Türk Ticaret Kanunu Para Cezaları 2026 Yılı İçin Güncellendi

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nda kabahat olarak düzenlenen fiiller için uygulanacak idari para cezaları, 2026 yılında yeniden değerleme oranı dikkate alınarak artırıldı.

TTK’da yer alan idari para cezaları, 5326 sayılı Kabahatler Kanunu’nun 17’nci maddesi uyarınca her yıl yeniden değerleme oranında artırılarak uygulanıyor.

Bu kapsamda ticaret sicili işlemleri, ticaret unvanı kullanımı, ticari belgelerde zorunlu bilgiler, defter tutma düzeni, defter onayları ve elektronik ortamda saklanan belgelerin ibrazı gibi birçok yükümlülüğe aykırılık halinde uygulanacak ceza tutarları 2026 yılı için yeniden belirlendi.

2026 Yılında En Düşük Ceza Tutarı 44.443 TL Oldu

Türk Ticaret Kanunu kapsamında birçok kabahat için 2026 yılında uygulanacak idari para cezası 44.443 TL olarak belirlendi.

Bu tutar özellikle ticaret unvanı, tescil ve kayıt işlemleri, ticari belgelerde zorunlu bilgilere yer verilmemesi ve şube tescil yükümlülüklerine aykırılık hallerinde uygulanacak.

2024 yılında 24.607 TL olan bu ceza tutarı, 2025 yılında 35.416 TL’ye, 2026 yılında ise 44.443 TL’ye yükseldi.

Tescil ve Kayıt İçin Gerçeğe Aykırı Beyan

Ticaret siciline tescil veya kayıt için gerçeğe aykırı beyanda bulunulması halinde 2026 yılında 44.443 TL idari para cezası uygulanacak.

Bu yükümlülük, ticaret siciline sunulan bilgilerin doğru, eksiksiz ve gerçeğe uygun olmasını zorunlu kılmaktadır.

Şirket kuruluşu, adres değişikliği, müdür veya yönetim kurulu değişikliği, şube açılışı ve benzeri işlemlerde ticaret siciline verilen beyanların doğruluğu büyük önem taşır.

Ticaret Unvanının Kullanılmaması Ceza Nedeni

Tacirin ticari işletmesine ilişkin işlemleri ticaret unvanı ile yapmaması ve işletmesiyle ilgili senetlerle diğer belgeleri bu unvan altında imzalamaması halinde de 44.443 TL idari para cezası uygulanacak.

Ticaret unvanı, tacirin ticari faaliyetlerinde kullandığı temel ayırt edici unsurlardan biridir.

Bu nedenle ticari işlemlerde unvanın doğru ve usulüne uygun şekilde kullanılması gerekir.

Ticaret Unvanının İşletmede Görünür Şekilde Yazılması Zorunlu

Tescil edilen ticaret unvanının, ticari işletmenin görülebilecek bir yerine okunaklı şekilde yazılmaması da ceza kapsamındadır.

Bu yükümlülüğe aykırılık halinde 2026 yılı için uygulanacak idari para cezası 44.443 TL’dir.

İşletmelerin tabelalarında, işyeri girişlerinde veya görülebilir alanlarında ticaret unvanını doğru şekilde bulundurması gerekir.

Ticari Belgelerde Zorunlu Bilgiler Yer Almalı

Ticari mektuplarda ve ticari defterlerin dayanağını oluşturan belgelerde bazı bilgilerin bulunması zorunludur.

Bu kapsamda ticaret unvanı, işletmenin merkezi, ticaret sicili numarası ve şirket internet sitesi oluşturma yükümlülüğüne tabi ise internet sitesi adresi belgelerde gösterilmelidir.

Bu bilgilerin yer almaması halinde 2026 yılında 44.443 TL idari para cezası uygulanacak.

İnternet Sitesi Yükümlülüğü Olan Şirketler İçin Ek Risk

İnternet sitesi kurma yükümlülüğü bulunan sermaye şirketleri açısından ayrıca dikkat edilmesi gereken yükümlülükler bulunmaktadır.

Anonim şirketlerde yönetim kurulu başkan ve üyelerinin adları ve soyadları ile taahhüt edilen ve ödenen sermaye miktarı internet sitesinde yayımlanmalıdır.

Limited şirketlerde müdürlerin adları ve soyadları ile taahhüt edilen ve ödenen sermaye miktarı; sermayesi paylara bölünmüş komandit şirketlerde ise yöneticilerin adları ve soyadları ile sermaye bilgileri internet sitesinde yer almalıdır.

Bu yükümlülüklere uyulmaması halinde 2026 yılında 44.443 TL idari para cezası uygulanacaktır.

İmza Beyanı ve Sicil Müdürlüğüne Bildirim Yükümlülüğü

Tacirin kullanacağı ticaret unvanını ve bu unvan altına atacağı imzayı notere onaylattırdıktan sonra sicil müdürlüğüne vermemesi ceza kapsamındadır.

Tacirin tüzel kişi olması halinde, unvanla birlikte tüzel kişi adına imzaya yetkili kişilerin imzalarının da notere onaylatılarak sicil müdürlüğüne verilmesi gerekir.

Bu yükümlülüğün ihlali halinde 2026 yılında 44.443 TL idari para cezası uygulanacak.

Türkiye’deki Şubeler İçin Tescil Süresine Dikkat

Merkezi Türkiye’de bulunan ticari işletmelerin şubeleri, açıldıkları günden itibaren 15 gün içinde kendilerini ve seçtikleri ticaret unvanını bulundukları yer ticaret siciline tescil ve ilan ettirmek zorundadır.

Ayrıca şube adına temsile yetkili kişilerin imzalarının notere onaylatılarak sicil müdürlüğüne verilmesi gerekir.

Bu yükümlülüklere aykırılık halinde 2026 yılında 44.443 TL idari para cezası uygulanır.

Yabancı Merkezli Şirketlerin Türkiye Şubeleri

Merkezleri Türkiye dışında bulunan ticari işletmelerin Türkiye’deki şubeleri de açılıştan itibaren 15 gün içinde tescil ve ilan yükümlülüğünü yerine getirmelidir.

Bu şubelerin, seçtikleri ticaret unvanını bulundukları yer ticaret siciline tescil ve ilan ettirmeleri; şube adına temsile yetkili kişilerin imzalarını sicil müdürlüğüne vermeleri gerekir.

Ayrıca yerleşim yeri Türkiye’de bulunan tam yetkili bir ticari mümessil atanması da zorunludur.

Bu yükümlülüklere aykırılık halinde 2026 yılında 44.443 TL ceza uygulanacaktır.

Gerçek Kişi Tacirin Unvanında Ad ve Soyad Kısaltılamaz

Gerçek kişi tacirin ticaret unvanında ad ve soyadın kısaltılarak yazılması da TTK kapsamında cezaya tabidir.

Bu aykırılık halinde uygulanacak idari para cezası 2026 yılı için 44.443 TL’dir.

Gerçek kişi tacirlerin ticaret unvanlarında ad ve soyad bilgilerine mevzuata uygun şekilde yer vermesi gerekir.

Şirket Türlerine Göre Ticaret Unvanı Kurallarına Uyulmalı

Kollektif şirketlerin ticaret unvanında bütün ortakların veya ortaklardan en az birinin adı ve soyadı ile şirket türünü gösteren ibare yer almalıdır.

Adi komandit ve sermayesi paylara bölünmüş komandit şirketlerde ise komandite ortaklardan en az birinin ad ve soyadı ile şirket türü gösterilmelidir.

Bu şirketlerin ticaret unvanında komanditer ortakların ad ve soyadlarına yer verilmemesi gerekir.

Bu kurallara aykırılık halinde 2026 yılı ceza tutarı 44.443 TL’dir.

Anonim, Limited ve Kooperatiflerde Unvan Kuralları

Anonim, limited ve kooperatif şirketlerin ticaret unvanlarında işletme konusunun gösterilmesi gerekir.

Ayrıca ticaret unvanında “anonim şirket”, “limited şirket” veya “kooperatif” ibarelerinin bulunması zorunludur.

Bu şirketlerin ticaret unvanında gerçek bir kişinin adı veya soyadı yer alıyorsa, şirket türünü gösteren ibareler baş harflerle veya başka şekilde kısaltılarak yazılamaz.

Bu yükümlülüklere aykırılık halinde 2026 yılında 44.443 TL idari para cezası uygulanır.

İşletme Adının Tescil ve İlan Ettirilmemesi

İşletme adının tescil ve ilan ettirilmemesi de TTK kapsamında idari para cezasına bağlanmıştır.

Bu aykırılık için 2026 yılında uygulanacak ceza tutarı 44.443 TL’dir.

İşletme adı kullanan tacirlerin, bu adı ticaret siciline tescil ve ilan ettirmesi gerekir.

Ticari Defterlere İlişkin Cezalar 88.997 TL’ye Yükseldi

TTK kapsamında ticari defterlere ilişkin birçok aykırılık için 2026 yılında uygulanacak idari para cezası 88.997 TL olarak belirlendi.

Bu gruptaki cezalar, 2024 yılında 49.276 TL, 2025 yılında ise 70.922 TL olarak uygulanmıştı.

2026 yılı itibarıyla defter düzenine ilişkin yükümlülüklere aykırılıkların mali sonucu daha ağır hale geldi.

Defterler İşletmenin Durumunu Gösterir Şekilde Tutulmalı

Ticari defterlerin, üçüncü kişi uzmanlara makul bir süre içinde yapacakları incelemede işletmenin faaliyetleri ve finansal durumu hakkında fikir verebilecek şekilde tutulması gerekir.

Bu yükümlülüğe aykırı davranılması halinde 2026 yılında 88.997 TL idari para cezası uygulanır.

Defterlerin yalnızca tutulması değil, işletmenin faaliyetlerini anlaşılır şekilde ortaya koyması da zorunludur.

İşletme Faaliyetleri Defterlerden İzlenebilmelidir

İşletme faaliyetlerinin oluşumu ve gelişimi ticari defterlerden izlenebilmelidir.

Defter kayıtları, ticari faaliyetin seyrini ve mali durumunu takip etmeye elverişli değilse cezai yaptırım gündeme gelebilir.

Bu aykırılık için 2026 yılı ceza tutarı 88.997 TL’dir.

Belgelerin Kopyaları Saklanmalıdır

Tacir, işletmesiyle ilgili olarak gönderilmiş bulunan her türlü belgenin kopyasını saklamakla yükümlüdür.

Bu saklama yazılı, görsel veya elektronik ortamda yapılabilir.

Belgelerin saklanmaması halinde 2026 yılında 88.997 TL idari para cezası uygulanacaktır.

Açılış ve Kapanış Onayları Süresinde Yaptırılmalı

Ticari defterlerin açılış veya kapanış onaylarının yaptırılmaması da ağır idari para cezasına tabidir.

Bu aykırılık halinde 2026 yılında 88.997 TL ceza uygulanır.

Şirketlerin özellikle yıl sonu ve yeni dönem başlangıcında defter tasdik sürelerini dikkatle takip etmesi gerekir.

Defterlerin Türkçe Tutulması Zorunlu

Ticari defterlerin Türkçe tutulması gerekir.

Defterlerin Türkçe tutulmaması halinde 2026 yılında 88.997 TL idari para cezası uygulanacaktır.

Yabancı para, yabancı dilde açıklama veya özel kısaltma kullanılan kayıtların mevzuata uygun şekilde açıklanması ayrıca önem taşır.

Kısaltma ve Sembollerin Anlamı Açıkça Belirtilmeli

Defterlerde kısaltmalar, harfler, rakamlar veya semboller kullanılıyorsa bunların anlamları açıkça belirtilmelidir.

Bu açıklamaların yapılmaması, defterlerin anlaşılabilirliğini ve denetlenebilirliğini azaltır.

Bu aykırılık halinde 2026 yılında 88.997 TL idari para cezası uygulanır.

Kayıtlar Eksiksiz, Doğru ve Zamanında Yapılmalı

Ticari defterlere yapılan yazımların ve diğer gerekli kayıtların eksiksiz, doğru, zamanında ve düzenli şekilde yapılması zorunludur.

Kayıtların gecikmeli, eksik veya hatalı yapılması halinde TTK kapsamında idari para cezası gündeme gelebilir.

Bu cezanın 2026 yılı tutarı 88.997 TL’dir.

Defter Kayıtları Önceki İçerik Anlaşılmayacak Şekilde Değiştirilemez

Ticari defterlere yapılan bir kaydın önceki içeriği belirlenemeyecek şekilde çizilmesi veya değiştirilmesi yasaktır.

Defterlerde yapılan düzeltmeler, önceki kaydın okunmasına engel olmayacak şekilde yapılmalıdır.

Bu kurala aykırılık halinde 2026 yılında 88.997 TL idari para cezası uygulanır.

Sonradan Yapılan Değişiklikler Anlaşılır Olmalı

Defterlerde, kayıt sırasında mı yoksa daha sonra mı yapıldığı anlaşılmayan değişikliklerin yapılması da ceza nedenidir.

Kayıt düzeni, yapılan değişikliğin zamanı ve niteliği bakımından açıklık taşımalıdır.

Bu aykırılık halinde 2026 yılı için 88.997 TL idari para cezası uygulanacaktır.

Elektronik Defter ve Kayıtlarda Okunabilirlik Sağlanmalı

Defterlerin ve diğer kayıtların elektronik ortamda tutulması halinde, bu bilgilerin her zaman kolaylıkla okunabilmesi sağlanmalıdır.

Elektronik kayıtların erişilebilir, okunabilir ve gerektiğinde ibraz edilebilir olması gerekir.

Bu yükümlülüğe uyulmaması halinde 2026 yılında 88.997 TL idari para cezası uygulanır.

Hileli Envanter Çıkarılması

Hileli envanter çıkarılması, TTK kapsamında idari para cezasına bağlanan önemli aykırılıklardan biridir.

Envanterin gerçeği yansıtması, işletmenin malvarlığı ve mali durumunu doğru şekilde göstermesi gerekir.

Hileli envanter çıkarılması halinde 2026 yılı için 88.997 TL idari para cezası uygulanacaktır.

Elektronik Ortamda Saklanan Belgeler İbraz Edilebilmelidir

Elektronik ortamda saklanan belgelerin gerektiğinde ibraz edilememesi de TTK kapsamında cezaya tabidir.

Belgelerin elektronik ortamda saklanması tek başına yeterli değildir. Bu belgelerin denetim veya inceleme sırasında erişilebilir ve sunulabilir olması gerekir.

Bu yükümlülüğe aykırılık halinde 2026 yılında 88.997 TL ceza uygulanır.

Şirketler 2026 Yılında Nelere Dikkat Etmeli?

TTK kapsamındaki idari para cezaları, şirketlerin günlük işleyişinde sık karşılaşılan yükümlülüklere ilişkindir.

Bu nedenle şirketlerin özellikle ticaret sicili işlemleri, ticaret unvanı kullanımı, ticari belgeler, internet sitesi yükümlülükleri ve defter tasdiklerini düzenli takip etmesi gerekir.

Küçük görünen şekli eksiklikler, 2026 yılında yüksek tutarlı idari para cezalarına neden olabilir.

Sonuç

Türk Ticaret Kanunu kapsamında kabahat olarak düzenlenen fiiller için uygulanacak idari para cezaları 2026 yılında artırıldı.

Tescil ve ticaret unvanına ilişkin birçok aykırılık için ceza tutarı 44.443 TL olarak belirlendi. Ticari defterlerin tutulması, defter onayları, kayıt düzeni, belge saklama ve elektronik kayıtların ibrazı gibi yükümlülüklere aykırılık halinde ise 88.997 TL idari para cezası uygulanacak.

Şirketlerin bu cezalarla karşılaşmamak için ticaret sicili, defter, belge, internet sitesi ve unvan kullanımına ilişkin yükümlülüklerini mevzuata uygun şekilde yerine getirmesi büyük önem taşıyor.

Elektronik Tebligat Sisteminden Çıkış Mümkün mü?

Elektronik tebligat sistemine zorunlu veya isteğe bağlı olarak dahil olanların, belirli istisnalar dışında sistemden çıkmaları mümkün değildir.

Bu nedenle elektronik tebligat sistemine dahil olan mükelleflerin, elektronik tebligat adreslerini düzenli olarak takip etmeleri gerekir.

Sisteme dahil olunduktan sonra tebligatların elektronik ortamda yapılması, mükellefler açısından hukuki sürelerin takibi bakımından büyük önem taşır.

Tüzel Kişilerde E-Tebligat Adresi Ne Zaman Kapanır?

Tüzel kişilerde elektronik tebligat adresi, ticaret sicil kaydının silindiği tarih itibarıyla kapatılır.

Bu kapsamda nevi değişikliği ve birleşme halleri de dikkate alınır.

Şirketin ticaret sicil kaydının sona ermesiyle birlikte elektronik tebligat adresinin kullanımı da sona erer.

Gerçek Kişilerde E-Tebligat Adresinin Kapatılması

Gerçek kişilerde elektronik tebligat adresi, ilgilinin ölümü veya gaipliğine karar verildiğinin idare tarafından tespit edilmesi halinde kapatılır.

Bu durumda kapatma işlemi, ölüm veya gaiplik karar tarihi itibarıyla re’sen yapılır.

Ayrıca mirasçıların bağlı olunan vergi dairesine başvurması halinde de vefat eden kişinin elektronik tebligat adresi kullanıma kapatılır.

Yükümlülüklere Uymayanlara Ceza Uygulanır

Elektronik tebligat sistemine dahil olması zorunlu olanların, ilgili tebliğle getirilen yükümlülüklere uymaması halinde cezai yaptırım uygulanır.

Bu durumda Vergi Usul Kanunu’nun 148, 149 ve mükerrer 257’nci maddeleri kapsamında bilgi verme ve elektronik sistem yükümlülüklerine aykırılık hükümleri dikkate alınır.

Yükümlülüğe aykırı davrananlar hakkında Vergi Usul Kanunu’nun mükerrer 355’inci maddesinde yer alan özel usulsüzlük cezası uygulanabilir.

Ceza Sonrası E-Tebligat Adresi Re’sen Oluşturulabilir

Elektronik tebligat yükümlülüğünü yerine getirmeyen mükellefler hakkında ceza uygulanmasının ardından idare tarafından re’sen işlem yapılabilir.

Bu kapsamda internet vergi dairesi kullanıcı kodu, parola ve şifresi oluşturulur.

Gerçek kişilerde bu bilgiler mükellefe, tüzel kişiler ile tüzel kişiliği olmayan teşekküllerde ise doğrudan kanuni temsilciye tebliğ edilir.

Bu işlemden sonra elektronik tebligat adresine tebligat gönderimine başlanır.

Tebligatlar Elektronik veya Diğer Usullerle Yapılabilir

Vergi Usul Kanunu hükümlerine göre tebliği gereken evrak, elektronik tebligat sistemi üzerinden gönderilebilir.

Bununla birlikte kanunda yer alan diğer tebligat hükümlerine göre de tebligat yapılması mümkündür.

Ancak elektronik tebligat zorunluluğu bulunan mükellefler bakımından elektronik tebligat sisteminin düzenli takip edilmesi hak kaybı yaşanmaması açısından önemlidir.

Elektronik Tebligat Uygulaması Ne Zaman Başladı?

Elektronik tebligat uygulaması, 1 Ocak 2016 tarihi itibarıyla yürürlüğe girmiştir.

Ancak bu tarihten önce bildirimde bulunan mükelleflere 1 Ekim 2015 tarihinden itibaren elektronik tebligat yapılabilmesi mümkün hale gelmiştir.

Bu tarihten itibaren elektronik tebligat sistemi, vergi idaresinin mükelleflere yapacağı tebligatlarda önemli bir yöntem olarak kullanılmaya başlanmıştır.

KEP ile Vergi E-Tebligat Sistemi Aynı Değildir

Kayıtlı Elektronik Posta, kısa adıyla KEP, elektronik tebligat sistemiyle karıştırılmamalıdır.

Vergi mevzuatı kapsamında kullanılan elektronik tebligat sistemi, vergi idaresinin mükelleflere yapacağı tebligatlar için uygulanır.

KEP ise Tebligat Kanunu ve başta Türk Ticaret Kanunu olmak üzere vergi hukuku dışındaki birçok işlemde kullanılan ayrı bir sistemdir.

KEP Adresi Olanlar Vergi Tebligatı İçin Ayrıca Başvuru Yapmalıdır

Bir mükellefin KEP adresinin bulunması, vergi idaresinden elektronik tebligat alabilmesi için tek başına yeterli değildir.

Vergiyle ilgili tebligatların alınabilmesi için ayrıca Gelir İdaresi Başkanlığı’nın elektronik tebligat sistemine dahil olunması gerekir.

Bu nedenle KEP kullanan mükelleflerin, vergi tebligatları bakımından ayrıca elektronik tebligat şifresi ve erişim bilgilerini edinmeleri önemlidir.

KEP ve Vergi E-Tebligat Sisteminin İlişkisi Yoktur

KEP sistemi ile Vergi Usul Kanunu kapsamındaki elektronik tebligat sistemi birbirinden bağımsızdır.

KEP adresi, vergi idaresi tarafından yapılan elektronik tebligatların alınacağı adres yerine geçmez.

Bu nedenle mükelleflerin her iki sistemi kullanım amaçlarına göre ayrı ayrı değerlendirmesi gerekir.

2026 Yılında TTK Kapsamında Uygulanacak İdari Para Cezaları

Türk Ticaret Kanunu kapsamında uygulanacak idari para cezalarının 2026 yılı tutarları yeniden belirlenmiştir.

Ticaret Bakanlığı tarafından hazırlanan ve 17 Aralık 2025 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan tebliğ ile TTK’da yer alan idari para cezaları güncellenmiştir.

Bu güncellemede, 2025 yılı için belirlenen yüzde 25,49 oranındaki yeniden değerleme oranı esas alınmıştır.

TTK Cezaları Kimleri İlgilendiriyor?

TTK kapsamındaki idari para cezaları, ticari faaliyet yürüten gerçek ve tüzel kişileri doğrudan ilgilendirir.

Özellikle şirket yöneticileri, yönetim kurulu üyeleri, müdürler ve ticaret sicili işlemlerinden sorumlu kişiler bu cezalar bakımından dikkatli olmalıdır.

Tescil, ilan, ticari belge düzeni, defter tutma ve hamiline yazılı pay senedi bildirimi gibi yükümlülüklerin ihlali ciddi para cezalarına neden olabilir.

Ticaret Siciline Tescil Yükümlülüğüne Aykırılık

TTK’nın 33’üncü maddesi, tescili zorunlu olan hususların süresi içinde ticaret siciline tescil ettirilmesini öngörür.

Genel kurul kararları, adres değişiklikleri, müdür atamaları, unvan değişiklikleri ve şube açılışları gibi birçok işlem tescile tabidir.

Bu yükümlülüğe aykırı davranılması halinde 2026 yılı için uygulanacak idari para cezası 22.194 TL olarak belirlenmiştir.

Tescil ve İlan İşlemlerinde Sürelere Dikkat Edilmeli

Şirketler bakımından ticaret sicili işlemlerinin zamanında yapılması önemlidir.

Tescili gereken bir işlemin süresinde sicile bildirilmemesi, şekli bir eksiklik gibi görünse de idari para cezası sonucunu doğurabilir.

Bu nedenle şirketlerin genel kurul, yönetim kurulu ve müdürler kurulu kararlarını tescil gerekliliği yönünden ayrıca değerlendirmesi gerekir.

Tescil ve Kayıt İçin Gerçeğe Aykırı Beyan

TTK’nın 38’inci maddesi kapsamında tescil ve kayıt işlemlerinde gerçeğe aykırı beyanda bulunulması yaptırıma tabidir.

