Tasfiye Sürecinde Ortağa Yapılan Ödeme Vergilendirilir mi?
Tasfiye halindeki anonim şirketlerin ortaklarına yaptığı ödemeler, uygulamada çoğu zaman “tasfiye payı” olarak adlandırılsa da vergi mevzuatı açısından bu ödemelerin kaynağı büyük önem taşıyor. Özellikle sermaye iadesi dışında kalan tutarların vergisel niteliği, stopaj ve beyan yükümlülüğü doğurabiliyor.
Vergi idaresinin güncel değerlendirmeleri, tasfiye payı adıyla yapılan her ödemenin otomatik olarak vergiden istisna kabul edilemeyeceğini ortaya koyuyor.
Tasfiye Payı Ne Zaman Kar Payı Sayılıyor?
Tasfiye sürecinde şirketin varlıkları paraya çevriliyor, borçlar kapatılıyor ve kalan tutar ortaklara dağıtılıyor. Bu aşamada ortaklara öncelikle şirkete koydukları sermaye iade ediliyor. Sermaye iadesinden sonra kalan tutar ise tasfiye payı niteliği kazanıyor.
Vergi uygulamalarına göre, bu kalan tutar eğer şirketin ödenmiş sermayesi dışında kalan öz sermaye unsurlarından karşılanıyorsa, yapılan ödeme kar payı olarak değerlendiriliyor. Bu durumda dağıtım, menkul sermaye iradı kapsamında vergilendirmeye tabi tutuluyor.
Şirket Açısından Stopaj Yükümlülüğü
Tasfiye payının kar payı sayılması halinde, şirketin sorumluluğu da başlıyor. Tam mükellef anonim şirketler tarafından gerçek kişi ortaklara yapılan bu nitelikteki ödemeler üzerinden, yürürlükteki oranlar çerçevesinde gelir vergisi stopajı yapılması gerekiyor.
Stopaj, ödemenin brüt tutarı üzerinden hesaplanarak ilgili dönemde vergi dairesine beyan ediliyor.
Gerçek Kişi Ortaklar İçin Beyan Zorunluluğu
Gerçek kişi ortaklar açısından ise vergilendirme iki aşamada gerçekleşiyor. Öncelikle elde edilen kar payının brüt tutarının yarısı vergiye tabi gelir olarak dikkate alınıyor. Bu tutar, ilgili yıl için belirlenen beyan sınırını aşarsa yıllık gelir vergisi beyannamesi verilmesi zorunlu hale geliyor.
Beyan sınırının aşılması durumunda, kar payının istisna sonrası kalan kısmı yıllık beyannameye dahil ediliyor.
Yapılan Stopaj Vergiden Düşülebiliyor
Kar payı üzerinden şirket tarafından yapılan stopaj, gerçek kişi ortak açısından nihai vergi niteliği taşımıyor. Beyanname verilmesi gereken durumlarda, kesilen stopajın tamamı, yıllık beyannamede hesaplanan gelir vergisinden mahsup edilebiliyor.
Bu yönüyle stopaj, beyan sürecinde peşin ödenmiş vergi olarak dikkate alınıyor.
Uygulamada Öne Çıkan Hususlar
Vergi idaresinin yaklaşımı doğrultusunda uygulamada dikkat edilmesi gereken noktalar şöyle özetleniyor:
-
Tasfiye payı ödemeleri isimlendirmeye göre değil, kaynağına göre değerlendirilir
-
Sermaye iadesi dışındaki dağıtımlar kar payı sayılabilir
-
Kar payı niteliğindeki ödemelerde stopaj zorunludur
-
Gerçek kişi ortaklar için beyan sınırı aşılırsa yıllık beyanname verilir
-
Yapılan stopaj, hesaplanan vergiden mahsup edilebilir
