ÇAYKUR’un üreticilere yönelik 2024 yılı itibarıyla uygulamaya alacağı alan bazlı destek ödemelerinin vergisel durumu netlik kazandı. Konuya ilişkin yapılan değerlendirmede, destek ödemelerinin kaynağına göre gelir vergisi tevkifatı uygulanıp uygulanmayacağı açıklandı.
Vergi mevzuatına göre, tarımsal destekleme ödemeleri kural olarak gelir vergisinden istisna kapsamında değerlendirilebiliyor. Ancak bu istisnanın uygulanabilmesi için ödemenin, 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’na ekli cetvellerde yer alan kamu idareleri tarafından yapılması gerekiyor. Yapılan tespitlere göre ÇAYKUR, bu cetvellerde sayılan kuruluşlar arasında yer almıyor.
Bu nedenle ÇAYKUR’un kendi bütçesinden üreticilere yapacağı alan bazlı tarımsal destekleme ödemeleri, Gelir Vergisi Kanunu’nun mükerrer 20/C maddesi kapsamındaki istisnadan yararlanamıyor. Sonuç olarak, bu ödemeler üzerinden Gelir Vergisi Kanunu’nun 94’üncü maddesi uyarınca gelir vergisi tevkifatı yapılması gerekiyor.
Öte yandan, destekleme ödemesine konu çay ürünlerinin ticaret borsasına tescilli olması, uygulanacak stopaj oranını etkilemiyor. Başka bir ifadeyle, borsa tesciline bağlı indirimli tevkifat uygulaması, ürün alım-satım işlemleri için geçerli olup destekleme ödemelerine otomatik olarak yansımıyor.
Ancak önemli bir istisna da bulunuyor. Eğer destekleme ödemeleri Tarım ve Orman Bakanlığı bütçesinden karşılanır ve ÇAYKUR bu süreçte yalnızca ödeme aracısı olarak görev yaparsa, üreticilere yapılan ödemeler üzerinden gelir vergisi tevkifatı yapılmıyor. Bu durumda belirleyici unsur, ödemenin fiilen hangi kurumun bütçesinden yapıldığı oluyor.
Yapılan açıklamalar, tarımsal destek ödemelerinde stopaj uygulamasının, ödeme kaynağı ve kurum statüsüne göre dikkatle değerlendirilmesi gerektiğini bir kez daha ortaya koyuyor.