Ticaret siciline yapılacak başvurularda sunulan bilgi ve belgelerin doğru, eksiksiz ve gerçeğe uygun olması gerekir.

Bu yükümlülüğe aykırılık halinde 2026 yılı için uygulanacak idari para cezası 44.443 TL olarak belirlenmiştir.

Ticari Belgelerde Zorunlu Bilgilere Yer Verilmelidir

TTK kapsamında ticari mektuplar, faturalar, sevk irsaliyeleri, e-postalar ve benzeri ticari belgelerde bazı bilgilere yer verilmesi gerekir.

Şirketin ticaret unvanı, merkez adresi ve MERSİS numarası gibi bilgiler ticari belgelerde bulunmalıdır.

Bu bilgilerin eksik olması, özellikle elektronik iletişimin yaygınlaştığı günümüzde şirketler açısından önemli bir ceza riski doğurur.

Ticari Belgeler ve Levha Asma Zorunluluğu

TTK’nın 51’inci maddesi kapsamında ticari belgelerde zorunlu bilgilerin yer alması ve işletmenin görülebilir bir yerine ticaret unvanı levhası asılması gerekir.

Fatura, irsaliye ve ticari mektuplarda sicil numarası, ticaret unvanı ve merkez gibi bilgiler eksiksiz bulunmalıdır.

Bu yükümlülüklere uyulmaması halinde 2026 yılı için uygulanacak idari para cezası 44.443 TL olarak belirlenmiştir.

Defter Tutma ve Kapanış Tasdiki Yükümlülüğü

TTK’nın 562’nci maddesi, ticari defterlerin usulüne uygun tutulmaması ve gerekli onayların yaptırılmaması gibi birçok aykırılığı cezai yaptırıma bağlamaktadır.

Şirketlerin ticari defterlerini mevzuata uygun şekilde tutması, açılış ve kapanış onaylarını süresinde yaptırması gerekir.

Bu yükümlülüklerin ihlali, şirketler ve yöneticiler açısından idari para cezası doğurabilir.

Bağımsız Denetim ve İnternet Sitesi Yükümlülükleri

TTK’nın 562’nci maddesi yalnızca defter düzeniyle sınırlı değildir.

Bağımsız denetime tabi şirketlerin denetçi atamaması ve internet sitesi kurma yükümlülüğüne uymaması da idari para cezasına konu olabilir.

Bu nedenle bağımsız denetime tabi şirketlerin, denetçi seçimi ve internet sitesi yükümlülüklerini süresinde yerine getirmesi gerekir.

TTK 562 Kapsamında 2026 Yılı Ceza Tutarı

TTK’nın 562’nci maddesinin birinci ve ikinci fıkralarında düzenlenen aykırılıklar için uygulanacak idari para cezası 2026 yılı için 88.997 TL olarak belirlenmiştir.

Bu tutar, ticari defterlerin usulüne uygun tutulması, tasdiklerin zamanında yaptırılması ve diğer şirket yükümlülüklerinin yerine getirilmesi gerektiğini göstermektedir.

Hamiline Yazılı Pay Senetleri Bildirimi

Hamiline yazılı pay senetleri bakımından bildirim yükümlülükleri de TTK kapsamında önem taşır.

TTK’nın 562’nci maddesinin on üçüncü fıkrasının birinci bendi kapsamında öngörülen idari para cezası 2026 yılı için 173.801 TL’ye yükseltilmiştir.

Bu nedenle hamiline yazılı pay senedi çıkaran anonim şirketlerin bildirim yükümlülüklerini dikkatle takip etmesi gerekir.

Şirket Yöneticileri Açısından Sorumluluk Riski

TTK kapsamındaki idari para cezaları, yalnızca şirket tüzel kişiliğini değil, bazı hallerde yöneticileri de ilgilendirebilir.

Yönetim kurulu üyeleri, şirket müdürleri ve kanuni temsilciler; tescil, defter, denetim, bildirim ve ilan yükümlülüklerinin yerine getirilmesinden sorumlu olabilir.

Bu nedenle şirketlerin mevzuat takvimini düzenli takip etmesi, gerekli kararları zamanında alması ve tescil işlemlerini geciktirmemesi gerekir.

Şirketler Nelere Dikkat Etmeli?

Şirketlerin 2026 yılında TTK kaynaklı idari para cezalarıyla karşılaşmamak için özellikle şu konulara dikkat etmesi gerekir:

Tescili gereken karar ve değişiklikler süresinde ticaret siciline bildirilmelidir.

Ticari belgelerde unvan, merkez, sicil ve MERSİS bilgileri eksiksiz yer almalıdır.

Ticaret unvanı levhası işletmenin görülebilir yerine asılmalıdır.

Ticari defterlerin açılış ve kapanış onayları zamanında yaptırılmalıdır.

Bağımsız denetime tabi şirketlerde denetçi seçimi ihmal edilmemelidir.

Hamiline yazılı pay senetlerine ilişkin bildirimler süresinde yapılmalıdır.

Sonuç

Elektronik tebligat sistemine dahil olan mükelleflerin, belirli istisnalar dışında sistemden çıkmaları mümkün değildir. Tüzel kişilerde ticaret sicil kaydının silinmesi, gerçek kişilerde ölüm veya gaiplik gibi hallerde elektronik tebligat adresi kapatılır.

KEP sistemi ile vergi mevzuatındaki elektronik tebligat sistemi birbirinden farklıdır. KEP adresi bulunan mükelleflerin, vergi tebligatlarını alabilmek için ayrıca elektronik tebligat sistemine dahil olmaları gerekir.

2026 yılında Türk Ticaret Kanunu kapsamında uygulanacak idari para cezaları da artırılmıştır. Tescil yükümlülüğüne aykırılık, ticari belgelerde zorunlu bilgilerin eksikliği, defter tutma ve tasdik yükümlülükleri ile hamiline yazılı pay senedi bildirimlerinin ihlali şirketler açısından ciddi mali sonuçlar doğurabilir.

Elektronik Tebligat Uygulamasının Yasal Dayanağı

Elektronik tebligat uygulamasının vergi mevzuatındaki temel dayanağı, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun 107/A maddesidir.

Söz konusu maddeye göre, Vergi Usul Kanunu hükümleri kapsamında tebliğ yapılacak kişilere, klasik tebliğ usullerine bağlı kalınmaksızın elektronik ortamda tebligat yapılabilir.

Elektronik ortamda yapılan tebligat, muhatabın elektronik adresine ulaştığı tarihi izleyen beşinci günün sonunda yapılmış sayılır.

Maliye Bakanlığına Yetki Verildi

Vergi Usul Kanunu’nun 107/A maddesiyle Maliye Bakanlığına elektronik tebligat konusunda geniş yetkiler verilmiştir.

Bu kapsamda Bakanlık;

Elektronik tebligata ilişkin teknik altyapıyı kurmaya,

Kurulmuş sistemleri kullanmaya,

Tebliğe elverişli elektronik adres kullanma zorunluluğu getirmeye,

Elektronik tebligat yapılacak kişileri belirlemeye,

Usul ve esasları düzenlemeye

yetkili kılınmıştır.

Bu yetki, 27 Ağustos 2015 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan 456 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği ile kullanılmıştır.

Elektronik Tebligat Ne Anlama Gelir?

Elektronik tebligat, tebliği gereken evrakın fiziki ortam yerine elektronik ortamda muhataba ulaştırılmasıdır.

Vergi idaresi tarafından düzenlenen elektronik imzalı tebliğ evrakı, Gelir İdaresi Başkanlığı sistemi üzerinden mükellefin elektronik tebligat adresine iletilir.

Bu yöntemle tebliğ işlemi, kağıt ortamındaki klasik tebligata göre daha hızlı, izlenebilir ve güvenli hale gelmektedir.

E-Tebligatta 5 Gün Kuralı

Elektronik tebligatta en önemli kurallardan biri “5 gün kuralı”dır.

Vergi Usul Kanunu’na göre elektronik ortamda gönderilen tebligat, muhatabın elektronik adresine ulaştığı tarihi izleyen beşinci günün sonunda yapılmış sayılır.

Bu nedenle süreler, elektronik tebligatın sisteme düştüğü gün değil, bu günü izleyen beşinci günün sonunda işlemeye başlar.

Örnekle 5 Gün Kuralı

Bir elektronik tebligat mükellefin elektronik adresine 1 Haziran’da ulaşmışsa, bu tarihi izleyen beşinci günün sonunda tebliğ edilmiş sayılır.

Bu durumda hukuki süreler, beşinci günün bitiminden sonra işlemeye başlar.

Bu kural, elektronik tebligat sisteminde süre hesaplaması bakımından büyük önem taşır.

E-Tebligat Zorunluluğu Olanlara Fiziki Tebligat Yapılamaz

Elektronik tebligat zorunluluğu bulunan kişi ve kurumlara fiziki yolla tebligat yapılması hukuki sonuç doğurmayabilir.

Yargıtay kararlarında da elektronik tebligat zorunluluğu bulunan muhataplara, elektronik tebligat yerine klasik posta veya fiziki tebligat yapılmasının geçerli kabul edilmeyeceği vurgulanmaktadır.

Bu nedenle e-tebligat zorunluluğu bulunanlara yapılacak tebligatlarda elektronik yolun kullanılması gerekir.

Fiziki Tebligat Süreleri Başlatmaz

Elektronik tebligat zorunluluğu olan kişiye fiziki tebligat yapılması halinde, bu tebligat hukuki sürelerin başlaması açısından geçerli kabul edilmeyebilir.

Muhatabın belgeyi sonradan öğrenmiş olması da usulsüz yapılan tebligatı geçerli hale getirmez.

Bu nedenle tebligatın doğru kanaldan yapılması, hak kaybı ve usul tartışmalarının önüne geçilmesi açısından önemlidir.

Elektronik Tebligat Zorunluluğu Kapsamında Olanlar

Tebligat Kanunu ve ilgili düzenlemeler kapsamında bazı kişi ve kurumlar için elektronik tebligat zorunludur.

Bu kapsamdaki başlıca kişi ve kurumlar şunlardır:

Avukatlar,

Noterler,

Anonim ve limited şirketler dahil sermaye şirketleri,

Arabulucular,

Bilirkişiler,

Kamu kurum ve kuruluşları,

Kamu tüzel kişileri,

Ticari, zirai ve mesleki kazanç yönünden gelir vergisi mükellefiyeti bulunanlar.

Basit usulde vergilendirilenler ile gerçek usulde vergiye tabi olmayan çiftçiler bakımından ise özel hükümler dikkate alınmalıdır.

Kurumlar Vergisi Mükellefleri E-Tebligat Adresini Nasıl Alır?

Kurumlar vergisi mükelleflerinin elektronik tebligat sistemine dahil olabilmek için “Elektronik Tebligat Talep Bildirimi” vermesi gerekir.

Şirketler ve diğer tüzel kişiler için hazırlanan bu bildirim, kurumlar vergisi yönünden bağlı olunan vergi dairesine sunulur.

Bildirim, şirketin kanuni temsilcileri tarafından veya elektronik tebligat işlemleri için özel yetki içeren noter onaylı vekaletnameye sahip kişiler aracılığıyla bizzat verilebilir.

Yeni Kurulan Kurumlar Vergisi Mükelleflerinde Süre

Kurumlar vergisi mükellefiyeti sonradan tesis edilen şirketler, işe başlama tarihini takip eden 15 gün içinde elektronik tebligat talep bildiriminde bulunmak zorundadır.

Bu süre, elektronik tebligat adresinin zamanında oluşturulması ve mükellefin sisteme dahil edilmesi bakımından önemlidir.

Başvuru yapılmaması halinde mükellef, elektronik tebligat yükümlülüğüne aykırılık nedeniyle yaptırımlarla karşılaşabilir.

Gelir Vergisi Mükellefleri E-Tebligat Sistemine Nasıl Başvurur?

Gelir vergisi mükellefleri, elektronik tebligat sistemine Gelir İdaresi Başkanlığı’nın internet vergi dairesi üzerinden başvurabilir.

Gerçek kişiler için hazırlanan “Elektronik Tebligat Talep Bildirimi” elektronik ortamda doldurularak sistem kullanılmaya başlanabilir.

Bu kişiler sisteme her girişte kimlik doğrulaması yaparak elektronik tebligat adreslerine erişebilir.

Gerçek Kişilere Kullanıcı Kodu ve Şifre Verilir mi?

Gelir vergisi mükelleflerinden internet vergi dairesi üzerinden elektronik ortamda bildirimde bulunanlara ayrıca internet vergi dairesi kullanıcı kodu, parola ve şifre verilmeyebilir.

Bu mükellefler, sisteme giriş yaptıklarında kimlik doğrulaması yapılmak suretiyle elektronik tebligat adreslerini kullanabilir.

Böylece gerçek kişilerin sisteme erişimi güvenli kimlik doğrulama yöntemleriyle sağlanır.

İsteğe Bağlı Elektronik Tebligat Kullanımı

Elektronik tebligat zorunluluğu bulunmayan bazı kişiler de isteğe bağlı olarak elektronik tebligat sistemini kullanabilir.

Kendilerine elektronik tebligat yapılmasını talep eden tüzel kişiler ile tüzel kişiliği olmayan teşekküller, KDV veya gelir stopaj vergisi yönünden bağlı oldukları vergi dairesine başvurarak sisteme dahil olabilir.

Bu şekilde e-tebligat sistemi, zorunlu kullanıcılar dışında isteğe bağlı olarak da kullanılabilir.

İnternet Vergi Dairesi Kullanıcı Kodu, Parola ve Şifre Nasıl Alınır?

Elektronik tebligat sistemini kullanmak üzere bildirimde bulunan mükelleflere, vergi dairesi tarafından internet vergi dairesi kullanıcı kodu, parola ve şifre verilebilir.

Bu bilgiler, başvuru sırasında sistemden üretilir ve kapalı zarf içinde mükellefe teslim edilir.

Kullanıcı kodu, parola ve şifre, elektronik tebligat adresine erişim için kullanılır.

Daha Önceden Şifresi Olan Kurumlar Ne Yapacak?

Daha önce internet vergi dairesi kullanıcı kodu ve şifresi bulunan kurumlar vergisi mükellefleri, mevcut bilgilerini elektronik tebligat işlemlerinde de kullanabilir.

Bunun için başvuru formunda yer alan ilgili kutucuğun işaretlenmesi gerekir.

Bu durumda mükellef, daha önce KDV iadesi veya diğer internet vergi dairesi işlemlerinde kullandığı kullanıcı kodu ve şifreyle elektronik tebligat adresine de erişebilir.

E-Tebligat Evrakı Nasıl Gönderilir?

Vergi Usul Kanunu kapsamında tebliğ edilmesi gereken evrak, idare tarafından elektronik imza ile imzalanır.

Ardından Gelir İdaresi Başkanlığı sistemi üzerinden, vergi dairesi adına muhatabın elektronik tebligat adresine iletilir.

Bu işlem sonucunda tebliğ evrakı elektronik ortamda muhataba ulaşmış olur.

E-Tebligat Sistemine Nereden Girilir?

Elektronik tebligat sistemine internet vergi dairesi üzerinden erişilir.

İnternet vergi dairesi kullanıcı kodu, parola ve şifresi bulunan gerçek ve tüzel kişiler bu bilgilerle sisteme giriş yapabilir.

Şifresi olmayan gerçek kişiler ise kimlik doğrulaması yaparak elektronik tebligat adreslerine erişebilir.

E-Tebligat Kayıtları Ne Kadar Saklanır?

Elektronik tebligat sisteminde olay kayıtları işlem zaman bilgisi eklenerek saklanır.

Bu kayıtlar, erişilebilir şekilde arşivlerde 30 yıl süreyle muhafaza edilir.

Bu uygulama, elektronik tebligatın ispatı ve gerektiğinde yetkili mercilere delil sunulabilmesi açısından önemlidir.

Delil Kayıtları Talep Edilebilir

Elektronik tebligata ilişkin delil kayıtları, talep halinde ilgilisine veya yetkili mercilere sunulabilir.

Bu kayıtlar, tebligatın hangi tarihte elektronik adrese ulaştığını, ne zaman tebliğ edilmiş sayıldığını ve işlem zaman bilgilerini ortaya koyar.

Bu yönüyle elektronik tebligat sistemi, tebligat süreçlerinde ispat kolaylığı sağlar.

Mükellefler E-Tebligat Sistemini Düzenli Kontrol Etmeli

Elektronik tebligat adresine gelen evrak, muhatap tarafından okunmasa bile beşinci günün sonunda tebliğ edilmiş sayılır.

Bu nedenle mükelleflerin elektronik tebligat adreslerini düzenli olarak kontrol etmeleri gerekir.

Sisteme geç girilmesi veya tebligatın fark edilmemesi, sürelerin işlemesini durdurmaz.

E-Tebligatın Vergi Süreçlerindeki Önemi

Elektronik tebligat, vergi idaresi ile mükellefler arasındaki bildirimlerin hızlı ve güvenli şekilde yapılmasını sağlar.

Vergi ceza ihbarnameleri, yazılar, bildirimler ve tebliğ edilmesi gereken diğer evrak elektronik ortamda gönderilebilir.

Bu nedenle e-tebligat adresinin aktif şekilde takip edilmesi, vergi uyuşmazlıklarında hak kaybı yaşanmaması açısından kritik öneme sahiptir.

Sonuç

Elektronik tebligat, Vergi Usul Kanunu’nun 107/A maddesi ve 456 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği ile vergi uygulamalarında önemli bir tebligat yöntemi haline gelmiştir.

Elektronik ortamda gönderilen tebligat, muhatabın elektronik adresine ulaştığı tarihi izleyen beşinci günün sonunda yapılmış sayılır. Bu nedenle sürelerin başlangıcında 5 gün kuralı dikkate alınmalıdır.

E-tebligat zorunluluğu bulunan kişi ve kurumlara fiziki tebligat yapılması hukuki sonuç doğurmayabilir. Kurumlar vergisi ve gelir vergisi mükelleflerinin elektronik tebligat yükümlülüklerini zamanında yerine getirmesi ve elektronik adreslerini düzenli takip etmesi gerekir.

Genel Kurul Toplantıları Zamanında Yapılmalıdır

Anonim şirketlerde olağan genel kurul toplantılarının her hesap döneminin sona ermesinden itibaren üç ay içinde yapılması gerekir.

Genel kurul toplantılarında finansal tablolar görüşülür, yönetim kurulunun yıllık faaliyet raporu değerlendirilir, yönetim kurulu üyelerinin ibrası ele alınır ve kârın kullanım şekli karara bağlanır.

Bu nedenle genel kurul toplantılarının süresinde yapılması, şirket yönetiminin hesap verebilirliği ve pay sahiplerinin bilgi alma hakkı bakımından önem taşır.

Genel Kurulun Zamanında Yapılmaması Kurumlar Vergisi Beyannamesini Engellemez

Olağan genel kurulun, kurumlar vergisi beyannamesinin verileceği tarihe kadar yapılamamış olması, kurumlar vergisi beyannamesinin verilmesine engel değildir.

Şirket, kurumlar vergisi beyannamesini tekdüzen muhasebe sistemi ve vergi mevzuatı çerçevesinde hazırlanan finansal tablolarına dayanarak vermek zorundadır.

Bu tabloların henüz genel kurul tarafından onaylanmamış olması, mükellefin vergi ödevini yerine getirmesine engel oluşturmaz.

Beyanın Genel Kurul Onaylı Tablolara Dayanması Tercih Edilir

Her ne kadar genel kurul onayı alınmamış finansal tablolar üzerinden kurumlar vergisi beyannamesi verilebilse de, uygulamada beyanın genel kurul tarafından onaylanmış finansal tablolara dayanması tercih edilir.

Genel kurul onayı, finansal tabloların pay sahipleri tarafından değerlendirilmesi ve kabul edilmesi anlamına geldiğinden, şirket içi karar süreçleri açısından önemlidir.

Ancak genel kurulun zamanında yapılamaması, vergi beyanının süresinde verilmemesi için bir gerekçe oluşturmaz.

Yönetim Kurulu Üyelerinin Yükümlülükleri

Anonim şirketlerde yönetim kurulu üyeleri, şirketin yönetimi ve temsiliyle görevli kişiler olarak çeşitli yükümlülüklere sahiptir.

Bu yükümlülükler yalnızca şirketin günlük işleyişiyle sınırlı değildir. Yönetim kurulu üyeleri, şirketin menfaatlerini korumak, pay sahiplerine ve şirket alacaklılarına karşı sorumluluklarını yerine getirmek zorundadır.

Yönetim kurulu üyelerinin temel yükümlülükleri arasında yönetim faaliyetlerine katılma, şirket işlerini inceleme, özen borcuna uygun davranma, sadakat borcunu yerine getirme, şirketle işlem yapma yasağına uyma ve rekabet yasağına riayet etme yer alır.

Yönetim Faaliyetlerine Katılma ve İnceleme Yükümlülüğü

Yönetim kurulu üyeleri, şirket yönetimine aktif şekilde katılmak ve şirket faaliyetlerini takip etmekle yükümlüdür.

Bu yükümlülük, yönetim kurulu üyesinin yalnızca toplantılara katılmasıyla sınırlı değildir. Üye, şirketin mali durumu, faaliyetleri, riskleri ve yönetim kararları hakkında gerekli incelemeleri yapmalıdır.

Yönetim kurulu üyesinin şirket işlerinden haberdar olmaması, sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.

Özen Borcu Nedir?

Yönetim kurulu üyeleri, şirket işlerini yürütürken gerekli dikkat ve özeni göstermek zorundadır.

Özen borcu, yönetim kurulu üyesinin şirketin ve pay sahiplerinin menfaatlerine uygun hareket etmesini gerektirir.

Bu borç, yönetim kurulu üyesinin ücret alıp almamasına bağlı değildir. Üye ücret almıyor olsa bile şirket işlerinde dikkatli ve basiretli bir yönetici gibi davranmak zorundadır.

Basiretli Yönetici Gibi Hareket Etme Zorunluluğu

Yönetim kurulu üyelerinden beklenen özen, objektif niteliktedir.

Başka bir ifadeyle, yönetim kurulu üyesi kendi kişisel bilgi ve tecrübesiyle sınırlı olarak değil, aynı şartlar altında dikkatli ve basiretli bir yöneticinin göstereceği özen ölçüsüne göre değerlendirilir.

Bu yükümlülüğe aykırı hareket edilmesi halinde yönetim kurulu üyesi şirkete, pay sahiplerine ve şirket alacaklılarına karşı sorumlu olabilir.

Sadakat Borcu

Yönetim kurulu üyeleri, görevlerini yerine getirirken şirket menfaatlerini kişisel menfaatlerinin önünde tutmak zorundadır.

Sadakat borcu, yönetim kurulu üyesinin şirket aleyhine davranışlarda bulunmamasını, şirket sırlarını korumasını ve görevini dürüstlük kuralına uygun şekilde yerine getirmesini gerektirir.

Bu borca aykırı davranışlar, hukuki ve cezai sorumluluk doğurabilir.

Şirketle İşlem Yapma Yasağı

Yönetim kurulu üyelerinden biri, genel kuruldan izin almadan kendi adına veya başkası adına şirketle işlem yapamaz.

Bu yasak, yönetim kurulu üyesinin şirketle çıkar çatışmasına girmesini önlemeyi amaçlar.

Genel kuruldan izin alınmadan yapılan işlemler bakımından şirket, işlemin geçersiz olduğunu ileri sürebilir.

