli bir risk oluştururken, özellikle vadeli çeklerde şüpheli alacak karşılığının hangi yıl ayrılması gerektiği konusunda sıkça tereddüt yaşanıyor. Balıkesir Vergi Dairesi’nin yayımladığı özelge, bu konuda uygulamayı netleştirdi.
Vergi Usul Kanunu’na göre bir alacak için şüpheli alacak karşılığı ayrılabilmesi için icra veya dava yoluna gidilmiş olması ya da borçludan yazılı talebe rağmen ödeme yapılmaması gerekiyor. Ancak vadeli çeklerde kritik bir ayrıntı bulunuyor: Çek, üzerinde yazılı vade tarihinden önce hukuken takibe konu edilemiyor.
Özelgede yer alan açıklamaya göre, vadeli bir çekin karşılıksız çıkması veya ödeme güçlüğü yaşanması, vade tarihinden önce “şüpheli alacak” niteliği kazandırmıyor. Bu nedenle işletmenin şüpheli alacak karşılığını ancak çekin vadesi geldiği yıl ve ödeme yapılmadığında ayırması mümkün.
Değerlendirmeye konu olayda, mükellefin bir kısmı 2014, bir kısmı 2015 vadeli çekler için 2014 yılında dava açtığı belirtilirken, özelge şu sonuca vardı:
-
2014 vadeli çekler: Vade yılı olan 2014’te dava yoluna gidildiği için aynı yıl şüpheli alacak karşılığı ayrılmalı.
-
2015 vadeli çekler: Vade gelmeden takip başlatılamayacağı için 2014’te karşılık ayrılması mümkün değil. Çek 2015’te ödenmezse o yıl karşılığa konu edilebilir.
Uzmanlar, dönemsellik ilkesi gereği şüpheli alacak karşılığının mutlaka alacağın şüpheli hale geldiği yılda ayrılması gerektiğini, sonraki yıllarda bunun telafi edilemeyeceğini vurguluyor.