Rekabet Yasağı

Yönetim kurulu üyeleri, genel kuruldan izin almadan şirketin işletme konusuna giren ticari işleri kendi adına veya başkası adına yapamaz.

Ayrıca yönetim kurulu üyesi, şirketle aynı faaliyet alanında iş yapan başka bir şirkete sorumluluk sahibi ortak sıfatıyla katılamaz.

Rekabet yasağı, şirketin ticari menfaatlerini korumaya yönelik önemli bir yükümlülüktür.

Bağlılık Raporu Hazırlama Yükümlülüğü

Yönetim kurulu, belirli durumlarda her yıl bağlılık raporu hazırlamakla yükümlüdür.

Bağlılık raporunun özenli, gerçeği doğru yansıtan ve dürüst hesap ilkelerine uygun şekilde hazırlanması gerekir.

Raporun gerçeği yansıtmaması veya gerekli özen gösterilmeden düzenlenmesi halinde yönetim kurulu üyeleri bakımından cezai sorumluluk gündeme gelebilir.

Bağlılık Raporunun Usule Aykırı Hazırlanmasının Cezası

Bağlılık raporunu gerçeğe uygun, özenli ve dürüst hesap ilkelerine göre düzenlemeyenler hakkında altı aya kadar hapis ve yüz günden üç yüz güne kadar adli para cezası uygulanabilir.

Bu düzenleme, yönetim kurulunun raporlama yükümlülüğünü yalnızca şekli bir görev olmaktan çıkarır.

Raporun içeriğinin doğru, açık ve güvenilir olması gerekir.

Adli Para Cezası Nasıl Hesaplanır?

Adli para cezaları, çoğu zaman gün üzerinden belirlenir.

Örneğin bir fiil için 200 gün adli para cezası öngörülmüşse, hâkim her bir gün karşılığı ödenecek tutarı belirler.

Bu tutar belirlenirken kişinin ekonomik ve sosyal durumu ile olayın özellikleri dikkate alınır.

Günlük Ceza Tutarı Nasıl Belirlenir?

Adli para cezasında bir günlük tutar belirli alt ve üst sınırlar içinde hâkim tarafından takdir edilir.

Hâkim, failin ekonomik ve sosyal durumunu dikkate alarak günlük ceza tutarını belirler.

Böylece aynı gün sayısı üzerinden verilen cezanın toplam tutarı, kişinin durumuna göre değişebilir.

Örnek Adli Para Cezası Hesaplaması

Örneğin 200 gün adli para cezası gerektiren bir fiilde, günlük tutarın 100 TL olarak belirlenmesi halinde toplam ceza 20.000 TL olur.

Günlük tutarın 500 TL olarak belirlenmesi halinde ise toplam ceza 100.000 TL’ye ulaşır.

Bu nedenle adli para cezasında yalnızca gün sayısı değil, gün karşılığı belirlenen tutar da önemlidir.

Yönetim Kurulu Üyeleri Nelere Dikkat Etmeli?

Yönetim kurulu üyeleri, şirket yönetiminde aldıkları kararları ve hazırladıkları belgeleri mevzuata uygun şekilde düzenlemelidir.

Finansal tablolar, yıllık faaliyet raporu, bağlılık raporu ve genel kurul hazırlıkları dikkatle yürütülmelidir.

Genel kurul toplantılarının zamanında yapılması, gündemin doğru hazırlanması, pay sahiplerinin bilgilendirilmesi ve kararların usule uygun alınması yönetim kurulunun sorumluluk alanındadır.

Genel Kurulun Zamanında Yapılmaması Tek Başına Vergi Beyanını Durdurmaz

Şirket genel kurulunun zamanında yapılamamış olması, kurumlar vergisi beyannamesinin verilmesini ertelemez.

Vergi mevzuatı bakımından şirketin beyan yükümlülüğü süresinde yerine getirilmelidir.

Bu nedenle yönetim kurulu, genel kurul süreci tamamlanmamış olsa bile vergi beyanlarının süresinde yapılmasını sağlamalıdır.

Sonuç

Anonim şirketlerde genel kurul toplantılarının zamanında yapılması, finansal tabloların görüşülmesi, yönetim kurulunun ibrası ve şirket kararlarının sağlıklı şekilde alınması açısından büyük önem taşır.

Ancak olağan genel kurulun kurumlar vergisi beyannamesi verilmeden önce yapılamaması, beyannamenin verilmesine engel değildir. Şirket, vergi mevzuatına göre hazırlanan finansal tablolarına dayanarak kurumlar vergisi beyannamesini süresinde vermelidir.

Yönetim kurulu üyeleri ise şirket yönetiminde özen, sadakat, rekabet yasağı ve şirketle işlem yapma yasağı gibi yükümlülüklere uygun hareket etmelidir. Bağlılık raporunun gerçeğe uygun düzenlenmemesi halinde hapis ve adli para cezası dahil cezai sorumluluk gündeme gelebilir.

Bakanlık Temsilcisi Bulunması Zorunlu Genel Kurul Toplantıları

Anonim şirketlerde bazı genel kurul toplantılarının geçerli ve usulüne uygun şekilde yapılabilmesi için Bakanlık temsilcisinin toplantıda hazır bulunması zorunludur.

Bakanlık temsilcisi zorunluluğu, yalnızca belirli şirket türleriyle sınırlı değildir. Toplantının konusu, toplantının yapılacağı yer veya toplantıda kullanılacak yöntem de temsilci zorunluluğu doğurabilir.

Bu nedenle anonim şirketlerin genel kurul hazırlığı yaparken, toplantının Bakanlık temsilcisi gerektirip gerektirmediğini önceden değerlendirmesi gerekir.

Elektronik Genel Kurul Yapılan Toplantılarda Temsilci Zorunludur

Genel kurullarında elektronik ortamda katılım sistemini uygulayan şirketlerin genel kurul toplantılarında Bakanlık temsilcisi bulunması gerekir.

Elektronik genel kurul sistemi, pay sahiplerinin toplantıya fiziken gelmeden elektronik ortamda katılmasına, görüş bildirmesine ve oy kullanmasına imkân tanır.

Bu sistemin uygulandığı genel kurullarda toplantı sürecinin mevzuata uygun yürütülmesi için Bakanlık temsilcisi zorunluluğu öngörülmüştür.

Yurt Dışında Yapılan Genel Kurullarda Bakanlık Temsilcisi Bulunmalıdır

Yurt dışında yapılacak bütün genel kurul toplantılarında Bakanlık temsilcisi bulunması zorunludur.

Bu zorunluluk, toplantının olağan veya olağanüstü olmasına bakılmaksızın uygulanır.

Şirket merkezinin Türkiye’de bulunması nedeniyle, genel kurulun yurt dışında yapılması halinde de toplantı usulünün Türk Ticaret Kanunu ve ilgili mevzuata uygun yürütülmesi gerekir.

Yurt Dışındaki İmtiyazlı Pay Sahipleri Özel Kurullarında da Temsilci Gerekir

Yurt dışında yapılacak bütün imtiyazlı pay sahipleri özel kurulu toplantılarında da Bakanlık temsilcisi bulunmalıdır.

İmtiyazlı pay sahipleri özel kurulu, imtiyazlı pay sahiplerinin haklarını etkileyen esas sözleşme değişikliklerinde önem taşır.

Bu nedenle yurt dışında yapılacak özel kurul toplantılarında temsilci bulunması, toplantı kararlarının hukuki güvenliği açısından önemlidir.

Sermaye Artırımı veya Azaltımı Gündemli Toplantılar

Gündeminde sermayenin artırılması veya azaltılması bulunan genel kurul toplantılarında Bakanlık temsilcisi bulunması zorunludur.

Sermaye artırımı, şirketin esas sermayesinin yükseltilmesini ifade ederken; sermaye azaltımı, mevcut sermayenin belirli koşullar çerçevesinde düşürülmesini ifade eder.

Her iki işlem de şirketin sermaye yapısını doğrudan etkilediği için genel kurulda temsilci bulundurulması gerekir.

Kayıtlı Sermaye Sistemine İlişkin Toplantılar

Gündeminde kayıtlı sermaye sistemine geçilmesi, kayıtlı sermaye sisteminden çıkılması veya kayıtlı sermaye tavanının artırılması bulunan genel kurul toplantılarında da Bakanlık temsilcisi bulunmalıdır.

Kayıtlı sermaye sistemi, özellikle anonim şirketlerde sermaye artırımlarının belirli sınırlar içinde daha hızlı yapılabilmesine imkân tanıyan bir sistemdir.

Bu nedenle kayıtlı sermaye sistemine ilişkin esas sözleşme değişiklikleri, genel kurul sürecinde özel dikkat gerektirir.

Faaliyet Konusunun Değiştirilmesi

Şirketin faaliyet konusunun değiştirilmesine ilişkin esas sözleşme değişikliğinin genel kurul gündeminde yer alması halinde Bakanlık temsilcisi zorunludur.

Faaliyet konusu, şirketin hangi alanda işlem yapabileceğini gösteren temel esas sözleşme hükümlerinden biridir.

Bu nedenle faaliyet konusunun değiştirilmesi, şirketin ticari yönünü ve hukuki çerçevesini etkileyen önemli bir karar olarak kabul edilir.

Birleşme, Bölünme ve Tür Değişikliği Toplantıları

Gündeminde birleşme, bölünme veya tür değişikliği bulunan genel kurul toplantılarında Bakanlık temsilcisi bulunması gerekir.

Birleşme, şirketlerin tek bir yapı altında toplanmasını; bölünme, şirket malvarlığının veya faaliyetlerinin ayrılmasını; tür değişikliği ise şirketin hukuki türünün değiştirilmesini ifade eder.

Bu işlemler şirketin yapısında önemli değişiklikler doğurduğundan, genel kurul toplantısında temsilci bulunması zorunludur.

Genel Kurul İç Yönergesi Hazırlanmalı ve Onaya Sunulmalıdır

Anonim şirketlerin genel kurul toplantılarının usul ve esaslarına ilişkin iç yönerge hazırlaması gerekir.

İç yönerge, genel kurul toplantısının açılışından kapanışına kadar toplantı düzeninin nasıl yürütüleceğini belirleyen önemli bir belgedir.

Yeni kurulan şirketlerin ilk genel kurullarında iç yönergeyi hazırlayıp genel kurulun onayına sunmaları, ardından tescil ve ilan işlemlerini yaptırmaları gerekir.

İç Yönergenin Önemi

İç yönerge, genel kurul toplantılarında düzenin sağlanması, toplantı başkanlığının görevlerinin belirlenmesi, oy kullanma usulünün netleştirilmesi ve toplantının mevzuata uygun yürütülmesi bakımından önemlidir.

Anonim şirketlerde genel kurul kararlarının sonradan geçerlilik tartışmasına konu olmaması için iç yönergenin mevzuata uygun şekilde hazırlanması gerekir.

Olağan Genel Kurul Gündeminde Bulunması Gereken Konular

Olağan genel kurul toplantısının gündemi belirlenirken, toplantıda görüşülecek konular açık ve sıralı şekilde yazılmalıdır.

Olağan genel kurul gündeminde genel olarak şu konular yer alır:

Açılış ve toplantı başkanlığının oluşturulması.

Yönetim kurulunca hazırlanan yıllık faaliyet raporunun okunması ve müzakeresi.

Şirket bağımsız denetime tabi ise denetçi raporlarının okunması.

Finansal tabloların okunması, müzakere edilmesi ve onaylanması.

Yönetim kurulu üyelerinin ibrası.

Kârın kullanım şeklinin, dağıtılacak kâr ve kazanç paylarının belirlenmesi.

Yönetim kurulu üyelerinin ücretleri ile huzur hakkı, ikramiye ve prim gibi haklarının belirlenmesi.

Faaliyet yılı içinde yönetim kurulu üyeliklerinde eksilme olmuş ve yönetim kurulunca atama yapılmışsa bu atamanın genel kurulca onaylanması.

Görev süresi sona eren yönetim kurulu üyelerinin seçilmesi ve gerekiyorsa görev sürelerinin belirlenmesi.

Şirket bağımsız denetime tabi ise denetçinin seçimi.

Gerekli görülen diğer hususlar.

“Diğer Hususlar” Gündemde Açıkça Yazılmalıdır

Genel kurul gündeminde “lüzum görülecek sair hususlar” gibi genel ifadeler kullanılırken dikkatli olunmalıdır.

Karara bağlanacak konuların gündemde açıkça yer alması gerekir.

Bu nedenle toplantıda karar alınması istenen her konu, gündemde tek tek ve açık şekilde belirtilmelidir.

Genel Kurul Gündemini Kim Belirler?

Genel kurul gündemi, kural olarak genel kurulu toplantıya çağıran kişi veya organ tarafından belirlenir.

Anonim şirketlerde olağan ve olağanüstü genel kurulu toplantıya çağırma yetkisi esas olarak yönetim kuruluna aittir.

Ancak bazı hallerde pay sahipleri, azlık pay sahipleri, mahkemece atanmış kayyım veya tasfiye memurları da genel kurulu toplantıya çağırabilir.

Genel Kurulu Toplantıya Çağırmaya Yetkili Olanlar

Olağan ve olağanüstü genel kurullar ile imtiyazlı pay sahipleri özel kurulu, görev süresi sona ermiş olsa bile yönetim kurulu tarafından toplantıya çağrılır.

Yönetim kurulunun mevcut olmaması, sürekli olarak toplanamaması veya toplantı nisabının sağlanamaması halinde, mahkemeden izin alan pay sahibi genel kurulu toplantıya çağırabilir.

Tasfiye halindeki şirketlerde ise tasfiye memurları, görevleriyle ilgili konularda genel kurulu toplantıya çağırabilir.

Azlık Pay Sahiplerinin Genel Kurul Çağrısı Talebi

Şirket sermayesinin en az onda birini, halka açık şirketlerde ise yirmide birini oluşturan pay sahipleri azlık pay sahibi olarak kabul edilir.

Azlık pay sahipleri, yönetim kurulundan genel kurulun toplantıya çağrılmasını isteyebilir.

Ayrıca genel kurul zaten toplanacaksa, karara bağlanmasını istedikleri konuların gündeme eklenmesini talep edebilirler.

Bu talep, gerektirici sebepler ve gündem belirtilerek noter aracılığıyla yazılı şekilde yapılmalıdır.

Gündeme Madde Eklenmesi Talebinde Süreye Dikkat Edilmelidir

Azlık pay sahiplerinin gündeme madde eklenmesi talebinin, çağrı ilanının Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi’nde yayımlanmasına ilişkin ilan ücretinin yatırılması tarihinden önce yönetim kuruluna ulaşması gerekir.

Bu süreye uyulmaması halinde gündeme madde eklenmesi talebi bakımından usul sorunu ortaya çıkabilir.

Yönetim Kurulu Talebi Reddederse Ne Olur?

Azlık pay sahiplerinin genel kurulun toplantıya çağrılması talebi yönetim kurulu tarafından reddedilirse veya yedi iş günü içinde olumlu cevap verilmezse, mahkeme yoluna başvurulabilir.

Bu durumda mahkemece atanacak kayyım tarafından genel kurul toplantıya çağrılabilir.

Bu düzenleme, azlık pay sahiplerinin şirket yönetimi karşısında genel kurul mekanizmasını işletmesini sağlayan önemli bir haktır.

Genel Kurula Çağrı Usulü

Genel kurul toplantıya, esas sözleşmede belirtilen şekilde çağrılır.

Bunun yanında çağrı, her durumda Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi’nde yayımlanan ilanla yapılmalıdır.

İnternet sitesi açmakla yükümlü olan şirketler, genel kurul çağrısını internet sitelerinde de yayımlamalıdır.

Elektronik genel kurul sistemini uygulayan şirketlerde çağrı, elektronik genel kurul sisteminde de yapılır.

Pay Sahiplerine Bildirim Yapılması

Pay defterinde kayıtlı pay sahipleri ile daha önce şirkete pay senedi veya pay sahipliğini ispatlayan belge vererek adresini bildiren pay sahiplerine ayrıca bildirim yapılmalıdır.

Bu kişilere toplantı günü, gündem ve ilanın yayımlandığı veya yayımlanacağı gazeteler iadeli taahhütlü mektupla bildirilir.

Bu bildirimler, pay sahiplerinin genel kurula katılım hakkını kullanabilmesi açısından önemlidir.

Şirketler Genel Kurul Hazırlığında Nelere Dikkat Etmeli?

Genel kurul hazırlığında öncelikle toplantının olağan mı, olağanüstü mü yoksa imtiyazlı pay sahipleri özel kurulu toplantısı mı olduğu belirlenmelidir.

Ardından gündem maddeleri açık ve sıralı şekilde hazırlanmalıdır.

Toplantının Bakanlık temsilcisi zorunluluğu kapsamında olup olmadığı kontrol edilmelidir.

Çağrı ilanı, pay sahiplerine bildirim, internet sitesi duyurusu ve elektronik genel kurul sistemi gibi yükümlülükler eksiksiz yerine getirilmelidir.

Bakanlık Temsilcisi Bulunmadan Yapılan Toplantılar Risk Taşır

Bakanlık temsilcisinin bulunmasının zorunlu olduğu toplantılarda temsilci olmadan genel kurul yapılması, alınan kararların geçerliliği açısından tartışma yaratabilir.

Bu nedenle sermaye artırımı, sermaye azaltımı, birleşme, bölünme, tür değişikliği, kayıtlı sermaye sistemi veya elektronik genel kurul gibi konular gündemde yer alıyorsa temsilci başvurusu mutlaka değerlendirilmelidir.

Sonuç

Anonim şirketlerde genel kurul toplantıları, Türk Ticaret Kanunu ve ilgili yönetmelik hükümlerine uygun şekilde yapılmalıdır.

Bazı toplantılarda Bakanlık temsilcisinin bulunması zorunludur. Elektronik genel kurul uygulanan toplantılar, yurt dışında yapılan genel kurullar, sermaye artırımı veya azaltımı, kayıtlı sermaye sistemi, faaliyet konusu değişikliği, birleşme, bölünme ve tür değişikliği gündemli toplantılar bu kapsamda yer alır.

Genel kurul gündeminin açık şekilde hazırlanması, çağrı usulüne uyulması, pay sahiplerine gerekli bildirimlerin yapılması ve iç yönerge yükümlülüğünün yerine getirilmesi, alınacak kararların hukuki güvenliği açısından büyük önem taşır.

Türk Ticaret Kanununa Göre Ticaret Şirketleri

Türk Ticaret Kanunu’na göre ticaret şirketleri;

Kollektif şirketler,
Komandit şirketler,
Anonim şirketler,
Limited şirketler,
Kooperatifler

olarak düzenlenmiştir.

TTK’nın 124’üncü maddesi uyarınca bu şirketler ticaret şirketi niteliğindedir. Ticaret şirketlerinden kollektif ve komandit şirketler şahıs şirketi; anonim, limited ve sermayesi paylara bölünmüş komandit şirketler ise sermaye şirketi olarak kabul edilir. Kooperatifler de kanunda ticaret şirketleri arasında sayılmıştır.

Tüzel Kişilerin Uyması Gereken Genel Hükümler

Türk Ticaret Kanunu’na göre tüzel kişiler, kendilerine özgü özel hükümler saklı kalmak üzere bazı genel hukuk kurallarına uymakla yükümlüdür.

Bu kapsamda tüzel kişiler;

Türk Ticaret Kanunu’nun genel hükümlerine,
Türk Medeni Kanunu hükümlerine,
Türk Borçlar Kanunu hükümlerine

tabidir.

TTK’nın 126’ncı maddesi uyarınca, her şirket türü bakımından özel düzenlemeler öncelikli olmakla birlikte, özel hüküm bulunmayan hallerde genel hükümler uygulanır.

Genel Kurul Nedir?

Genel kurul, özellikle anonim şirketlerde pay sahiplerinin şirket işlerine ilişkin temel kararları aldığı en önemli şirket organlarından biridir.

Genel kurul toplantılarında şirket organlarının seçimi, finansal tabloların görüşülmesi, yönetim kurulu üyelerinin ibrası, kâr dağıtımı ve şirket faaliyetlerine ilişkin önemli kararlar ele alınır.

Genel kurul toplantıları, toplantının niteliğine göre olağan genel kurul, olağanüstü genel kurul ve imtiyazlı pay sahipleri özel kurulu toplantısı olarak sınıflandırılır.

Olağan Genel Kurul Toplantısı

Olağan genel kurul toplantısı, her hesap dönemi için yapılması gereken genel kurul toplantısıdır.

Bu toplantılarda;

Şirket organlarının seçimi,
Finansal tabloların görüşülmesi,
Yönetim kurulunun yıllık faaliyet raporunun değerlendirilmesi,
Kârın kullanım şeklinin belirlenmesi,
Dağıtılacak kâr ve kazanç paylarının oranlarının tespiti,
Yönetim kurulu üyelerinin ibrası,
Faaliyet dönemini ilgilendiren diğer gerekli konular

görüşülür ve karara bağlanır.

Olağan Genel Kurul Ne Zaman Yapılır?

Olağan genel kurul toplantısı, her hesap döneminin sona ermesinden itibaren üç ay içinde yapılır.

Hesap dönemi takvim yılı olan şirketlerde olağan genel kurul toplantısının yılın ilk üç ayı içinde yapılması gerekir.

Özel hesap dönemi kullanan şirketlerde ise toplantı, hesap döneminin sona erdiği günü izleyen ilk üç ay içinde yapılır.

Olağanüstü Genel Kurul Toplantısı

Olağanüstü genel kurul toplantısı, şirket açısından gerekli görülen hallerde veya zorunlu ve acil sebeplerin ortaya çıkması durumunda yapılan toplantıdır.

Bu toplantıların gündemi, olağanüstü toplantıyı gerektiren sebeplerden oluşur.

Örneğin sermaye artırımı, esas sözleşme değişikliği, önemli malvarlığı işlemleri, şirket birleşmesi, bölünmesi veya acil karar alınmasını gerektiren durumlarda olağanüstü genel kurul yapılabilir.

Olağanüstü Genel Kurul Ne Zaman Yapılır?

Olağanüstü genel kurul toplantısı için olağan genel kurulda olduğu gibi belirli bir dönemsel zorunluluk bulunmaz.

Şirket için toplantı yapılmasını gerektiren durum ortaya çıktığında olağanüstü genel kurul toplantısı yapılabilir.

Bu nedenle olağanüstü genel kurul, şirket ihtiyacına göre yılın herhangi bir zamanında toplanabilir.

İmtiyazlı Pay Sahipleri Özel Kurulu Toplantısı

İmtiyazlı payların bulunduğu anonim şirketlerde, bazı genel kurul kararlarının ayrıca imtiyazlı pay sahipleri tarafından onaylanması gerekebilir.

Genel kurulun, imtiyazlı pay sahiplerinin haklarını sınırlayacak veya ihlal edecek nitelikte esas sözleşme değişikliğine karar vermesi halinde, bu karar imtiyazlı pay sahipleri özel kurulunda onaylanmadıkça uygulanamaz.

Bu toplantılar, yalnızca imtiyazlı pay sahiplerinin katılımıyla yapılır.

İmtiyazlı Pay Sahipleri Özel Kurulu Ne Zaman Toplanır?

İmtiyazlı pay sahiplerinin haklarını ihlal edecek mahiyette esas sözleşme değişikliğine genel kurul tarafından karar verilmesi halinde, imtiyazlı pay sahipleri özel kurulu bu karar tarihinden itibaren en geç bir ay içinde toplantıya çağrılır.

Bu süre içinde çağrı yapılmazsa, her imtiyazlı pay sahibi, yönetim kurulunun çağrı süresinin son gününden itibaren on beş gün içinde mahkemeden özel kurulun toplantıya çağrılmasını isteyebilir.

Çağrıya rağmen imtiyazlı pay sahipleri özel kurulu süresinde toplanamazsa, genel kurul kararı onaylanmış sayılır.

Genel Kurulda Bakanlık Temsilcisi Bulunması

Bazı anonim şirketlerin genel kurul toplantılarında Bakanlık temsilcisinin bulunması zorunludur.

Bakanlık iznine tabi şirketlerde, genel kurul toplantıları bu izin alındıktan sonra yapılır.

Bakanlık temsilcisinin bulunması gereken toplantılarda temsilci hazır olmadan yapılan genel kurul toplantıları geçerlilik bakımından sorun doğurabilir.

Hangi Şirketlerin Genel Kurullarında Bakanlık Temsilcisi Zorunludur?

Kuruluşu ve esas sözleşme değişikliği Bakanlık iznine tabi olan anonim şirketlerin bütün genel kurul toplantılarında Bakanlık temsilcisi bulunması gerekir.

Bu kapsamdaki şirketlere örnek olarak;

Bankalar,
Finansal kiralama şirketleri,
Faktoring şirketleri,
Tüketici finansmanı ve kart hizmetleri şirketleri,
Varlık yönetim şirketleri,
Sigorta şirketleri,
Anonim şirket holdingleri,
Döviz büfesi işleten şirketler,
Umumi mağazacılıkla uğraşan şirketler,
Tarım ürünleri lisanslı depoculuk şirketleri,
Ürün ihtisas borsası şirketleri,
Bağımsız denetim şirketleri,
Gözetim şirketleri,
Teknoloji geliştirme bölgesi yönetici şirketleri,
Sermaye Piyasası Kanununa tabi şirketler,
Serbest bölge kurucusu ve işleticisi anonim şirketler

gösterilebilir.

Bu şirketlerin genel kurul toplantılarında Bakanlık temsilcisinin hazır bulunması zorunludur.

Bakanlık Temsilcisi Neden Önemlidir?

Bakanlık temsilcisi, genel kurul toplantısının mevzuata uygun şekilde yürütülmesini gözetir.

Toplantı çağrısı, gündem, hazirun listesi, toplantı ve karar nisapları, oylama işlemleri ve tutanak düzeni bakımından usule uygunluk önem taşır.

Bakanlık temsilcisinin katılması gereken toplantılarda temsilci bulunmadan alınan kararlar, sonradan hukuki uyuşmazlıklara konu olabilir.

Genel Kurul Toplantılarında Dikkat Edilmesi Gerekenler

Şirketlerin genel kurul toplantılarından önce toplantının türünü, zamanını, gündemini ve temsilci zorunluluğunu doğru belirlemesi gerekir.

Özellikle anonim şirketlerde genel kurul kararlarının geçerliliği için çağrı usulüne, gündeme bağlılık ilkesine, toplantı ve karar nisaplarına dikkat edilmelidir.

Bakanlık temsilcisi zorunluluğu bulunan şirketlerde ise toplantı tarihinden önce gerekli başvuruların yapılması ve temsilci görevlendirilmesinin sağlanması gerekir.

Sonuç

Türk Ticaret Kanunu’na göre ticaret şirketleri farklı türlerde düzenlenmiş olup her şirket türü kendi özel hükümlerine tabidir. Bununla birlikte ticaret şirketleri, özel hükümler saklı kalmak kaydıyla Türk Ticaret Kanunu’nun genel hükümlerine, Türk Medeni Kanunu’na ve Türk Borçlar Kanunu’na uymak zorundadır.

Anonim şirketlerde genel kurul toplantıları olağan, olağanüstü ve imtiyazlı pay sahipleri özel kurulu toplantısı olarak yapılabilir. Olağan genel kurul her hesap döneminin bitiminden itibaren üç ay içinde yapılmalıdır.

Bazı şirketlerin genel kurul toplantılarında Bakanlık temsilcisi bulunması zorunludur. Bu nedenle şirketlerin genel kurul sürecini planlarken temsilci zorunluluğunu ayrıca değerlendirmesi gerekir.

Gelir İdaresi Başkanlığından KDV İndirimi Hakkında Özelge

Gelir İdaresi Başkanlığı Bursa Defterdarlığı tarafından verilen özelgede, basit usulde vergilendirilmekte iken gerçek usule geçen mükellefin daha önce satın aldığı araca ilişkin KDV’nin indirim konusu yapılıp yapılamayacağı değerlendirildi.

Özelgeye göre, mükellefin basit usulde vergilendirildiği dönemde satın aldığı araca ait katma değer vergisinin, gerçek usule geçildikten sonra indirim konusu yapılması mümkün bulunmamaktadır.

Özelgenin Konusu

Özelge, basit usulde vergilendirilen bir mükellefin daha sonra gerçek usulde vergilendirilmeye başlaması halinde, basit usul döneminde alınan taşıta ilişkin KDV’nin indirim hesaplarına alınıp alınamayacağına ilişkindir.

Başvuruda, basit usulde vergilendirilen dönemde satın alınan aracın daha sonra ticari faaliyette kullanılmaya devam edilmesi nedeniyle, alış sırasında yüklenilen KDV’nin gerçek usule geçildikten sonra indirilip indirilemeyeceği sorulmuştur.

Basit Usulde KDV Mükellefiyeti Bulunmuyor

Basit usulde vergilendirilen mükellefler, genel olarak KDV mükellefi değildir.

Bu nedenle basit usulde vergilendirildikleri dönemde yaptıkları mal ve hizmet alımlarına ilişkin yüklendikleri KDV’yi indirim konusu yapmaları mümkün değildir.

KDV indirimi, ancak KDV mükellefiyeti bulunan ve vergiye tabi işlemleri nedeniyle yüklenilen vergiler için uygulanabilir.

Gerçek Usule Geçiş Eski Dönem KDV’sini İndirilebilir Hale Getirmez

Gelir İdaresi, gerçek usule geçişin geçmiş dönemde yüklenilen KDV’leri sonradan indirilebilir hale getirmeyeceğini değerlendirdi.

Bu kapsamda, aracın basit usulde vergilendirilen dönemde satın alınmış olması nedeniyle, alış belgesinde yer alan KDV’nin gerçek usule geçildikten sonra indirim konusu yapılması mümkün değildir.

KDV İndirimi İçin Vergiye Tabi Faaliyet Şartı

KDV Kanunu’na göre mükellefler, yaptıkları vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan KDV’den, faaliyetlerine ilişkin olarak yüklendikleri KDV’yi indirebilir.

Ancak indirimin yapılabilmesi için yüklenilen verginin, KDV mükellefiyeti kapsamında yürütülen vergiye tabi işlemlerle bağlantılı olması gerekir.

Basit usulde vergilendirilen dönemde KDV mükellefiyeti bulunmadığından, bu dönemde alınan araca ait KDV’nin sonradan indirimi kabul edilmemektedir.

Araç Ticari Faaliyette Kullanılsa da Sonuç Değişmiyor

Aracın gerçek usule geçildikten sonra ticari faaliyette kullanılmaya devam edilmesi, alış sırasında yüklenilen KDV’nin indirim konusu yapılabilmesi için yeterli değildir.

Belirleyici olan husus, aracın satın alındığı dönemde mükellefin KDV yönünden indirim hakkına sahip olup olmadığıdır.

Araç basit usulde vergilendirilen dönemde satın alındığı için, bu dönemde yüklenilen KDV gerçek usule geçildikten sonra indirilemeyecektir.

Mükellefler Açısından Pratik Sonuç

Basit usulden gerçek usule geçen mükellefler, gerçek usule geçmeden önce satın aldıkları taşıt, demirbaş veya diğer iktisadi kıymetlere ilişkin KDV’leri daha sonra indirim konusu yapamayacaktır.

Bu nedenle gerçek usule geçiş sürecinde, mevcut varlıkların KDV durumu ayrıca değerlendirilmelidir.

Gerçek usule geçildikten sonra yapılan alımlara ilişkin KDV ise genel hükümler çerçevesinde indirim konusu yapılabilecektir.

Sonuç

Bursa Defterdarlığı tarafından verilen özelgeye göre, basit usulde vergilendirilen dönemde satın alınan araca ait KDV, mükellefin daha sonra gerçek usule geçmesi halinde indirim konusu yapılamaz.

Gerçek usule geçiş, geçmişte KDV indirim hakkı bulunmayan dönemde yüklenilen vergiler için sonradan indirim hakkı doğurmaz.

Mayıs Ayı Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi Verileri Açıklandı

Türkiye İstatistik Kurumu, 2026 yılı Mayıs ayına ilişkin Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi verilerini açıkladı.

Buna göre Yİ-ÜFE, Mayıs 2026’da bir önceki aya göre yüzde 2,75 arttı. Endeks, bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 28,93 yükseldi.

On iki aylık ortalamalara göre artış ise yüzde 26,96 olarak gerçekleşti.

Yİ-ÜFE Aylık Yüzde 2,75 Arttı

Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi, 2026 yılı Mayıs ayında aylık bazda yüzde 2,75 artış gösterdi.

Endeks, bir önceki yılın Aralık ayına göre yüzde 14,04 yükseldi.

Yıllık artış yüzde 28,93 olurken, on iki aylık ortalamalara göre artış yüzde 26,96 olarak kaydedildi.

Mayıs 2026 Yİ-ÜFE Değişim Oranları

Mayıs 2026 döneminde Yİ-ÜFE değişim oranları şöyle gerçekleşti:

Bir önceki aya göre artış: yüzde 2,75

Bir önceki yılın Aralık ayına göre artış: yüzde 14,04

Bir önceki yılın aynı ayına göre artış: yüzde 28,93

On iki aylık ortalamalara göre artış: yüzde 26,96

Yıllık Artış Mayıs 2025’in Üzerinde Gerçekleşti

Yİ-ÜFE’de yıllık artış Mayıs 2026’da yüzde 28,93 oldu.

Bu oran, Mayıs 2025’te yüzde 23,13 seviyesindeydi. Mayıs 2024’te ise yıllık Yİ-ÜFE artışı yüzde 57,68 olarak gerçekleşmişti.

Buna göre yıllık üretici enflasyonu, geçen yılın aynı dönemine göre daha yüksek, 2024 yılına göre ise daha düşük seviyede gerçekleşti.

İmalat Ürünlerinde Yıllık Artış Yüzde 30,72 Oldu

Sanayinin dört ana sektörüne bakıldığında, imalat ürünlerinde yıllık artış yüzde 30,72 olarak gerçekleşti.

Madencilik ve taş ocakçılığında yıllık artış yüzde 42,74 oldu.

Elektrik, gaz üretimi ve dağıtımında yıllık artış yüzde 6,88 olarak kaydedildi.

Su temininde ise yıllık artış yüzde 35,00 oldu.

Sanayi Sektörlerinde Yıllık Değişim

Mayıs 2026’da sanayinin dört sektöründe yıllık değişim oranları şöyle gerçekleşti:

Madencilik ve taş ocakçılığı: yüzde 42,74 artış

İmalat: yüzde 30,72 artış

Elektrik, gaz üretimi ve dağıtımı: yüzde 6,88 artış

Su temini: yüzde 35,00 artış

Ana Sanayi Gruplarında Yıllık Artışlar

Ana sanayi grupları itibarıyla yıllık değişimlerde tüm gruplarda artış görüldü.

Ara mallarında yıllık artış yüzde 27,76 oldu.

Dayanıklı tüketim mallarında yüzde 31,39, dayanıksız tüketim mallarında yüzde 31,05 artış gerçekleşti.

Enerji grubunda yıllık artış yüzde 31,45 olurken, sermaye mallarında artış yüzde 23,73 olarak kaydedildi.

Enerji Grubunda Yıllık Artış Yüzde 31,45

Ana sanayi grupları içinde enerji grubu Mayıs 2026’da yıllık bazda yüzde 31,45 arttı.

Dayanıklı tüketim mallarında yıllık artış yüzde 31,39 ile enerji grubuna yakın seyretti.

Dayanıksız tüketim mallarında ise yıllık artış yüzde 31,05 olarak gerçekleşti.

İmalat Ürünlerinde Aylık Artış Yüzde 1,99

Yİ-ÜFE kapsamında imalat ürünlerinde aylık artış yüzde 1,99 oldu.

Sanayinin dört ana sektöründe aylık bazda en yüksek artış elektrik, gaz üretimi ve dağıtımı grubunda görüldü.

Bu gruptaki aylık artış yüzde 12,04 olarak kaydedildi.

Sanayi Sektörlerinde Aylık Değişim

Mayıs 2026’da sanayinin dört sektöründe aylık değişim oranları şöyle oldu:

Madencilik ve taş ocakçılığı: yüzde 2,85 artış

İmalat: yüzde 1,99 artış

Elektrik, gaz üretimi ve dağıtımı: yüzde 12,04 artış

Su temini: yüzde 3,37 artış

Ana Sanayi Gruplarında Aylık Değişim

Ana sanayi gruplarında aylık bazda da artış görüldü.

Ara mallarında aylık artış yüzde 2,94 oldu.

Dayanıklı tüketim malları yüzde 1,31, dayanıksız tüketim malları yüzde 1,29 arttı.

Enerji grubunda aylık artış yüzde 6,60 olarak gerçekleşirken, sermaye mallarında artış yüzde 1,58 oldu.

Mayıs 2026 Verilerinin Genel Görünümü

Mayıs 2026 Yİ-ÜFE verileri, üretici fiyatlarında aylık bazda artışın sürdüğünü gösterdi.

Yıllık bazda yüzde 28,93 seviyesine ulaşan Yİ-ÜFE’de, özellikle madencilik ve taş ocakçılığı, su temini, enerji ve imalat sektörlerindeki artışlar dikkat çekti.

Aylık bazda ise elektrik, gaz üretimi ve dağıtımı grubundaki yüzde 12,04’lük artış öne çıktı.

Sonuç

Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi, Mayıs 2026’da aylık yüzde 2,75, yıllık yüzde 28,93 arttı.

İmalat ürünlerinde yıllık artış yüzde 30,72 olurken, aylık artış yüzde 1,99 olarak gerçekleşti.

Sanayi sektörleri içinde yıllık bazda en yüksek artış yüzde 42,74 ile madencilik ve taş ocakçılığında, aylık bazda ise yüzde 12,04 ile elektrik, gaz üretimi ve dağıtımında görüldü.

Raporlu İşçinin Savunması Beklenmeden Yapılan Fesih Geçersiz Kabul Edildi

Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi, raporlu olduğu dönemde savunması alınmadan iş sözleşmesi feshedilen işçinin işe iadesine karar verilmesini hukuka uygun buldu.

Kararda, işveren tarafından işçiye savunma için süre verilmiş olsa bile, bu sürenin işçinin istirahatli olduğu döneme denk gelmesi halinde savunma süresinin rapor bitiminden itibaren işlemeye başlayacağı vurgulandı.

Davanın Konusu

Uyuşmazlık, işçinin iş sözleşmesinin geçerli nedenle feshedilip edilmediği ve fesih öncesinde savunma hakkının usulüne uygun şekilde kullandırılıp kullandırılmadığına ilişkindir.

Davacı işçi, iş sözleşmesinin haklı veya geçerli bir neden olmaksızın işveren tarafından feshedildiğini ileri sürerek feshin geçersizliğinin tespitini ve işe iadesini talep etti.

Davalı işveren ise iş sözleşmesinin geçerli nedenle feshedildiğini savunarak davanın reddini istedi.

İşverenin Fesih Gerekçesi

İşveren, fesih bildiriminde işçinin sık sık istirahat alarak işe gelmediğini, disiplinsiz davranışlarda bulunduğunu ve bu durumun işyerinde verimsizliğe neden olduğunu ileri sürdü.

Fesih yazısında, işçinin davranışlarının işin gerektiği gibi yapılmasına engel olduğu belirtilerek iş sözleşmesinin 4857 sayılı İş Kanunu’nun 17 ve 18’inci maddeleri uyarınca feshedildiği ifade edildi.

İşçiye kıdem ve ihbar tazminatı ödeneceği de fesih bildiriminde yer aldı.

Savunma İstemi İşçiye Tebliğ Edildi

İşveren, işçiden yazılı savunma istedi.

Savunma istem yazısında, tebliğ tarihinden itibaren 7 gün içinde yazılı savunma verilmesi gerektiği belirtildi.

Bu yazı işçiye 28 Aralık 2024 tarihinde tebliğ edildi.

İşçi Savunma Süresi İçinde Rapor Aldı

Savunma istem yazısının tebliğinden kısa süre sonra işçi sağlık raporu aldı.

İşçiye, 30 Aralık 2024 ile 23 Ocak 2025 tarihleri arasında geçerli olmak üzere 25 günlük istirahat raporu verildi.

Bu nedenle işverenin savunma için verdiği 7 günlük süre, işçinin raporlu olduğu döneme denk geldi.

İşveren Rapor Döneminde Fesih Yaptı

İşveren, işçinin raporlu olduğu süre içinde savunmasını beklemeden 7 Ocak 2025 tarihinde iş sözleşmesini feshetti.

Bu nedenle uyuşmazlıkta temel mesele, işçinin raporlu olduğu dönemde savunma süresinin işleyip işlemeyeceği ve bu süre beklenmeden yapılan feshin geçerli olup olmayacağı oldu.

İlk Derece Mahkemesi Ne Karar Verdi?

İlk derece mahkemesi, işçiye savunma için süre verilmiş olmasına rağmen, işçinin raporlu olduğu dönemde savunmasının beklenmeden fesih yapıldığını tespit etti.

Mahkeme, bu durumun 4857 sayılı İş Kanunu’nun 19’uncu maddesine aykırı olduğunu belirterek davanın kabulüne karar verdi.

Bu kapsamda feshin geçersizliğine ve işçinin işe iadesine hükmedildi.

İşveren İstinafa Başvurdu

Davalı işveren, ilk derece mahkemesi kararına karşı istinaf yoluna başvurdu.

İşveren vekili, zamanaşımı ve husumet itirazlarının dikkate alınmadığını, iş sözleşmesinin geçerli nedenle feshedildiğini ve işe iadenin mali sonuçlarına ilişkin hesaplamaların hatalı olduğunu ileri sürdü.

Bölge Adliye Mahkemesi Savunma Hakkına Dikkat Çekti

Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi, fesih nedeni dikkate alındığında işçiden fesih öncesinde savunma alınmasının zorunlu olduğunu belirtti.

Daireye göre, işverenin fesih gerekçesi işçinin davranışı ve yeterliliğiyle bağlantılı olduğundan, 4857 sayılı İş Kanunu’nun 19’uncu maddesi kapsamında savunma alınması gerekir.

Raporlu Dönemde Savunma Süresi İşlemez

Bölge Adliye Mahkemesi, işçiye verilen savunma süresinin istirahat raporu dönemine denk geldiğini tespit etti.

Kararda, savunma süresinin işçinin raporlu olduğu dönemde değil, istirahat süresinin bitiminden itibaren başlaması gerektiği kabul edildi.

Bu nedenle işçi henüz savunma hakkını kullanabilecek durumda değilken yapılan fesih geçerli sayılmadı.

Savunma Alınmadan Yapılan Fesih Geçersizdir

Mahkeme, işverenin işçinin savunmasını almadan ve rapor süresinin bitmesini beklemeden fesih yapmasını hukuka aykırı buldu.

Bu nedenle ilk derece mahkemesinin feshin geçersizliğine ve işe iadeye ilişkin değerlendirmesi yerinde görüldü.

Boşta Geçen Süre Ücretinde Düzeltme Yapıldı

Bölge Adliye Mahkemesi, ilk derece mahkemesi kararında boşta geçen süre ücreti yönünden ifade hatası bulunduğunu belirledi.

İlk derece kararında “en çok 6 aya kadar ücret ve diğer haklar” ifadesi yer almıştı. Ancak hesaplama 4 aylık ücret üzerinden yapılmıştı.

Daire, işe iade davalarında boşta geçen süre ücreti ve diğer hakların kanun gereği en çok 4 aya kadar belirlenebileceğini vurguladı.

Bu nedenle hüküm bu yönden düzeltilerek yeniden kuruldu.

İşe Başlatmama Tazminatı 4 Aylık Ücret Olarak Belirlendi

Bölge Adliye Mahkemesi, davacının yasal sürede başvurmasına rağmen işveren tarafından işe başlatılmaması halinde ödenmesi gereken tazminatı 4 aylık brüt ücret tutarı olarak belirledi.

Bu kapsamda işe başlatmama tazminatı 180.459,00 TL olarak tespit edildi.

Boşta Geçen Süre Ücreti 4 Aya Göre Hesaplandı

Mahkeme, işçinin işe iade için yasal süresi içinde başvurması halinde hak kazanacağı boşta geçen süre ücreti ve diğer hakları en çok 4 aya kadar olmak üzere 261.846,00 TL olarak belirledi.

İşçinin işe başlatılması halinde, daha önce ödenen kıdem ve ihbar tazminatının bu tutardan mahsup edilmesine karar verildi.

Kararın İş Hukuku Açısından Önemi

Karar, işverenlerin fesih öncesi savunma alma yükümlülüğüne dikkat çekmesi bakımından önem taşıyor.

İşçinin davranışı veya yeterliliği nedeniyle geçerli fesih yapılacaksa, işçiye yöneltilen iddialar açık şekilde bildirilmeli ve işçiye savunma yapabilmesi için gerçek ve makul bir imkân tanınmalıdır.

Savunma süresi işçinin raporlu olduğu döneme denk geliyorsa, bu sürenin rapor bitiminden itibaren değerlendirilmesi gerekir.

Raporlu İşçiye Savunma Hakkı Nasıl Kullandırılmalı?

İşveren, raporlu işçiden savunma istemişse, işçinin fiilen savunma verebileceği bir dönemi dikkate almalıdır.

Raporlu dönemde savunma süresinin dolduğu kabul edilerek fesih yapılması, savunma hakkının şeklen tanındığı ancak fiilen kullandırılmadığı anlamına gelebilir.

Bu nedenle işverenin, rapor süresinin bitmesini beklemesi ve işçiye savunmasını sunabilmesi için makul imkân sağlaması gerekir.

İşverenler İçin Pratik Sonuç

İşverenler, davranış veya performans gerekçesiyle fesih yapmadan önce savunma sürecini dikkatle yürütmelidir.

Savunma istem yazısı işçiye tebliğ edilmeli, isnat edilen olaylar açıkça belirtilmeli ve işçiye makul süre verilmelidir.

İşçi bu süre içinde raporluysa, fesih işlemi rapor süresi bitmeden ve savunma alınmadan yapılmamalıdır.

İşçiler İçin Pratik Sonuç

İşçi raporlu olduğu dönemde savunma istem yazısı almışsa veya savunma süresi raporlu döneme denk gelmişse, bu durum fesih sürecinin geçerliliği bakımından önem taşıyabilir.

Savunması alınmadan yapılan fesihlerde, işçi koşulları varsa işe iade davası açabilir.

Sonuç

Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi, raporlu olduğu dönemde savunması alınmadan iş sözleşmesi feshedilen işçi yönünden feshin geçersiz olduğuna karar verdi.

Kararda, savunma süresinin işçinin istirahatli olduğu dönemde işlemeyeceği, sürenin rapor bitiminden itibaren başlaması gerektiği belirtildi.

Bu nedenle işverenin rapor süresini beklemeden ve işçinin savunmasını almadan yaptığı fesih geçerli kabul edilmedi.

Airbnb ve Benzeri Kısa Süreli Konut Kiralamalarında Yürütmeyi Durdurma Kararı

Danıştay 3. ve 7. Daireleri, turizm amaçlı kısa süreli konut kiralamalarının vergilendirilmesine ilişkin önemli bir müşterek karar verdi.

Kararla, Gelir İdaresi Başkanlığı’nın 24 Ocak 2025 tarihli ve 7877 sayılı Genel Yazısı’nın yürütmesi durduruldu.

Söz konusu Genel Yazı, “Turizm Amaçlı Kiralanan Konut İzin Belgesi” alınarak yapılan kısa süreli konut kiralamalarının ticari faaliyet sayılması, bu faaliyetlerden elde edilen gelirlerin ticari kazanç olarak vergilendirilmesi ve KDV’ye tabi tutulması gerektiği yönünde idari açıklamalar içeriyordu.

Karar Kısa Süreli Kiralama Yapanları Yakından İlgilendiriyor

Danıştay’ın müşterek kararı, Airbnb ve benzeri platformlar üzerinden günlük, haftalık veya aylık olarak konut kiraya veren kişileri doğrudan ilgilendiriyor.

Kararda, yalnızca turizm amaçlı kiralama izin belgesi alınmasının, kiralama faaliyetinin otomatik olarak ticari faaliyet sayılması için yeterli olmadığı değerlendirildi.

Buna göre, ticari organizasyon bulunmadan yapılan konut kiralamalarından elde edilen gelirin gayrimenkul sermaye iradı niteliğini koruyabileceği belirtildi.

Uyuşmazlık Neyle İlgiliydi?

Uyuşmazlığın temelinde, turizm amaçlı kısa süreli konut kiralamalarından elde edilen gelirlerin hangi gelir unsuru kapsamında vergilendirileceği yer alıyor.

Tartışma şu noktada yoğunlaşıyordu:

Bu gelirler ticari kazanç olarak mı vergilendirilecek?

Yoksa gayrimenkul sermaye iradı olarak mı değerlendirilecek?

Ayrıca bu kiralamaların KDV ve konaklama vergisine tabi olup olmayacağı da uyuşmazlığın önemli başlıkları arasında yer aldı.

Gelir İdaresi Ne Görüşteydi?

Gelir İdaresi Başkanlığı, 24 Ocak 2025 tarihli Genel Yazısı ile turizm amaçlı kiralanan konut izin belgesi alınarak yapılan kiralamaların ticari faaliyet olarak değerlendirilmesi gerektiği yönünde açıklama yapmıştı.

Bu görüşe göre, izin belgesi alınması ticari kazancın tespitinde aranan devamlılık kastı ve organizasyon varlığına karine sayılıyordu.

Bu nedenle izin belgesi sahipleri adına ticari kazanç yönünden mükellefiyet tesis edilmesi ve bu faaliyetler için genel oranda KDV hesaplanması gerektiği belirtilmişti.

Maliye Geriye Dönük Tarhiyatlar Yapmıştı

Gelir İdaresi’nin Genel Yazısı sonrasında, turizm amaçlı kiralama izin belgesi alarak konutunu kiraya veren ancak ticari kazanç mükellefiyeti açtırmayan çok sayıda kişi hakkında geriye dönük işlem yapılmıştı.

Bu kapsamda bazı mükellefler adına gelir vergisi, geçici vergi ve KDV yönünden mükellefiyet tesis edildiği; vergi ziyaı cezalı tarhiyatlar yapıldığı ifade edilmişti.

Danıştay 3. Dairesi İlk Olarak Yürütmeyi Durdurmuştu

Daha önce Danıştay 3. Dairesi, söz konusu Genel Yazı’nın ilgili bölümleri hakkında yürütmeyi durdurma kararı vermişti.

Daire, konutların turizm amaçlı kiraya verilmesinin ticari kazanç sayılabilmesi için faaliyetin otel, apart veya pansiyon işletmeciliğine benzer ticari organizasyon dahilinde yürütülmesi gerektiğini belirtmişti.

Kahvaltı, yemek, ütü, günlük temizlik gibi ek hizmetlerin bulunmadığı hallerde, yalnızca kısa süreli kiralama yapılmasının faaliyeti ticari kazanca dönüştürmeyeceği değerlendirilmişti.

Maliye Karara İtiraz Etmişti

Maliye, Danıştay 3. Dairesi’nin yürütmeyi durdurma kararına karşı Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu’na itiraz etti.

Danıştay VDDK, uyuşmazlığın yalnızca gelir vergisi ve KDV ile sınırlı olmadığını, konaklama vergisini de ilgilendirdiğini belirtti.

Bu nedenle yürütmeyi durdurma isteminin Danıştay 3. ve 7. Dairelerinin birlikte yapacağı toplantıda karara bağlanması gerektiğine hükmetti.

Danıştay 3 ve 7. Daireleri Müşterek Karar Verdi

Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu’nun kararı sonrasında dosya, Danıştay 3. ve 7. Daireleri tarafından birlikte değerlendirildi.

Daireler, Gelir İdaresi Başkanlığı’nın 24 Ocak 2025 tarihli ve 7877 sayılı Genel Yazısı’nın yürütmesinin durdurulmasına karar verdi.

Bu karar, kısa süreli konut kiralama faaliyeti yürüten kişiler lehine önemli bir gelişme olarak değerlendiriliyor.

Danıştay’ın Gerekçesi Ne Oldu?

Danıştay kararında, vergilendirme yetkisinin Anayasa’nın 73’üncü maddesinde güvence altına alınan kanunilik ilkesine tabi olduğu vurgulandı.

Verginin konusu, mükellefi, matrahı, oranı, muafiyet ve istisnaları gibi temel unsurların kanunla belirlenmesi gerektiği ifade edildi.

Bu kapsamda, idari yazı ile bir faaliyetin niteliğinin değiştirilmesi ve yeni mükellefiyet sonucu doğuracak şekilde değerlendirme yapılması hukuka uygun görülmedi.

Turizm Amaçlı Kiralama Kanunu Vergilendirme Hükmü İçermiyor

Danıştay kararında, 7464 sayılı Kanun’un yüz gün ve daha kısa süreli turizm amaçlı konut kiralamalarını düzenlediği belirtildi.

Ancak bu Kanun’un amacının kısa süreli konut kiralamalarını kayıt altına almak ve güvenlik açığını önlemek olduğu ifade edildi.

Kararda, 7464 sayılı Kanun’da bu kiralamaların ticari kazanç sayılacağına, KDV’ye tabi olacağına veya konaklama vergisi doğuracağına ilişkin açık bir hüküm bulunmadığı vurgulandı.

Sadece İzin Belgesi Ticari Kazanç İçin Yeterli Değil

Danıştay’a göre, “Turizm Amaçlı Kiralanan Konut İzin Belgesi” alınması tek başına faaliyetin ticari faaliyet olduğunu göstermez.

Bir konutun daha fazla gelir elde etmek amacıyla günlük, haftalık veya aylık olarak kiraya verilmesi, tek başına elde edilen gelirin gayrimenkul sermaye iradı niteliğini değiştirmez.

Faaliyetin ticari kazanç sayılabilmesi için ticari organizasyon unsurlarının bulunması gerekir.

Ticari Organizasyon Ne Anlama Geliyor?

Kararda, kısa süreli konut kiralamasının ticari kazanç sayılabilmesi için faaliyetin otel, apart veya pansiyon işletmeciliğine benzer şekilde yürütülmesi gerektiği belirtildi.

Bu kapsamda kahvaltı, yemek, ütü, günlük temizlik ve benzeri hizmetlerin sunulması; faaliyetin bir işletme organizasyonu içinde yapılması önem taşıyor.

Bu tür hizmetler ve organizasyon unsurları bulunmuyorsa, faaliyetin sadece kiralama olarak değerlendirilmesi mümkün olabilecek.

Konaklama Vergisi Yönünden Değerlendirme

Danıştay, ticari organizasyon olmaksızın yapılan kısa süreli konut kiralamalarının konaklama tesisi olarak nitelendirilemeyeceğini de değerlendirdi.

Bu nedenle, bu tür kiralamaların konaklama vergisine tabi tutulamayacağı sonucuna varıldı.

Kararda, ticari organizasyon bulunmayan kiralamaların konaklama vergisi doğuracak nitelikte olmadığı belirtildi.

KDV Yönünden Sonuç Ne?

Gelir İdaresi’nin Genel Yazısı, turizm amaçlı kısa süreli konut kiralamalarında KDV hesaplanması gerektiği yönündeydi.

Danıştay ise ticari organizasyon bulunmayan kiralamalarda faaliyetin ticari kazanç niteliği kazanmayacağına işaret etti.

Bu yaklaşım, yalnızca izin belgesine dayanılarak genel oranda KDV mükellefiyeti tesis edilmesine karşı önemli bir hukuki değerlendirme niteliği taşıyor.

Gelir Vergisi Yönünden Sonuç Ne?

Danıştay kararında, Gelir Vergisi Kanunu’nun 70’inci maddesi uyarınca konut kiralamasından elde edilen gelirlerin gayrimenkul sermaye iradı olarak vergilendirilebileceği ifade edildi.

Ancak faaliyetin ticari organizasyon dahilinde yapılması halinde ticari kazanç hükümleri gündeme gelebilir.

Bu nedenle her olayın somut özelliklerine göre değerlendirme yapılması gerekiyor.

Karar Ne Anlama Geliyor?

Karar, turizm amaçlı kiralama izin belgesi alan herkesin otomatik olarak ticari kazanç mükellefi sayılamayacağını ortaya koyuyor.

Konut kiralamasının kısa süreli yapılması veya daha yüksek gelir elde edilmesi tek başına faaliyetin ticari faaliyet olarak kabul edilmesine yeterli görülmedi.

Ticari kazanç, KDV ve konaklama vergisi açısından faaliyetin kapsamı, sunulan hizmetler ve organizasyon yapısı belirleyici olacak.

Mevcut Tarhiyatlar Açısından Önemi

Karar, daha önce Genel Yazı’ya dayanılarak yapılan mükellefiyet tesisleri ve cezalı tarhiyatlar açısından da önem taşıyor.

Bu tür işlemlerle karşılaşan mükellefler, somut durumlarına göre yargı yoluna başvurmuşsa veya başvurmayı değerlendiriyorsa, Danıştay’ın yürütmeyi durdurma kararı önemli bir dayanak oluşturabilir.

Ancak her dosyada kiralama faaliyetinin niteliği, sunulan hizmetler ve organizasyon yapısı ayrıca incelenecektir.

Bundan Sonra Ne Olacak?

Maliye’nin bu müşterek yürütmeyi durdurma kararına karşı Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu’na yeniden itiraz etmesi beklenebilir.

Dolayısıyla süreç henüz tamamen kesinleşmiş değildir.

Ancak mevcut karar, kısa süreli konut kiralamalarında vergilendirme yaklaşımı bakımından önemli bir dönüm noktası niteliğindedir.

Mükellefler Nelere Dikkat Etmeli?

Turizm amaçlı kısa süreli konut kiralayan kişilerin, faaliyetlerinin yalnızca kiralama mı yoksa ticari organizasyon kapsamında konaklama hizmeti mi olduğuna dikkat etmesi gerekir.

Günlük temizlik, kahvaltı, yemek, resepsiyon, ütü, düzenli hizmet sunumu ve benzeri unsurlar varsa, faaliyetin ticari organizasyon kapsamında değerlendirilme ihtimali artabilir.

Buna karşılık yalnızca konutun kısa süreli kiraya verilmesi, tek başına ticari kazanç ve KDV mükellefiyeti için yeterli olmayabilir.

Sonuç

Danıştay 3. ve 7. Daireleri, turizm amaçlı kısa süreli konut kiralamalarının yalnızca izin belgesi alınmasına dayanılarak ticari faaliyet sayılmasını hukuka uygun bulmadı.

Karara göre, ticari organizasyon olmadan yapılan günlük, haftalık veya aylık konut kiralamaları gayrimenkul sermaye iradı niteliğini koruyabilir. Bu tür kiralamalar, konaklama tesisi faaliyeti olarak değerlendirilemeyeceği için konaklama vergisine de tabi tutulamayabilir.

Karar, Airbnb ve benzeri platformlar üzerinden konut kiralayan kişiler ile bu alanda yapılan vergi tarhiyatları açısından yakından takip edilmesi gereken önemli bir gelişmedir.

KOBİ’ler İçin Yeni Finansman Desteği Başlıyor

TOBB Nefes Kredisi’nde yeni dönem başvuruları 8 Haziran 2026 Pazartesi günü başlayacak.

Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği, Kredi Garanti Fonu ve bankaların iş birliğiyle yeniden devreye alınacak kredi paketi, KOBİ’lerin finansmana erişimini kolaylaştırmayı amaçlıyor.

İlk aşamada 25 milyar TL’lik kredi hacmi kullandırılacak. Yıl içinde açıklanacak yeni limitlerle toplam kredi hacminin 100 milyar TL’ye ulaşması hedefleniyor.

Başvurular 8 Haziran’da Alınacak

TOBB Nefes Kredisi başvuruları, 8 Haziran 2026 Pazartesi gününden itibaren başlayacak.

Krediye, TOBB’a bağlı oda ve borsa üyesi işletmeler başvurabilecek. Başvurular anlaşmalı bankaların şubeleri üzerinden yapılacak.

Firma Başına Azami Limit 3 Milyon TL

Yeni kredi paketinde bir işletmenin kullanabileceği azami kredi tutarı 3 milyon TL olarak belirlendi.

Krediler, 6 ay anapara ödemesiz dönem dahil olmak üzere azami 48 ay vadeli olacak.

Bu yapı, özellikle nakit akışında zorlanan KOBİ’lerin kısa vadeli finansman ihtiyacını karşılamayı amaçlıyor.

Faiz Oranları Vadelere Göre Değişecek

TOBB Nefes Kredisi’nde uygulanacak faiz oranları vade süresine göre belirlendi.

24 aya kadar vadeli kredilerde yıllık faiz oranı yüzde 36 olacak.

24 ayı aşan vadelerde ise yıllık faiz oranı yüzde 34 olarak uygulanacak.

İlk Etapta 25 Milyar TL Kredi Hacmi Açılacak

Yeni dönemde ilk etapta 25 milyar TL’lik kredi hacmi kullandırılacak.

Programın yıl içinde ilave limitlerle büyütülmesi ve toplam hacmin 100 milyar TL’ye çıkarılması planlanıyor.

2025’te 61 Bin Firma Yararlanmıştı

TOBB Nefes Kredisi, 2025 yılında da KOBİ’ler tarafından yoğun ilgi görmüştü.

Kredi Garanti Fonu’nun özkaynak kefalet programı kapsamında kullandırılan destekten geçen yıl 61 bin firma yararlanmış, toplam kredi hacmi 81 milyar TL’ye ulaşmıştı.

Kimler Başvurabilecek?

TOBB Nefes Kredisi’ne, TOBB’a bağlı oda ve borsa üyesi işletmeler başvurabilecek.

Kredi, KOBİ’lerin işletme sermayesi ihtiyacına destek olmayı ve finansmana erişimde yaşanan sorunları azaltmayı hedefliyor.

Başvuru Yapılabilecek Bankalar

TOBB Nefes Kredisi başvuruları anlaşmalı banka şubeleri üzerinden alınacak.

Başvuru yapılabilecek bankalar şunlardır:

Akbank

Denizbank

QNB Bank

Ziraat Bankası

Garanti Bankası

Halkbank

Vakıfbank

Yapı Kredi Bankası

Ziraat Katılım Bankası

KOBİ’lerin Finansmana Erişimi Desteklenecek

TOBB Başkanı Rifat Hisarcıklıoğlu, KOBİ’lerin en önemli sorunlarından birinin finansmana erişim olduğunu belirtti.

KOBİ kredilerine uygulanan büyüme sınırlarının krediye erişimi zorlaştırdığına dikkat çeken Hisarcıklıoğlu, TOBB, KGF ve bankaların iş birliğiyle yeni bir kaynak oluşturulduğunu ifade etti.

TOBB Nefes Kredisi Özet Bilgileri

Başvuru başlangıcı: 8 Haziran 2026

Başvuru yapabilecekler: TOBB’a bağlı oda ve borsa üyesi işletmeler

Firma başına azami limit: 3 milyon TL

İlk etap kredi hacmi: 25 milyar TL

Hedef toplam kredi hacmi: 100 milyar TL

Vade: 6 ay anapara ödemesiz dönem dahil azami 48 ay

Faiz oranı: 24 aya kadar yüzde 36, 24 ay üzeri yüzde 34

Başvuru kanalı: Anlaşmalı banka şubeleri

Sonuç

TOBB Nefes Kredisi, KOBİ’lerin finansman ihtiyacını karşılamak amacıyla 8 Haziran 2026’da yeniden başlıyor.

İlk etapta 25 milyar TL’lik kaynak kullandırılacak kredi paketinde, firma başına azami limit 3 milyon TL olacak. Yıl içinde toplam kredi hacminin 100 milyar TL’ye ulaşması hedefleniyor.

7582 Sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Resmî Gazete’de Yayımlandı

7582 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun, 4 Haziran 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlandı.

Kanun ile kamu alacaklarının tecili, gelir vergisi istisnaları, nitelikli hizmet merkezleri, kurumlar vergisi indirimleri, üretim kazançlarında kurumlar vergisi oranı, varlık bildirimi, teknogirişim şirketleri ve İstanbul Finans Merkezi uygulamalarına ilişkin önemli düzenlemeler yapıldı.

Kamu Alacaklarında Tecil Süresi 72 Aya Çıkarıldı

6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun’un 48’inci maddesinde değişiklik yapıldı.

Düzenlemeyle, kamu alacaklarının tecilinde azami süre 36 aydan 72 aya çıkarıldı. Böylece ödeme güçlüğü yaşayan borçlular için daha uzun vadeli taksitlendirme imkânı getirildi.

Ayrıca teminatsız tecil edilebilecek borç tutarı 1 milyon TL’ye yükseltildi.

Teminatsız Tecil Sınırı 1 Milyon TL Oldu

Kanunla, tecil işlemlerinde teminat aranmaksızın taksitlendirilebilecek borç tutarı artırıldı.

Buna göre alacaklı tahsil daireleri itibarıyla tecil edilen borç toplamı 1 milyon TL’yi aşmadığı sürece teminat aranmayacak.

Bu tutarın üzerindeki kamu alacaklarında ise 1 milyon TL’yi aşan kısmın yarısı kadar teminat gösterilmesi gerekecek.

Veraset Yoluyla Mal İntikalinde Yüzde 1 Vergi Oranı

Veraset ve İntikal Vergisi Kanunu’nda yapılan değişiklikle, Gelir Vergisi Kanunu’nun mükerrer 20/D maddesi kapsamında gelir vergisi istisnasından yararlanan kişiler için özel bir oran getirildi.

Bu kişilerin istisna süresi içinde veraset yoluyla mal edinmeleri halinde, veraset ve intikal vergisi oranı yüzde 1 olarak uygulanacak.

Yurt Dışı Kazanç ve İratlara 20 Yıl Gelir Vergisi İstisnası

Gelir Vergisi Kanunu’na “Yurt dışından elde edilen kazanç ve iratlar için vergi istisnası” başlıklı mükerrer 20/D maddesi eklendi.

Yeni düzenlemeye göre, Türkiye’de yerleşmiş sayılan gerçek kişilerin, Türkiye’de yerleşmeden önceki son üç takvim yılında Türkiye’de ikametgahının ve vergi mükellefiyetinin bulunmaması şartıyla, Türkiye dışında elde ettikleri kazanç ve iratlar 20 yıl boyunca gelir vergisinden istisna olacak.

İstisna Kapsamındaki Gelirler Beyan Edilmeyecek

Mükerrer 20/D kapsamında istisna edilen yurt dışı kazanç ve iratlar için yıllık gelir vergisi beyannamesi verilmeyecek.

Kişinin başka gelirleri nedeniyle beyanname vermesi halinde de bu istisna kapsamındaki gelirler beyannameye dahil edilmeyecek.

Ayrıca istisna kapsamındaki gelirlerle ilgili gider ve maliyetler, vergiye tabi kazançların tespitinde dikkate alınmayacak.

Yurt Dışında Ödenen Vergiler Mahsup Edilemeyecek

İstisna kapsamındaki kazanç ve iratlar nedeniyle yabancı ülkelerde ödenen vergiler, Türkiye’de hesaplanan gelir vergisinden mahsup edilemeyecek.

Şartların taşınmadığının sonradan tespit edilmesi halinde ise tahakkuk ettirilmeyen vergiler vergi ziyaına uğramış sayılacak.

Nitelikli Hizmet Personeline Ücret İstisnası

Gelir Vergisi Kanunu’nun 23’üncü maddesine yeni bir bent eklendi.

Buna göre, Doğrudan Yabancı Yatırımlar Kanunu’nda tanımlanan nitelikli hizmet merkezlerinde çalışan nitelikli hizmet personelinin ücretlerinin brüt asgari ücretin üç katını aşmayan kısmı gelir vergisinden istisna olacak.

Bazı endüstri bölgelerinde ve İstanbul Finans Merkezi’nde faaliyet gösteren nitelikli hizmet merkezlerinde ise bu sınır brüt asgari ücretin beş katı olarak uygulanacak.

Nitelikli Hizmet Merkezi Tanımı Kanuna Girdi

4875 sayılı Doğrudan Yabancı Yatırımlar Kanunu’na “nitelikli hizmet merkezi” başlıklı ek madde eklendi.

Nitelikli hizmet merkezi; en az üç farklı ülkede aktif olarak faaliyet gösteren ilişkili şirket veya şirketler topluluğuna hizmet sunmak üzere kurulan ve yıllık hasılatının en az yüzde 80’ini yurt dışındaki ilişkili şirketlerden veya şirketler topluluğundan elde eden sermaye şirketi olarak tanımlandı.

Nitelikli Hizmet Merkezleri Hangi Faaliyetleri Yapabilecek?

Nitelikli hizmet merkezleri; finansal danışmanlık, stratejik yönetim danışmanlığı, risk yönetimi, nakit ve likidite yönetimi, fonlama, bütçeleme, finansal raporlama, uluslararası muhasebe, uyum, denetim, dijital dönüşüm, yatırım ve veri analizi, insan kaynakları ve eğitim hizmetleri sunabilecek.

Ayrıca satış, satış sonrası destek, teknik destek, araştırma ve geliştirme, dış tedarik, ürün testleri ve laboratuvar hizmetlerine ilişkin koordinasyon ve yönetim hizmetleri de bu kapsamda yer alacak.

Transit Ticaret Kazançlarında Kurumlar Vergisi İndirimi

Kurumlar Vergisi Kanunu’nun 10’uncu maddesinde yapılan değişiklikle, yurt dışından alınan malların Türkiye’ye getirilmeksizin yurt dışında satılmasından veya yurt dışında gerçekleşen mal alım satımlarına aracılık edilmesinden sağlanan kazançların yüzde 95’i kurum kazancından indirilebilecek.

Bazı endüstri bölgeleri ile İstanbul Finans Merkezi’nde faaliyet gösteren kurumlar açısından bu oran yüzde 100 olarak uygulanacak.

Transit Ticaret İndirimi İçin Şartlar

Bu indirimden yararlanılabilmesi için kazancın, ilgili hesap dönemine ilişkin yıllık kurumlar vergisi beyannamesinin verilmesi gereken tarihe kadar Türkiye’ye transfer edilmesi gerekiyor.

Ayrıca aracılık faaliyetine konu malların satıcısının ve alıcısının Türkiye’de bulunmaması şartı aranacak.

Nitelikli Hizmet Merkezlerine Kurumlar Vergisi İndirimi

Nitelikli hizmet merkezi olarak faaliyet gösteren kurumların, münhasıran bu faaliyetleri kapsamında yurt dışından elde ettikleri kazançların yüzde 95’i kurum kazancından indirilebilecek.

Belirli endüstri bölgelerinde ve İstanbul Finans Merkezi’nde nitelikli hizmet merkezi olarak faaliyet gösteren kurumlar için indirim oranı yüzde 100 olacak.

Bu indirim, kazancın Türkiye’ye transfer edilmesi şartıyla, merkezin faaliyete geçtiği hesap döneminden itibaren 20 hesap dönemi boyunca uygulanacak.

Üretim ve Zirai Üretim Kazançlarında Kurumlar Vergisi Oranı Yüzde 12,5

Kurumlar Vergisi Kanunu’nun 32’nci maddesinde yapılan değişiklikle, sanayi sicil belgesine sahip ve fiilen üretim faaliyetiyle iştigal eden kurumların münhasıran üretim faaliyetlerinden elde ettikleri kazançlarına kurumlar vergisi oranı yüzde 12,5 olarak uygulanacak.

Aynı oran, zirai üretim faaliyetiyle iştigal eden kurumların münhasıran bu üretim faaliyetlerinden elde ettikleri kazançları için de geçerli olacak.

Bu kazançlar için ayrıca ihracat kazancı indirimi uygulanmayacak.

Yurt İçi Asgari Kurumlar Vergisinde Yeni İndirimler

Kurumlar Vergisi Kanunu’nun yurt içi asgari kurumlar vergisine ilişkin 32/C maddesinde değişiklik yapıldı.

Transit ticaret kazanç indirimi, nitelikli hizmet merkezi kazanç indirimi ve İstanbul Finans Merkezi kapsamında finansal hizmet ihracına yönelik kazanç indirimi, asgari kurumlar vergisi hesabında kurum kazancından düşülebilecek indirimler arasına alındı.

Yeni Varlık Bildirimi Düzenlemesi Getirildi

Kurumlar Vergisi Kanunu’na geçici 19’uncu madde eklendi.

Düzenlemeye göre, gerçek ve tüzel kişiler yurt dışında bulunan para, altın, döviz, menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçlarını 31 Temmuz 2027 tarihine kadar banka veya aracı kurumlara bildirebilecek.

Bildirilen varlıkların, bildirim tarihinden itibaren iki ay içinde Türkiye’deki banka veya aracı kurumlarda açılan hesaplara transfer edilmesi ya da fiziki olarak getirilenlerin bu hesaplara yatırılması gerekecek.

Yurt İçindeki Kayıt Dışı Varlıklar da Bildirilebilecek

Gelir veya kurumlar vergisi mükelleflerince sahip olunan ve Türkiye’de bulunan ancak kanuni defter kayıtlarında yer almayan para, altın, döviz, menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçları da 31 Temmuz 2027’ye kadar banka veya aracı kurumlara bildirilebilecek.

Bu varlıkların bildirim tarihi itibarıyla banka veya aracı kurumlara yatırılması zorunlu olacak.

Varlık Bildiriminde Vergi Oranı Yüzde 5

Banka ve aracı kurumlar, bildirilen varlıkların değeri üzerinden yüzde 5 oranında vergiyi peşin olarak tahsil edecek.

Ancak bildirilen varlıkların belirli yatırım araçlarında belli sürelerle tutulacağının taahhüt edilmesi halinde vergi oranı düşecek.

En az 5 yıl tutulması taahhüt edilen varlıklarda oran yüzde 0, en az 4 yıl için yüzde 1, en az 3 yıl için yüzde 2, en az 2 yıl için yüzde 3, en az 1 yıl için yüzde 4 olarak uygulanacak.

2027 Bildirimlerinde Artırımlı Oran Uygulanacak

1 Ocak 2027 ile 31 Temmuz 2027 arasında yapılacak bildirimlerde, belirlenen oranlara yarım puan artırım uygulanacak.

Bildirim süresinin uzatılması halinde, uzatma döneminde yapılacak bildirimlerde vergi oranı toplamda 1 puan artırımlı olarak uygulanacak.

Bildirilen Varlıklar İçin Vergi İncelemesi Yapılmayacak

Kanunda belirtilen şartların yerine getirilmesi halinde, bildirilen varlıklara isabet eden tutarlar nedeniyle vergi incelemesi ve vergi tarhiyatı yapılmayacak.

Ancak varlıkların süresinde Türkiye’ye getirilmemesi, banka veya aracı kurumlara yatırılmaması, tahakkuk eden vergilerin süresinde ödenmemesi veya taahhütlere uyulmaması halinde bu korumadan yararlanılamayacak.

Teknogirişim Şirketlerine Sermaye Artırımı Kolaylığı

5746 sayılı Araştırma, Geliştirme ve Tasarım Faaliyetlerinin Desteklenmesi Hakkında Kanun’da yapılan değişiklikle, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığınca verilen teknogirişim rozetine sahip halka açık olmayan şirketlere özel düzenleme getirildi.

Bu şirketlerin paya dönüştürülebilir borç sözleşmelerine dayalı şarta bağlı sermaye artırımlarında, Türk Ticaret Kanunu’nun şarta bağlı sermaye artırımına ilişkin hükümleri uygulanmayacak.

Bu kapsamdaki usul ve esaslar, Ticaret Bakanlığının görüşü alınarak Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından belirlenecek.

Dijital Şirketlere Oda ve Borsa Aidatı Muafiyeti

Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunu kapsamında kuluçka girişimcisi olmaya hak kazanan girişimciler tarafından kurulan ve dijital şirket tanımına uygun olan şirketler için yeni bir muafiyet getirildi.

Bu şirketler, kuruluş tarihinden itibaren üç yıla kadar oda ve borsa ücretleri ile aidatlarından muaf olacak.

İstanbul Finans Merkezi Kanununda Değişiklik

İstanbul Finans Merkezi Kanunu’nda yapılan değişiklikle, daha önce finansal kuruluşlara yönelik bazı hükümler “katılımcılar” ifadesiyle genişletildi.

Ayrıca, İstanbul Finans Merkezi’nde faaliyet gösteren nitelikli hizmet merkezlerinde çalışan ve belirli istisnalardan yararlanan personele, Gelir Vergisi Kanunu’nun 23’üncü maddesindeki nitelikli hizmet personeli ücret istisnasının ayrıca uygulanmayacağı düzenlendi.

İstanbul Finans Merkezi Teşvik Süresi 2047’ye Uzatıldı

İstanbul Finans Merkezi Kanunu’nun geçici 1’inci maddesinde yer alan 2031 yılı ibaresi 2047 olarak değiştirildi.

Ayrıca bazı muafiyet ve istisnalara ilişkin 5 yıllık süre 20 yıla çıkarıldı.

Bu değişiklikle İstanbul Finans Merkezi kapsamındaki teşviklerin daha uzun süre uygulanması sağlandı.

Kanunun Yürürlük Tarihleri

7582 sayılı Kanun’un bazı hükümleri farklı yürürlük tarihlerine bağlandı.

Yurt dışından elde edilen kazanç ve iratlara ilişkin gelir vergisi istisnası, 1 Ocak 2026 tarihinden itibaren Türkiye’ye yerleşmiş sayılanlara uygulanmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girdi.

Kurumlar vergisi indirimlerine ilişkin hükümler, 1 Temmuz 2026 tarihinden itibaren verilmesi gereken beyannamelerden başlamak ve 1 Ocak 2026’dan itibaren başlayan vergilendirme dönemlerine ait kurum kazançları için geçerli olmak üzere yürürlüğe girdi.

Üretim ve zirai üretim kazançlarında yüzde 12,5 kurumlar vergisi oranı ise 2027 ve izleyen vergilendirme dönemlerinde uygulanacak.

Mükellefler İçin Pratik Etki

7582 sayılı Kanun, hem ödeme güçlüğü yaşayan mükellefler hem de uluslararası faaliyet yürüten şirketler açısından önemli değişiklikler içeriyor.

Tecil süresinin 72 aya çıkarılması ve teminatsız tecil sınırının 1 milyon TL’ye yükseltilmesi, kamu borçlarının yönetiminde mükelleflere daha uzun vadeli planlama imkânı sağlayacak.

Yurt dışı kazanç istisnası, nitelikli hizmet merkezleri ve transit ticaret kazanç indirimleri ise Türkiye’ye sermaye, hizmet ihracı ve uluslararası şirket yapılanmaları bakımından yeni vergisel avantajlar sunuyor.

Sonuç

7582 sayılı Kanun ile vergi mevzuatında kapsamlı değişiklikler yapıldı.

Kanun, kamu alacaklarının taksitlendirilmesinden yurt dışı kazanç istisnasına, nitelikli hizmet merkezlerinden üretim kazançlarında indirimli kurumlar vergisine, varlık bildiriminden İstanbul Finans Merkezi teşviklerine kadar birçok alanda yeni hükümler getiriyor.

Özellikle tecil ve taksitlendirme, yurt dışı gelir istisnası, kurumlar vergisi indirimleri ve varlık bildirimi düzenlemeleri, önümüzdeki dönemde mükellefler ve uygulayıcılar tarafından yakından takip edilecek.

Yıllık ücretli izin uygulamasında en çok tartışılan konulardan biri, cumartesi gününün yıllık izin süresinden düşülüp düşülmeyeceğidir. Özellikle aynı işyerinde beyaz yaka çalışanlar için haftalık çalışma düzeni 5 gün, mavi yaka çalışanlar için 6 gün olarak uygulanıyorsa, bir haftalık izin kullanımında farklı gün sayılarının düşülmesi eşitlik tartışmalarına yol açmaktadır.

Yargıtay’ın konuya ilişkin ilke kararına göre, cumartesi gününün yıllık izin hesabında nasıl değerlendirileceği, işyerindeki çalışma düzenine ve bireysel ya da toplu iş sözleşmesindeki hükümlere göre belirlenmelidir.

Yıllık İzin Hakkı Anayasal Bir Dinlenme Hakkıdır

Yıllık ücretli izin, yalnızca iş sözleşmesinden doğan bir hak değildir. Aynı zamanda Anayasa’da güvence altına alınan dinlenme hakkının bir parçasıdır.

Bu nedenle yıllık izin sürelerinin hesaplanmasında işçiler arasında keyfi veya ayrımcı uygulamalardan kaçınılmalıdır. İşverenin yönetim hakkı bulunsa da bu hak, eşit davranma borcunun ve işçinin dinlenme hakkının önüne geçemez.

Beyaz Yaka ve Mavi Yaka Arasında Farklı İzin Kesintisi Yapılabilir mi?

Aynı işyerinde bir haftalık yıllık izin kullanan beyaz yaka işçiden 5 gün, mavi yaka işçiden 6 gün izin düşülmesi uygulamada tartışma yaratmaktadır.

Bu farklılık, işyerindeki haftalık çalışma düzeninden veya sözleşmesel hükümlerden kaynaklanabilir. Ancak işverenin, aynı hukuki durumda bulunan işçiler arasında ayrımcılığa yol açacak uygulamalardan kaçınması gerekir.

İşçiler arasında objektif ve hukuken geçerli bir neden olmadan farklı izin kesintisi yapılması eşit davranma borcuna aykırılık iddiasına neden olabilir.

Haftada 5 Gün Çalışan ile 6 Gün Çalışan İşçinin Durumu

Haftada 5 gün çalışan bir işçi ile haftada 6 gün çalışan işçinin izin hesabı her zaman aynı sonucu doğurmayabilir.

Ancak burada önemli olan, cumartesi gününün işyerinde nasıl tanımlandığıdır. Cumartesi günü yalnızca çalışılmayan gün mü, yoksa açıkça hafta tatili günü mü kabul edilmektedir?

Bu ayrım, yıllık izin hesabında belirleyici olur.

İş Kanunu’na Göre Hafta Tatilleri Yıllık İzinden Sayılmaz

4857 sayılı İş Kanunu’nun 56’ncı maddesine göre, yıllık ücretli izin günlerinin hesabında izin süresine rastlayan ulusal bayram, hafta tatili ve genel tatil günleri izin süresinden sayılmaz.

Bu nedenle bir günün yıllık izin süresinden düşülmemesi için o günün hafta tatili veya genel tatil niteliğinde olması gerekir.

Cumartesi günü hafta tatili olarak belirlenmişse yıllık izin süresinden düşülmez. Ancak cumartesi iş günü niteliğindeyse yıllık izin hesabında iş günü olarak dikkate alınabilir.

Cumartesi Hafta Tatili Olarak Belirlenmişse Ne Olur?

İşyerinde bireysel iş sözleşmesi, toplu iş sözleşmesi veya işyeri uygulamasıyla cumartesi ve pazar günleri hafta tatili olarak kabul edilmişse, yıllık izin süresine denk gelen cumartesi ve pazar günleri izin süresinden düşülmez.

Bu durumda işçi 7 takvim günü izin kullandığında, yıllık izin bakiyesinden 5 gün düşülmesi gerekir.

Çünkü cumartesi ve pazar günleri hafta tatili niteliğinde kabul edilmiştir.

Cumartesi Çalışılmıyor Ama Hafta Tatili Olarak Belirlenmemişse Ne Olur?

İşyerinde cumartesi günü fiilen çalışılmıyor olabilir. Ancak bu durum tek başına cumartesinin hafta tatili sayılması için yeterli değildir.

Eğer bireysel iş sözleşmesinde, toplu iş sözleşmesinde veya işyeri düzenlemelerinde cumartesi açıkça hafta tatili olarak belirlenmemişse, cumartesi yıllık izin hesabında iş günü olarak kabul edilebilir.

Bu durumda işçi 7 takvim günü yıllık izin kullandığında, yıllık izin bakiyesinden 6 gün düşülmesi gündeme gelebilir.

Yargıtay’ın İlke Kararı Ne Diyor?

Yargıtay 9. Hukuk Dairesi’nin 02.03.2021 tarihli kararında, cumartesi gününün yıllık izin hesabında nasıl değerlendirileceğine ilişkin önemli bir ayrım yapılmıştır.

Karara göre, bireysel veya toplu iş sözleşmesiyle cumartesi ve pazar günleri hafta tatili olarak belirlenmişse, her iki gün de yıllık izin süresinden sayılmaz.

Ancak sözleşmede cumartesi gününün yıllık izin hesabında iş günü sayılacağına veya izin süresinden düşüleceğine ilişkin açık bir hüküm varsa, bu hüküm dikkate alınır ve sadece pazar günü izin süresinden düşülmez.

İşverenin Eşit Davranma Borcu Önemli

İşveren, işyerinde çalışanlara karşı eşit davranma borcuna uygun hareket etmelidir.

Aynı işyerinde farklı çalışan grupları için farklı yıllık izin uygulamaları yapılacaksa, bu farklılığın objektif, makul ve hukuka uygun bir temele dayanması gerekir.

Aksi halde yıllık izin hesabındaki farklılık, ayrımcılık veya eşit davranma borcuna aykırılık iddiasına neden olabilir.

Çalışma Şartları Kötüleştirilemez

Haftada 6 gün çalışan işçinin çalışma şartları, haftada 5 gün çalışan işçiye göre daha ağır olabilir. Bu nedenle yıllık izin uygulamasında da işçinin dinlenme hakkını zedeleyecek ölçüsüz sonuçlardan kaçınılmalıdır.

Yıllık izin hakkının amacı işçinin gerçekten dinlenmesini sağlamaktır. Bu amaca aykırı şekilde, aynı süre izin kullanan işçiler arasında hakkaniyete aykırı sonuçlar doğuran uygulamalar uyuşmazlık konusu olabilir.

İşyerinde Açık Düzenleme Yapılması Gerekir

Cumartesi gününün yıllık izin hesabında nasıl değerlendirileceği konusunda belirsizlik yaşanmaması için işverenlerin iş sözleşmeleri, toplu iş sözleşmeleri, personel yönetmelikleri ve izin prosedürlerinde açık düzenleme yapması önemlidir.

Cumartesi gününün hafta tatili olup olmadığı, yıllık izin süresinden düşülüp düşülmeyeceği ve farklı çalışan grupları için hangi uygulamanın geçerli olduğu açıkça belirtilmelidir.

İşçiler İçin Pratik Sonuç

İşçi bir hafta yıllık izin kullandığında kaç gün izin bakiyesinden düşüleceği, cumartesi gününün hukuki niteliğine bağlıdır.

Cumartesi ve pazar hafta tatili olarak belirlenmişse, 7 günlük izin kullanımında 5 gün izin düşülür.

Cumartesi hafta tatili olarak belirlenmemişse ve iş günü kabul ediliyorsa, 7 günlük izin kullanımında 6 gün izin düşülmesi söz konusu olabilir.

İşverenler İçin Pratik Sonuç

İşverenler, yıllık izin uygulamalarında çalışanlar arasında eşitlik ilkesine dikkat etmelidir.

Beyaz yaka ve mavi yaka çalışanlar arasında farklı izin kesintisi yapılacaksa, bunun dayanağı açık olmalı ve uygulama iş sözleşmesi, toplu iş sözleşmesi veya iç düzenlemelerle tutarlı olmalıdır.

Aksi halde işveren, eşit davranma borcuna aykırılık ve yıllık izin hakkının eksik kullandırılması iddialarıyla karşılaşabilir.

Sonuç

Cumartesi gününün yıllık izin süresinden düşülüp düşülmeyeceği, işyerindeki çalışma düzenine ve sözleşmesel hükümlere göre belirlenir.

Cumartesi günü hafta tatili olarak kabul edilmişse yıllık izinden sayılmaz. Ancak cumartesi günü çalışılmıyor olsa bile hafta tatili olarak belirlenmemişse, yıllık izin hesabında iş günü olarak dikkate alınabilir.

Bununla birlikte işverenin eşit davranma borcu, yönetim hakkının üzerinde değerlendirilmelidir. Yıllık izin hakkı anayasal bir dinlenme hakkı olduğundan, işçiler arasında hakkaniyete aykırı ve ayrımcılığa yol açabilecek uygulamalardan kaçınılmalıdır.

Kamu Borçlarında Tecil Düzenlemesi Genişliyor

TBMM’de kabul edilen 7582 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ile kamu alacaklarının tecil ve taksitlendirilmesine ilişkin önemli değişiklikler yapıldı.

Düzenlemeyle, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun’un 48’inci maddesi kapsamında uygulanabilecek azami tecil süresi 36 aydan 72 aya çıkarılıyor. Ayrıca teminatsız tecil edilebilecek borç tutarı 250 bin TL’den 1 milyon TL’ye yükseltiliyor.

Bu değişiklik, özellikle ödeme güçlüğü yaşayan mükelleflerin vergi borçlarını daha uzun vadeye yayabilmesi bakımından önem taşıyor.

Tecil ve Taksitlendirme Nedir?

Tecil, kamu borcunun belirli şartlarla ertelenmesi ve taksitler halinde ödenmesine imkân tanıyan bir uygulamadır.

6183 sayılı Kanun’un 48’inci maddesine göre, kamu borcunun vadesinde ödenmesi, haczin uygulanması veya haczedilmiş malların paraya çevrilmesi borçluyu çok zor duruma düşürecekse, borçlu yazılı talepte bulunabilir. Uygun görülmesi halinde kamu alacağı faiz uygulanarak tecil edilebilir.

Yeni Düzenleme Ne Getiriyor?

7582 sayılı Kanun’la tecil uygulamasında iki temel değişiklik yapılıyor.

Birincisi, azami tecil süresi 36 aydan 72 aya çıkarılıyor. Böylece uygun görülen borçlar daha uzun vadeli olarak taksitlendirilebilecek.

İkincisi, teminat aranmadan tecil edilebilecek borç tutarı 250 bin TL’den 1 milyon TL’ye yükseltiliyor. Bu tutarı aşan borçlarda ise aşan kısmın yarısı kadar teminat gösterilmesi gerekecek.

Tecil İçin Hangi Şartlar Aranıyor?

Kamu borcunun tecil edilebilmesi için temel olarak üç şartın bulunması gerekiyor.

Borçlunun, borcunu vadesinde ödemesi veya cebri tahsil işlemleriyle karşılaşması halinde çok zor duruma düşecek olması gerekir.

Borçlu tarafından yazılı başvuru yapılmalıdır.

Teminat şartı bulunan hallerde teminat gösterilmelidir.

Bu şartların varlığı, tecil talebinin otomatik olarak kabul edileceği anlamına gelmez. İdare, borçlunun durumunu ve ödeme gücünü değerlendirerek karar verir.

“Çok Zor Durum” Nasıl Tespit Ediliyor?

Tecil taleplerinde borçlunun çok zor durumda olup olmadığı, mali göstergeler üzerinden değerlendiriliyor.

Bilanço esasına göre defter tutan mükelleflerde bu değerlendirmede likidite oranı kullanılıyor.

Likidite oranı, dönen varlıklardan stokların çıkarılması ve bu tutarın kısa vadeli yabancı kaynaklara bölünmesiyle hesaplanıyor.

Likidite oranının 1’den büyük olması halinde borçlunun çok zor durumda olmadığı kabul edilebiliyor. Oranın 1’den küçük olması durumunda ise borçlunun durumuna göre tecil süresi belirlenebiliyor.

Hangi Vergiler Tecil Edilebilir?

Kural olarak, tecil edilemeyeceği belirlenen kamu alacakları dışında birçok vergi ve harç için tecil talebinde bulunulabilir.

Gelir vergisi, kurumlar vergisi, katma değer vergisi, gelir veya kurumlar vergisi stopajı ve motorlu taşıtlar vergisi gibi borçlar tecil kapsamında değerlendirilebilen alacaklar arasındadır.

Ancak bazı vergi ve harçlar uygulamada tecil kapsamı dışında tutulabiliyor.

Hangi Vergiler Genellikle Tecil Edilemiyor?

Uygulamada bazı vergi ve harçlar için tecil imkânı bulunmayabiliyor.

Geçici vergi, özel tüketim vergisi, banka ve sigorta muameleleri vergisi, özel iletişim vergisi, bazı harçlar ve kamu ihaleleriyle ilgili belirli damga vergileri bu kapsamda örnek gösterilebilir.

Tecil edilebilecek veya edilemeyecek alacaklar, Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından yayımlanan iç genelgelerle belirleniyor.

KDV Borçlarında Süre Farklı Olabilir

Katma değer vergisi borçları bakımından uygulamada daha sınırlı süreler söz konusu olabiliyor.

Mevcut düzenlemelere göre KDV borçlarının tecili, bazı hallerde azami 6 ay ve 6 taksitle sınırlı uygulanabiliyor.

Azami tecil süresinin 72 aya çıkarılması sonrasında, ikincil düzenlemelerde KDV dahil çeşitli alacaklar bakımından yeni süre belirlemeleri yapılması beklenebilir.

Teminat Şartı Nasıl Uygulanacak?

Tecil ve taksitlendirmede kural olarak teminat gösterilmesi gerekiyor.

Ancak yeni düzenlemeyle, alacaklı tahsil daireleri itibarıyla tecil edilen borçların toplamı 1 milyon TL’yi aşmıyorsa teminat aranmayacak.

Borç toplamı 1 milyon TL’yi aşarsa, aşan kısmın yarısı kadar teminat gösterilmesi gerekecek.

Örneğin tecil edilen borç toplamı 2 milyon TL ise, 1 milyon TL’yi aşan 1 milyon TL’nin yarısı olan 500 bin TL tutarında teminat aranabilecek.

Başvuru Nasıl Yapılır?

Tecil talebi yazılı olarak yapılmalıdır.

Başvuru Dijital Vergi Dairesi üzerinden gerçekleştirilebileceği gibi, tecil ve taksitlendirme talep formu ile vergi dairesine elden veya posta yoluyla da yapılabilir.

Başvuruda borçlunun mali durumu, ödeme güçlüğü ve talep edilen taksitlendirme planı değerlendirilir.

Tecil Talebi Kabul Edilmek Zorunda mı?

Hayır. Tecil talebi, idare tarafından zorunlu olarak kabul edilmesi gereken bir işlem değildir.

Alacaklı kamu idaresi, borçlunun ödeme durumunu, borcun niteliğini, daha önceki ödeme alışkanlıklarını, borcun tutarını ve teminat durumunu değerlendirir.

İdare, borcun tecil edilmesini uygun görürse taksitlendirme yapabilir. Uygun görmezse tahsil işlemlerine devam edebilir.

Tecil Faizi Ne Kadar?

Tecil edilen borçlar için tecil faizi uygulanır.

Mevcut uygulamada tecil faizi yıllık yüzde 39 olarak uygulanmaktadır. Tecil faizi basit faiz yöntemiyle hesaplanır.

Ayrıca ödenen tecil faizi, vergi matrahının tespitinde gider olarak dikkate alınamaz. Bu nedenle kazanç elde eden ve vergi ödeyen mükellefler açısından tecilin gerçek maliyeti daha yüksek olabilir.

Tecil Faizi Nasıl Hesaplanır?

Tecil faizi, taksit tutarı, yıllık tecil faizi oranı ve gün sayısı dikkate alınarak hesaplanır.

Genel formül şöyledir:

Tecil Faizi = Taksit Tutarı x Yıllık Tecil Faizi Oranı x Gün Sayısı / 36.000

Bu hesaplama her taksit için ödeme tarihine kadar geçen süre dikkate alınarak yapılır.

Tecil Şartlarına Uyulmazsa Ne Olur?

Tecil şartlarına uyulmaması halinde tecil geçerliliğini kaybeder.

Örneğin taksitlerin süresinde ödenmemesi halinde, idare tecili bozabilir. Bu durumda teminat paraya çevrilebilir ve borcun tahsili için cebri tahsil işlemleri başlatılabilir.

Tecilin bozulması halinde, borcun normal vade tarihinden ödenen tarihlere kadar gecikme zammı hesaplanır. Daha önce ödenen tecil faizleri, hesaplanan gecikme zammına mahsup edilir.

Düzenleme Yeni Bir Yapılandırma mı?

Bu düzenleme klasik anlamda bir vergi affı veya yapılandırma kanunu değildir.

Tecil ve taksitlendirme, mevcut kamu alacağının belirli şartlarla faiz uygulanarak ertelenmesini sağlar. Borcun aslını ortadan kaldırmaz, gecikme faizlerini silmez ve matrah artırımı veya kasa düzeltmesi gibi düzenlemeler içermez.

Bu yönüyle düzenleme, ödeme güçlüğü yaşayan mükelleflere yönelik finansal kolaylaştırma mekanizması niteliğindedir.

Vergi Affından Farkı Nedir?

Vergi afları genellikle kesinleşmiş borçlara ilişkin gecikme faizi veya cezaların bir kısmının silinmesini, ihtilaflı borçların yapılandırılmasını, matrah artırımı yapılmasını ya da kayıt düzeltme imkânı verilmesini içerebilir.

Tecil uygulamasında ise borç mevcut haliyle korunur. Borç taksitlendirilir ve tecil faiziyle birlikte ödenir.

Bu nedenle tecil, borcu yeniden yapılandıran ancak vergi affı niteliği taşımayan bir ödeme kolaylığıdır.

Yeni Düzenleme Mükellefler İçin Yeterli Olacak mı?

Azami sürenin 72 aya çıkarılması ve teminatsız tecil sınırının 1 milyon TL’ye yükseltilmesi, ödeme güçlüğü yaşayan mükellefler açısından olumlu bir adımdır.

Ancak uygulamanın yaygın ve etkili olabilmesi için ikincil düzenlemelerin de bu değişikliklere uyumlu hale getirilmesi gerekebilir.

Özellikle çok zor durum tespitinde kullanılan kriterler, KDV gibi alacaklar bakımından uygulanan özel süreler ve tecil faizi oranı mükelleflerin bu imkândan ne ölçüde yararlanabileceğini belirleyecektir.

İşletmeler İçin Pratik Etki Ne Olacak?

Nakit akışı bozulan işletmeler, kamu borçları için daha uzun vadeli ödeme planı talep edebilecek.

Teminatsız tecil sınırının 1 milyon TL’ye çıkarılması, özellikle küçük ve orta ölçekli işletmeler açısından başvuruyu kolaylaştırabilir.

Ancak tecil talebinde bulunacak işletmelerin mali tablolarını, likidite durumlarını, ödeme planlarını ve teminat imkânlarını başvuru öncesinde dikkatle değerlendirmesi gerekir.

Sonuç

7582 sayılı Kanun’la yapılan değişiklik, vergi borçlarında tecil ve taksitlendirme uygulamasını genişletiyor.

Azami tecil süresinin 72 aya çıkarılması ve teminatsız tecil sınırının 1 milyon TL’ye yükseltilmesi, ödeme güçlüğü yaşayan mükellefler için önemli bir kolaylık sağlayabilir.

Bununla birlikte, düzenlemenin uygulamadaki etkisi; Gelir İdaresi tarafından yapılacak ikincil açıklamalara, çok zor durum kriterlerine, tecil faizi oranına ve tecil edilebilecek borç türlerine ilişkin uygulama esaslarına bağlı olacaktır.

Sporcu Ücretlerinde Kesilen Verginin Mahsubu İçin “Ödenmiş Olma” Şartı İptal Edildi

Anayasa Mahkemesi, sporcuların ücret gelirlerinden kesilen vergilerin yıllık gelir vergisi beyannamesinde mahsup edilebilmesi için bu vergilerin vergi sorumluları tarafından vergi dairesine ödenmiş olmasını şart koşan düzenlemeyi iptal etti.

Yüksek Mahkeme, sporcunun ücretinden kesilen verginin vergi dairesine yatırılıp yatırılmadığı üzerinde herhangi bir tasarruf yetkisi bulunmadığını belirterek, bu yükün sporcuya yüklenmesini mülkiyet hakkı bakımından ölçüsüz buldu.

Kararın Künyesi

Anayasa Mahkemesi kararı, 12 Şubat 2026 tarihli ve E:2025/219, K:2026/43 sayılıdır.

Karar, 3 Haziran 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlandı. Başvuru, Antalya 1. Vergi Mahkemesi tarafından yapıldı.

İncelenen hüküm, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu’nun geçici 72’nci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan mahsup şartına ilişkindir.

İptal Edilen İbare Neydi?

İptal konusu düzenleme, Gelir Vergisi Kanunu’nun geçici 72’nci maddesinde yer alan şu ibareydi:

“...tevkifat yapmakla sorumlu olanlarca vergi dairesine ödenmiş olması şartıyla,...”

Bu ibare nedeniyle, sporcuların ücretlerinden yıl içinde kesilen vergilerin yıllık beyannamede mahsup edilebilmesi için, kesintiyi yapan kulüp veya diğer vergi sorumlularının bu vergileri vergi dairesine yatırmış olması gerekiyordu.

Düzenleme Ne Anlama Geliyordu?

Sporculara yapılan ücret ve ücret sayılan ödemelerden belirli oranlarda gelir vergisi tevkifatı yapılıyor.

Sporcunun bu gelirleri belirli sınırı aşarsa, yıllık gelir vergisi beyannamesi verilmesi gerekiyor. Beyanname verildiğinde, yıl içinde kesilen vergilerin hesaplanan gelir vergisinden mahsup edilmesi bekleniyor.

Ancak iptal edilen düzenleme nedeniyle, kesilen vergi kulüp veya vergi sorumlusu tarafından vergi dairesine ödenmemişse, sporcu bu tutarı beyanname üzerinde mahsup edemiyordu.

Başvuru Nasıl Gündeme Geldi?

Somut olayda, elde edilen gelirin beyan dışı bırakıldığı iddiasıyla cezalı tarhiyat yapılmıştı.

Bu tarhiyatın kaldırılması istemiyle açılan davada Antalya 1. Vergi Mahkemesi, uygulanacak kuralın Anayasa’ya aykırı olduğu kanaatine vardı ve konuyu Anayasa Mahkemesine taşıdı.

Başvuruda Hangi Gerekçeler İleri Sürüldü?

Başvuru kararında, sporcu ücretlerinden yapılan vergi kesintisinin yıllık beyannamede mahsup edilebilmesi için vergi sorumlusunun ödemesinin aranmasının sporcular açısından ölçüsüz sonuç doğurduğu belirtildi.

Mahkemeye göre sporcu, ücretinden kesilen verginin daha sonra vergi dairesine yatırılıp yatırılmadığını kontrol edebilecek konumda değildir.

Ayrıca farklı kulüplerle çalışan sporcuların, kulüplerin vergiyi ödeyip ödememesine bağlı olarak farklı sonuçlarla karşılaşabileceği ifade edildi.

Sporcu Ücretleri Nasıl Vergilendiriliyor?

Gelir Vergisi Kanunu’nun geçici 72’nci maddesine göre, 31 Aralık 2028 tarihine kadar sporculara yapılan ücret ve ücret sayılan ödemelerden belirli oranlarda gelir vergisi tevkifatı yapılmaktadır.

Lig usulüne tabi spor dallarında;

en üst ligdekiler için yüzde 20,

en üst altı ligdekiler için yüzde 10,

diğer liglerdekiler için yüzde 5

oranında tevkifat uygulanmaktadır.

Lig usulüne tabi olmayan spor dallarındaki sporcular ile milli sporculara uluslararası müsabakalara katılım karşılığında yapılan ödemelerde ise yüzde 5 oranı uygulanmaktadır.

Hangi Gelirler Beyannameye Giriyor?

Geçici 72’nci madde kapsamındaki sporcu gelirlerinin toplamı, Gelir Vergisi Kanunu’nun 103’üncü maddesindeki tarifenin dördüncü diliminde yer alan tutarı aşarsa, bu gelirler yıllık beyanname ile beyan ediliyor.

Yıllık beyanname verilmesi halinde, yıl içinde kesilen vergiler hesaplanan gelir vergisinden mahsup ediliyor.

İptal edilen ibare, bu mahsup işlemini kesilen verginin vergi sorumlusu tarafından vergi dairesine ödenmiş olması şartına bağlıyordu.

AYM Vergilendirmeyi Nasıl Değerlendirdi?

Anayasa Mahkemesi, vergilendirmenin mülkiyet hakkına müdahale niteliği taşıdığını belirtti.

Mahkeme, devletin vergi toplama ve kamu hizmetleri için mali kaynak sağlama konusunda kamu yararı amacı güdebileceğini kabul etti. Ancak bu amaca yönelik sınırlamaların Anayasa’nın 13’üncü maddesinde yer alan ölçülülük ilkesine uygun olması gerektiğini vurguladı.

Kanunilik Şartı Sağlanmış mı?

Anayasa Mahkemesi, sporcuların beyana tabi ücretleri üzerinden hesaplanan vergiden yıl içinde kesilen vergilerin hangi şartla mahsup edileceğinin kanunda açık ve net olarak düzenlendiğini belirtti.

Bu nedenle kuralın kanunilik şartını sağladığı sonucuna ulaşıldı.

Meşru Amaç Var mı?

AYM, düzenlemenin verginin tahsilini güvence altına alma ve kamu hizmetlerinin finansmanı için mali kaynak sağlama amacına dayandığını kabul etti.

Bu yönüyle kuralın kamu yararı amacına hizmet ettiği değerlendirildi.

Sorun Nerede Ortaya Çıktı?

Anayasa Mahkemesine göre sorun, düzenlemenin orantılı olup olmadığı noktasında ortaya çıktı.

Ücretlerden kaynakta kesilen vergilerin ödenmesinden vergi sorumluları yükümlüdür. Sporcular, kendilerinden kesilen verginin vergi dairesine yatırılıp yatırılmadığı konusunda tasarruf yetkisine sahip değildir.

Buna rağmen vergi sorumlusunun ödemediği verginin mahsup edilememesi, aynı yükün sporcuya yansıtılması sonucunu doğuruyordu.

AYM Neden Ölçüsüz Buldu?

Mahkeme, kesilen verginin vergi sorumlusu tarafından ödenmemesi halinde, bu verginin 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre sorumlulardan tahsil edilebileceğini belirtti.

Buna rağmen, vergi sorumlusunun ödemediği tutarın sporcuya yansıtılmasını kişiye aşırı külfet yükleyen bir uygulama olarak değerlendirdi.

Bu nedenle kuralın mülkiyet hakkı bakımından orantılılık ilkesine aykırı olduğu sonucuna varıldı.

Hangi Anayasa Maddelerine Aykırılık Bulundu?

Anayasa Mahkemesi, iptal edilen ibareyi Anayasa’nın 13’üncü ve 35’inci maddelerine aykırı buldu.

Anayasa’nın 13’üncü maddesi temel hak ve özgürlüklerin sınırlanmasında ölçülülük ilkesini güvence altına alıyor.

Anayasa’nın 35’inci maddesi ise mülkiyet hakkını düzenliyor.

Mahkeme, kuralın mülkiyet hakkına ölçüsüz müdahale oluşturduğuna karar verdi.

Eşitlik Yönünden İnceleme Yapıldı mı?

Başvuruda eşitlik ilkesi yönünden de aykırılık iddiası ileri sürülmüştü.

Ancak Anayasa Mahkemesi, kuralı Anayasa’nın 13’üncü ve 35’inci maddelerine aykırı bularak iptal ettiği için ayrıca Anayasa’nın 10’uncu maddesi yönünden inceleme yapmadı.

Karar Oybirliğiyle mi Verildi?

Evet. Anayasa Mahkemesi, Gelir Vergisi Kanunu’nun geçici 72’nci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “tevkifat yapmakla sorumlu olanlarca vergi dairesine ödenmiş olması şartıyla” ibaresinin iptaline oybirliğiyle karar verdi.

Kararın Pratik Sonucu Ne Olacak?

Karar, sporcuların ücretlerinden kesilen gelir vergisinin mahsup edilmesi bakımından önemli bir sonuç doğuruyor.

Sporcunun ücretinden vergi kesilmişse, bu kesintinin vergi sorumlusu tarafından ödenmemesi nedeniyle sporcunun mahsup hakkının engellenmesi Anayasa’ya aykırı bulundu.

Bu nedenle, vergi sorumlusunun ödeme yükümlülüğünü yerine getirmemesi halinde, tahsilatın sorumlu kişi veya kurumlardan yapılması gerektiği vurgulanmış oldu.

Spor Kulüpleri Açısından Ne Anlama Geliyor?

Spor kulüpleri ve diğer ödeme yapan kurumlar, sporcu ücretlerinden yaptıkları vergi kesintilerini süresinde vergi dairesine ödemekle yükümlüdür.

AYM kararı, bu yükümlülüğü ortadan kaldırmıyor. Aksine, kesilen verginin ödenmemesi halinde sorumluluğun öncelikle vergi sorumlusunda olduğunu açıkça ortaya koyuyor.

Sporcular Açısından Ne Anlama Geliyor?

Sporcular açısından karar, ücretlerinden kesilen verginin mahsup hakkı bakımından önemli bir güvence niteliği taşıyor.

Sporcunun kontrolünde olmayan bir nedenle, yani kulüp veya vergi sorumlusunun kesilen vergiyi vergi dairesine ödememesi sebebiyle sporcunun yeniden vergi yüküyle karşılaşması ölçüsüz bulundu.

Vergi Uygulaması Açısından Önemi

Karar, yalnızca sporcu ücretleri bakımından değil, genel olarak vergi kesintisi ve mahsup sistematiği açısından da dikkat çekici ilkeler içeriyor.

AYM, vergi sorumlusunun ödeme yükümlülüğünü yerine getirmemesinin, kontrol yetkisi bulunmayan mükellefe aşırı külfet olarak yüklenemeyeceğini vurguladı.

Bu yaklaşım, vergi sorumluluğu, kaynakta kesinti ve mahsup ilişkisi bakımından mükellef hakları yönünden önemli bir değerlendirme niteliğindedir.

Özetle

Anayasa Mahkemesi, sporcuların ücret gelirlerinden kesilen gelir vergisinin yıllık beyannamede mahsup edilebilmesi için bu verginin vergi sorumlusu tarafından vergi dairesine ödenmiş olmasını şart koşan düzenlemeyi iptal etti.

Mahkemeye göre sporcu, kendisinden kesilen verginin ödenip ödenmediğini kontrol edebilecek durumda değildir. Vergi sorumlusundan tahsil imkânı varken aynı yükün sporcuya yüklenmesi mülkiyet hakkı bakımından ölçüsüzdür.

İş Hukukunda Haklı Neden ve Geçerli Neden Aynı Anlama Gelmez

Türk iş hukukunda haklı nedenle derhal fesih ile geçerli nedenle fesih, birbirinden farklı iki fesih rejimidir. Haklı neden, iş ilişkisinin derhal sona erdirilmesini mümkün kılan daha ağır bir fesih sebebidir. Geçerli neden ise iş ilişkisinin devamını işveren açısından makul ölçüde zorlaştıran, ancak haklı neden ağırlığına ulaşmayan durumlarda gündeme gelir.

Bu ayrım; fesih usulü, savunma alınması, ispat yükü, fesih süresi, kıdem tazminatı, ihbar tazminatı ve işe iade sonuçları bakımından büyük önem taşır.

Haklı Nedenle Derhal Fesih Nedir?

Haklı nedenle derhal fesih, iş sözleşmesinin bildirim süresi beklenmeden sona erdirilmesidir.

4857 sayılı İş Kanunu’nda işçinin haklı nedenle derhal fesih hakkı 24’üncü maddede, işverenin haklı nedenle derhal fesih hakkı ise 25’inci maddede düzenlenmiştir.

Bu fesih türünde sebep, iş ilişkisinin dürüstlük kuralı gereği artık sürdürülemeyeceği kadar ağır olmalıdır.

İşçi Hangi Hallerde Haklı Fesih Yapabilir?

İşçi, İş Kanunu’nun 24’üncü maddesinde sayılan hallerde iş sözleşmesini haklı nedenle derhal feshedebilir.

Bunlara örnek olarak;

ücretin ödenmemesi,

çalışma şartlarının uygulanmaması,

işverenin işçiye hakaret veya tehditte bulunması,

işçinin cinsel tacize uğraması ve gerekli önlemlerin alınmaması,

sağlık sebepleri,

zorlayıcı sebepler

gösterilebilir.

Bu hallerde işçi, koşulları varsa kıdem tazminatı talep edebilir.

İşveren Hangi Hallerde Haklı Fesih Yapabilir?

İşverenin haklı nedenle derhal fesih hakkı İş Kanunu’nun 25’inci maddesinde düzenlenmiştir.

İşçinin devamsızlığı, doğruluk ve bağlılığa aykırı davranışları, işverene veya çalışma arkadaşına hakaret etmesi, hırsızlık, güveni kötüye kullanma, iş güvenliğini tehlikeye düşürme, görevini hatırlatıldığı halde yapmamakta ısrar etme gibi haller işveren açısından haklı fesih nedeni olabilir.

Ancak her olumsuz davranış haklı fesih anlamına gelmez. Davranışın ağırlığı, işyerine etkisi ve somut olayın koşulları ayrıca değerlendirilmelidir.

Geçerli Nedenle Fesih Nedir?

Geçerli nedenle fesih, iş güvencesi kapsamındaki belirsiz süreli iş sözleşmelerinde işverenin sebebe bağlı fesih yapmasıdır.

İş Kanunu’nun 18’inci maddesine göre geçerli nedenler;

işçinin yeterliliğinden,

işçinin davranışlarından,

işletmenin, işyerinin veya işin gereklerinden

kaynaklanabilir.

Geçerli neden, haklı neden kadar ağır değildir. Bu nedenle geçerli nedenle fesihte kural olarak bildirim süresine uyulması veya ihbar tazminatı ödenmesi gerekir.

Geçerli Nedenle Fesih Hangi İşçiler İçin Uygulanır?

Geçerli nedenle fesih rejimi, esas olarak iş güvencesi kapsamındaki işçiler için uygulanır.

İş güvencesinden yararlanabilmek için genel olarak;

işyerinde en az 30 işçi çalışması,

işçinin en az 6 aylık kıdeme sahip olması,

işçinin belirsiz süreli iş sözleşmesiyle çalışması,

işveren vekili niteliğinde olmaması

gerekir.

Bu koşullar varsa, işveren fesih için geçerli bir sebep göstermek zorundadır.

Haklı Fesih ile Geçerli Fesih Arasındaki Temel Fark Nedir?

Haklı nedenle fesihte iş ilişkisi derhal sona erdirilebilir. Çünkü sebep, sözleşmenin sürdürülmesini taraflardan biri için çekilmez hale getirmiştir.

Geçerli nedenle fesihte ise iş ilişkisi derhal değil, süreli fesih yoluyla sona erdirilir. Sebep vardır; ancak bu sebep haklı fesih kadar ağır değildir.

Bu nedenle aynı olay, bazı durumlarda haklı neden değil fakat geçerli neden sayılabilir.

Belirli Süreli Sözleşmelerde Haklı Fesih Mümkün mü?

Evet. Haklı nedenle derhal fesih hem belirli süreli hem de belirsiz süreli iş sözleşmelerinde mümkündür.

İş Kanunu’nun 24 ve 25’inci maddelerinde “süresi belirli olsun veya olmasın” ifadesi yer aldığı için, haklı fesih hakkı sözleşmenin türünden bağımsız olarak kullanılabilir.

Ancak haklı neden bulunmadan belirli süreli sözleşmenin süresinden önce sona erdirilmesi, tazminat sorumluluğu doğurabilir.

Belirli Süreli Sözleşmelerde Geçerli Nedenle Fesih Olur mu?

Kural olarak geçerli nedenle fesih rejimi, belirsiz süreli iş sözleşmeleri için düzenlenmiştir.

Belirli süreli iş sözleşmeleri, sürenin sonunda kendiliğinden sona erer. Bu nedenle İş Kanunu’nun 18-21’inci maddelerinde yer alan geçerli nedenle fesih hükümleri doğrudan belirli süreli sözleşmelere uygulanmaz.

Ancak belirli süreli sözleşme objektif nedene dayanmıyorsa veya esaslı neden olmadan zincirleme yenilenmişse, sözleşme baştan itibaren belirsiz süreli kabul edilebilir. Bu durumda iş güvencesi hükümleri gündeme gelebilir.

Haklı Fesih İçin 30 İşçi Şartı Var mı?

Hayır. Haklı nedenle derhal fesih için işyerinde 30 veya daha fazla işçi çalışması şart değildir.

İşyerinde kaç işçi çalışırsa çalışsın, İş Kanunu’nun 24 veya 25’inci maddelerinde yer alan haklı nedenler oluşmuşsa taraflar derhal fesih hakkını kullanabilir.

30 işçi şartı, haklı fesih hakkının doğması için değil; işçinin işe iade ve iş güvencesi hükümlerinden yararlanıp yararlanamayacağı bakımından önemlidir.

30 İşçi Şartı Nasıl Hesaplanır?

30 işçi sayısı belirlenirken yalnızca işçinin çalıştığı fiziki işyeri dikkate alınmaz.

İşverenin aynı işkolunda birden fazla işyeri varsa, bu işyerlerinde çalışan toplam işçi sayısı esas alınır.

Belirli süreli, belirsiz süreli, tam süreli, kısmi süreli ve mevsimlik çalışanlar kural olarak hesaba dahil edilir. Ancak çıraklar, stajyerler ve geçici iş ilişkisiyle çalışanlar bu hesaba dahil edilmez.

Alt işveren işçileri ise kural olarak asıl işverenin işçi sayısına dahil edilmez. Ancak muvazaalı alt işverenlik varsa bu işçiler de hesaba katılabilir.

Haklı Fesihte Süre Sınırı Var mı?

Ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırılık hallerinde haklı fesih hakkı belirli süreye tabidir.

İş Kanunu’nun 26’ncı maddesine göre, taraflardan biri haklı fesih sebebini öğrendiği tarihten itibaren 6 iş günü içinde fesih hakkını kullanmalıdır. Ayrıca fiilin gerçekleşmesinden itibaren kural olarak 1 yıl geçtikten sonra bu hak kullanılamaz.

Ancak işçinin olaydan maddi çıkar sağlaması halinde 1 yıllık süre uygulanmayabilir.

Geçerli Fesihte 6 İş Günü Süresi Uygulanır mı?

Hayır. İş Kanunu’nun 26’ncı maddesindeki 6 iş günlük süre, ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırılık hallerine dayalı haklı fesihler için geçerlidir.

Geçerli nedenle fesihte bu süre uygulanmaz. Ancak işverenin fesih hakkını makul süre içinde kullanması gerekir.

Olayın üzerinden uzun süre geçtikten sonra yapılan fesihlerde, işverenin bu davranışı fesih nedeni olarak görmediği ileri sürülebilir.

Savunma Alınması Ne Zaman Zorunludur?

İşçinin davranışı veya performansı nedeniyle geçerli nedenle fesih yapılacaksa, işçinin savunmasının fesih öncesinde alınması gerekir.

Savunma isteminde işçiye yöneltilen iddialar açık ve somut şekilde belirtilmeli, işçiye makul süre tanınmalı ve savunma fesih kararından önce istenmelidir.

Fesih bildirimiyle aynı anda veya fesihten sonra savunma alınması geçerli kabul edilmez.

Haklı Fesihte Savunma Almak Zorunlu mu?

Haklı nedenle fesihte savunma alma zorunluluğu, geçerli nedenle fesihteki kadar geniş uygulanmaz.

Özellikle İş Kanunu’nun 25/II maddesi kapsamındaki ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırı hallerde, işverenin derhal fesih hakkı bulunduğundan savunma şartı ayrıca değerlendirilir.

Buna rağmen uygulamada, olayın ispatı ve fesih sürecinin sağlıklı yürütülmesi açısından işçiden savunma alınması çoğu durumda işveren lehine delil niteliği taşıyabilir.

Yazılı Fesih Bildirimi Zorunlu mu?

İş sözleşmesinin feshini doğuran bildirimlerin yazılı yapılması gerekir.

4857 sayılı İş Kanunu’nun 109’uncu maddesinde yapılan değişiklikle bazı bildirimlerin KEP sistemi üzerinden yapılabilmesi mümkün hale gelmiş olsa da, iş sözleşmesinin feshini doğuran bildirimlerin her durumda yazılı yapılması gerektiği belirtilmiştir.

Bu nedenle fesih bildiriminin yazılı olması ve fesih sebebinin açık şekilde gösterilmesi önemlidir.

Haklı Fesihte Kıdem Tazminatı Alınır mı?

İşçi, İş Kanunu’nun 24’üncü maddesine dayanarak iş sözleşmesini haklı nedenle feshederse ve en az bir yıllık kıdemi varsa kıdem tazminatı talep edebilir.

İşverenin İş Kanunu’nun 25/II maddesine dayalı haklı feshi halinde ise işçi kural olarak kıdem tazminatına hak kazanamaz.

Ancak işverenin haklı neden iddiası ispatlanamazsa, feshin sonucu değişebilir ve işçi kıdem tazminatı talep edebilir.

Haklı Fesihte İhbar Tazminatı Olur mu?

Haklı nedenle derhal fesihte bildirim süresi beklenmez. Bu nedenle haklı nedenle fesihte kural olarak ihbar tazminatı doğmaz.

İşçi haklı nedenle fesih yaparsa ihbar tazminatı talep edemez. İşveren haklı nedenle fesih yaparsa da işçiye ihbar tazminatı ödemez.

Ancak haklı fesih iddiası ispatlanamazsa, feshin haksız olduğu kabul edilebilir ve ihbar tazminatı gündeme gelebilir.

Geçerli Fesihte Kıdem ve İhbar Tazminatı Ne Olur?

Geçerli nedenle fesihte işveren bildirim süresine uymak veya ihbar tazminatı ödemek zorundadır.

İşçinin en az bir yıllık kıdemi varsa ve kıdem tazminatı koşulları oluşmuşsa, geçerli nedenle fesihte kıdem tazminatı da ödenir.

Bu nedenle geçerli nedenle fesih, işçinin tüm tazminat haklarını ortadan kaldıran bir fesih türü değildir.

İşe İade Davası Ne Zaman Açılır?

İş güvencesi kapsamında olan işçi, fesih bildiriminin kendisine tebliğinden itibaren 1 ay içinde arabulucuya başvurmalıdır.

Arabuluculukta anlaşma sağlanamazsa, son tutanağın düzenlendiği tarihten itibaren 2 hafta içinde iş mahkemesinde işe iade davası açılabilir.

Bu süreler hak düşürücü nitelikte olduğundan dikkatle takip edilmelidir.

Haklı Fesih İddiası Geçerli Neden Sayılabilir mi?

Bazı durumlarda işverenin ileri sürdüğü neden, haklı fesih ağırlığında görülmeyebilir. Ancak aynı olay işyerinde olumsuzluk yaratmışsa geçerli neden olarak kabul edilebilir.

Bu durumda fesih “haklı” sayılmasa bile “geçerli” kabul edilebilir. Böyle bir sonuçta işçinin işe iade talebi reddedilebilir; ancak kıdem ve ihbar tazminatı gibi parasal hakları ayrıca değerlendirilir.

Performans Düşüklüğü Haklı Fesih Nedeni midir?

Performans düşüklüğü kural olarak haklı fesih nedeni değildir.

Performans düşüklüğü çoğunlukla geçerli nedenle fesih kapsamında değerlendirilir. Bunun için işverenin objektif performans kriterleri belirlemesi, bu kriterleri işçiye önceden bildirmesi, performans düşüklüğünün süreklilik göstermesi ve işçiye kendisini düzeltme imkânı tanıması gerekir.

Tek seferlik hedef tutturamama veya soyut performans değerlendirmesi fesih için yeterli olmayabilir.

Devamsızlık Haklı Fesih Nedeni Olabilir mi?

Evet. İşçinin izinsiz ve mazeretsiz devamsızlığı, İş Kanunu’nun 25/II maddesinde belirtilen koşulları taşıyorsa işveren için haklı fesih nedeni olabilir.

Ancak devamsızlığın doğru şekilde belgelenmesi gerekir. Devamsızlık tutanakları, işçinin savunması, varsa mazeret belgeleri ve fesih tarihi birlikte değerlendirilir.

Sonradan düzenlenen tutanaklar, uyuşmazlık halinde işverenin ispatını zayıflatabilir.

Ücret Ödenmemesi Haklı Fesih Nedeni midir?

Evet. İşverenin işçinin ücretini kanuna veya sözleşmeye uygun şekilde ödememesi, işçi için haklı fesih nedeni olabilir.

Ücretin hiç ödenmemesi, eksik ödenmesi, geç ödenmesi veya sürekli biçimde aksatılması somut olayın koşullarına göre haklı fesih sebebi sayılabilir.

Ücret ödenmemesi devam eden bir durum olduğundan, ödeme yapılmadığı sürece işçinin haklı fesih hakkı da devam eder.

Yıllık İzin Ücretinin Peşin Ödenmemesi Haklı Fesih Nedeni midir?

Yargıtay’ın güncel yaklaşımına göre, yıllık izne çıkan işçiye izin dönemine ilişkin ücretin izne başlamadan önce peşin veya avans olarak ödenmemesi işçi için haklı fesih nedeni olabilir.

İş Kanunu’nun 57’nci maddesi, yıllık izin ücretinin işçi izne başlamadan önce ödenmesini zorunlu tutar. Bu yükümlülük, işçinin talebine bağlı değildir.

Güven İlişkisinin Bozulması Tek Başına Yeterli midir?

İşverenin yalnızca “güven ilişkisi bozuldu” demesi yeterli değildir.

Güven ilişkisinin hangi somut olay nedeniyle bozulduğu, bu olayın işyerine etkisi ve iş ilişkisinin devamını neden imkânsız veya makul olmayan hale getirdiği açıkça ortaya konulmalıdır.

Yargı kararlarında, soyut güven kaybı ifadeleri yerine somut delillerle desteklenen fesih nedenleri aranmaktadır.

Sonuç

Haklı nedenle derhal fesih ile geçerli nedenle fesih, iş hukukunda farklı şartlara ve farklı sonuçlara tabi iki ayrı fesih türüdür.

Haklı neden, iş sözleşmesini derhal sona erdiren ağır bir fesih sebebidir. Geçerli neden ise iş güvencesi kapsamındaki belirsiz süreli iş sözleşmelerinde, işverenin sebebe bağlı süreli fesih yapmasını sağlayan daha düşük yoğunluklu bir fesih nedenidir.

Fesih türünün doğru belirlenmesi; kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, işe iade, boşta geçen süre ücreti ve işe başlatmama tazminatı gibi sonuçları doğrudan etkiler.

Bu nedenle fesih süreçlerinde nedenin ağırlığı, yazılı bildirim, savunma, süreler, ispat belgeleri ve iş güvencesi koşulları birlikte değerlendirilmelidir.

Yıllık ücretli izne ayrılan işçiye, izin dönemine ilişkin ücretinin izne başlamadan önce peşin olarak ödenmesi veya avans olarak verilmesi gerekiyor. İşverenin bu yükümlülüğe uymaması, işçi açısından haklı fesih nedeni oluşturabilir.

Yargıtay’ın güncel yaklaşımına göre, yıllık izin ücretinin zamanında ödenmesi yalnızca ücret ödeme borcu değil, aynı zamanda yıllık ücretli izin hakkının amacına uygun kullanılmasını sağlayan temel bir işveren yükümlülüğüdür.

Yıllık İzin Ücreti Ne Zaman Ödenmeli?

4857 sayılı İş Kanunu’nun 57’nci maddesine göre işveren, yıllık ücretli izne ayrılan işçiye izin dönemine ilişkin ücretini izne başlamadan önce peşin olarak ödemek veya avans olarak vermek zorundadır.

Bu düzenleme, işçinin izin süresinde geçim kaygısı yaşamadan dinlenebilmesini amaçlar. Bu nedenle izin ücretinin, işçi izne çıktıktan sonra ya da olağan maaş ödeme gününde ödenmesi her durumda yeterli kabul edilmeyebilir.

Yönetmelikte de Aynı Yükümlülük Var

Yıllık Ücretli İzin Yönetmeliği’nde de işverenin bu yükümlülüğü açıkça düzenlenmiştir.

Yönetmeliğe göre işveren veya işveren vekili, yıllık ücretli izin kullanan işçiye izin dönemine ilişkin ücreti ile bu döneme rastlayan diğer ücret ve ücret niteliğindeki haklarını izne başlamadan önce peşin olarak vermek veya avans olarak ödemek zorundadır.

Bu nedenle izin ücretinin peşin ödenmesi, yalnızca uygulamaya ilişkin bir tercih değil, kanun ve yönetmelikten doğan zorunlu bir işveren borcudur.

Yıllık İzin Ücreti ile Kullanılmayan İzin Ücreti Aynı Şey mi?

Hayır. Yıllık izin ücreti ile kullanılmayan yıllık izin ücreti birbirinden farklıdır.

Yıllık izin ücreti, iş sözleşmesi devam ederken işçinin fiilen kullandığı yıllık izin süresine ilişkin ücrettir. Bu ücretin izin başlamadan önce ödenmesi gerekir.

Kullanılmayan yıllık izin ücreti ise iş sözleşmesi sona erdiğinde, işçinin hak kazanıp kullanmadığı izin sürelerine karşılık ödenen ücrettir. Bu ödeme, sözleşmenin sona erdiği tarihteki ücret üzerinden hesaplanır.

Haklı fesih bakımından tartışılan konu, iş sözleşmesi devam ederken kullanılan yıllık izin dönemine ait ücretin izinden önce ödenmemesidir.

Peşin Ödeme İşçiye İkinci Kez Ücret Ödenmesi Anlamına Gelmez

Yıllık izin ücretinin izinden önce ödenmesi, aynı dönem için işçiye iki ayrı ücret ödeneceği anlamına gelmez.

Burada önemli olan ücretin ödeme zamanıdır. İşveren, izin dönemine denk gelen ücreti işçiye izinden önce peşin ödeyebilir veya avans olarak verebilir. Daha sonra bu tutar ilgili ay ücretinden mahsup edilebilir.

Ancak işçi yıllık izne başlamadan önce bu ödemeyi almamışsa, kanunda öngörülen ödeme zamanına uyulmamış olur.

İşçinin Peşin Ödeme Talep Etmesi Gerekir mi?

Yargıtay’ın güncel içtihadına göre işçinin ayrıca “izin ücretim peşin ödensin” şeklinde talepte bulunması gerekmez.

Yıllık izin ücretinin izne başlamadan önce peşin veya avans olarak ödenmesi, işveren tarafından kendiliğinden yerine getirilmesi gereken emredici bir yükümlülüktür.

Bu nedenle işçinin talep formunda ayrıca izin avansı istememiş olması ya da işyerinde böyle bir uygulamanın bulunmaması, işverenin yasal yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz.

Yıllık İzin Ücretinin Peşin Ödenmemesi Haklı Fesih Sebebi midir?

İş Kanunu’nun 24’üncü maddesine göre işveren tarafından işçinin ücreti kanun hükümlerine veya sözleşme şartlarına uygun şekilde ödenmezse, işçi iş sözleşmesini haklı nedenle derhal feshedebilir.

Yıllık izin ücretinin izne başlamadan önce peşin veya avans olarak ödenmemesi de bu kapsamda değerlendirilebilir.

Yargıtay 9. Hukuk Dairesi’nin güncel kararında, izin dönemine ilişkin ücretin işçi yıllık izne ayrılmadan önce ödenmemesi halinde, işçinin yaptığı feshin haklı nedene dayanabileceği kabul edilmiştir.

Çalışma Şartlarının Uygulanmaması da Haklı Fesih Nedeni Olabilir

İş Kanunu’nun 24/II-f bendi, çalışma şartlarının uygulanmamasını da işçi için haklı fesih nedeni saymaktadır.

Yıllık izin ücretinin peşin ödenmesi, işçinin çalışma koşulları ve ücret hakkıyla doğrudan bağlantılıdır. İşveren bu yükümlülüğü yerine getirmediğinde, yalnızca ücret ödeme borcuna değil, aynı zamanda yıllık ücretli izin hakkının kullanılma koşullarına da aykırı davranmış olur.

Yargıtay Kararında Hangi İlkeler Benimsendi?

Yargıtay 9. Hukuk Dairesi’nin 2025 tarihli kararında yıllık izin ücretine ilişkin önemli tespitler yapıldı.

Karara göre, yıllık izin ücretinin izne başlamadan önce peşin veya avans olarak ödenmesi zorunludur. Bu zorunluluk mutlak emredici niteliktedir. İşçinin ayrıca talepte bulunması gerekmez.

Ayrıca işçiye hak ettiğinden fazla yıllık izin kullandırılmış olması, işverenin izin ücretini izinden önce ödeme yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz.

Fazla İzin Kullandırılması İşverenin Borcunu Ortadan Kaldırır mı?

Hayır. İşçiye hak ettiğinden daha fazla yıllık izin kullandırılmış olması, izin dönemine ilişkin ücretin peşin ödenmesi yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz.

İşveren, işçiye fazla izin kullandırdığını ileri sürerek izin ücretini zamanında ödememesini haklı gösteremez.

Yıllık izin ücretinin ödeme zamanı, iznin hak edilen süre kadar veya daha fazla kullandırılıp kullandırılmadığından bağımsız olarak değerlendirilir.

Haklı Fesih Halinde İşçi Kıdem Tazminatı Alabilir mi?

İşçi, yıllık izin ücretinin peşin ödenmemesi nedeniyle iş sözleşmesini haklı nedenle feshederse, kıdem tazminatı koşulları mevcutsa kıdem tazminatı talep edebilir.

Ancak işçi tarafından yapılan haklı nedenle derhal fesihte, kural olarak ihbar tazminatı talep edilemez. Çünkü ihbar tazminatı, bildirim sürelerine uyulmaması halinde gündeme gelir; haklı nedenle fesihte ise işçi sözleşmeyi derhal sona erdirme hakkına sahiptir.

İşveren Açısından İspat Neden Önemli?

Yıllık izin ücretinin izne başlamadan önce ödendiğini ispat yükü uygulamada işveren açısından önem taşır.

İşverenin bu ödemeyi banka dekontu, bordro, izin avansı kaydı, ücret ödeme belgesi veya yıllık izin kayıtlarıyla ispatlayabilecek durumda olması gerekir.

Ödeme belgelerinde hangi tutarın hangi izin dönemine ilişkin olduğunun açıkça gösterilmesi, olası uyuşmazlıklarda ispat kolaylığı sağlar.

Bordro ve Banka Açıklamalarında Nelere Dikkat Edilmeli?

İşveren tarafından yapılan ödeme açık ve izlenebilir olmalıdır.

Banka açıklaması veya bordroda “yıllık izin ücreti”, “izin avansı” ya da “izin dönemi ücreti” gibi ifadelerin kullanılması yararlı olur.

Sadece aylık ücretin normal ödeme tarihinde yatırılması, izne başlamadan önce peşin ödeme yükümlülüğünün yerine getirildiği anlamına gelmeyebilir.

İşverenler İçin Pratik Öneriler

İşverenlerin yıllık izin süreçlerinde yalnızca izin formu ve izin kayıtlarını tutması yeterli değildir. İzin dönemine ait ücretin de işçi izne başlamadan önce ödendiğinin belgelenmesi gerekir.

Bu nedenle yıllık izin başlangıç tarihi, izin süresi, izin dönemine ait ücret tutarı, ödeme tarihi ve ödeme açıklaması birbiriyle uyumlu şekilde kayıt altına alınmalıdır.

Özellikle ücretlerin banka üzerinden ödendiği işyerlerinde, izin ücretine ilişkin açıklamanın ayrıca belirtilmesi ileride doğabilecek uyuşmazlıklarda önem taşır.

İşçiler Açısından Pratik Etki

İşçi yıllık izne ayrılmadan önce izin dönemine ilişkin ücretini peşin veya avans olarak alamamışsa, bu durum ücretin kanuna uygun ödenmemesi ve çalışma şartlarının uygulanmaması kapsamında değerlendirilebilir.

Bu nedenle işçi, koşulları oluşmuşsa iş sözleşmesini haklı nedenle feshederek kıdem tazminatı talep edebilir.

Ancak her somut olayda fesih nedeni, ödeme kayıtları, izin belgeleri ve işçinin fesih iradesi birlikte değerlendirilmelidir.

Sonuç

Yıllık izin ücretinin peşin ödenmesi, işverenin kanundan doğan açık bir yükümlülüğüdür. İşveren, yıllık ücretli izne ayrılan işçiye izin dönemine ilişkin ücretini izin başlamadan önce peşin olarak ödemeli veya avans olarak vermelidir.

Bu yükümlülüğün yerine getirilmemesi, işçi açısından haklı fesih nedeni oluşturabilir. Yargıtay’ın güncel yaklaşımı da işçinin ayrıca talepte bulunmasına gerek olmadığını ve peşin ödeme yükümlülüğünün emredici nitelikte olduğunu ortaya koymaktadır.

Gelir İdaresi Başkanlığı, Dijital Vergi Dairesi üzerinden üç önemli uygulama duyurusu yayımladı. Duyurular kapsamında, Küresel Asgari Tamamlayıcı Kurumlar Vergisine ilişkin bildirim formunun uygulamaya açıldığı, Küresel Asgari Tamamlayıcı Kurumlar Vergisi Beyannamesinin e-Beyan sisteminde kullanılabilir hale getirildiği ve Konaklama Vergisi Beyannamesindeki vergi oranının Mayıs 2026 döneminden itibaren yüzde 1 olarak güncellendiği açıklandı.

Yeni duyurular, çok uluslu işletme gruplarının Türkiye’deki bağlı işletmeleri ile konaklama vergisi mükellefleri açısından önem taşıyor.

Küresel Asgari Tamamlayıcı Kurumlar Vergisi Bildirim Formu Açıldı

Küresel Asgari Tamamlayıcı Kurumlar Vergisi mükellefi olmamakla birlikte, kapsama giren çok uluslu işletme gruplarının Türkiye’de bulunan bağlı işletmeleri için bildirim formu Dijital Vergi Dairesinde kullanıma açıldı.

“Küresel Asgari Tamamlayıcı Kurumlar Vergisine İlişkin Bildirim Formu” ve eki, Dijital Vergi Dairesinde “Bildirimlerim” menüsü altında yer alıyor.

Kimler Bildirim Formu Vermek Zorunda?

Nihai ana işletme, ara ana işletme veya kısmen sahip olunan ana işletme niteliğinde olmayan, ancak Türkiye’de bulunan bağlı işletmelerin bu bildirim formunu vermesi gerekiyor.

Bu işletmeler, Küresel Asgari Tamamlayıcı Kurumlar Vergisi mükellefi olmasalar da kapsama giren çok uluslu işletme grubunun üyesi olmaları nedeniyle beyan dönemi içinde bildirim yükümlülüğü taşıyor.

Bildirim Formu Verenlerin ATV Beyannamesi Verme Yükümlülüğü Var mı?

Hayır. Bildirim formu vermekle yükümlü olan bağlı işletmelerin ayrıca “0064 – Küresel Asgari Tamamlayıcı Kurumlar Vergisi” mükellefiyeti tesis ettirme zorunluluğu bulunmuyor.

Bu işletmelerin Küresel ATV Beyannamesi verme yükümlülüğü de yok. Yükümlülük yalnızca bildirim formunun verilmesiyle sınırlı olacak.

Küresel Asgari Tamamlayıcı Kurumlar Vergisi Beyannamesi Uygulamaya Açıldı

Gelir İdaresi Başkanlığı, Küresel Asgari Tamamlayıcı Kurumlar Vergisi Beyannamesinin de uygulamaya açıldığını duyurdu.

7524 sayılı Kanun ile Kurumlar Vergisi Kanunu’na eklenen hükümler kapsamında, yerel ve küresel asgari tamamlayıcı kurumlar vergisi yürürlüğe girmişti. Bu düzenleme, belirli büyüklükteki çok uluslu işletme gruplarını kapsıyor.

Hangi Çok Uluslu İşletme Grupları Kapsama Giriyor?

Nihai ana işletmesinin konsolide finansal tablosundaki yıllık konsolide hasılatı, ilgili hesap döneminden önceki dört hesap döneminin en az ikisinde 750 milyon Avro karşılığı Türk lirası sınırını aşan çok uluslu işletme grupları uygulama kapsamına giriyor.

Bu gruplar bakımından yerel ve küresel asgari tamamlayıcı kurumlar vergisi yükümlülükleri doğabilecek.

Küresel ATV Mükellefi Kimdir?

Gelirin dahil edilmesi esası kapsamında Küresel Asgari Tamamlayıcı Kurumlar Vergisinin mükellefi, kapsama giren çok uluslu işletme gruplarına bağlı ve diğer ülkelerde yerleşik olan işletmelerin Türkiye’de yerleşik nihai ana işletmesi, ara ana işletmesi veya kısmen sahip olunan ana işletmesidir.

Bu nitelikteki mükelleflerin beyanname gönderebilmesi için bağlı oldukları vergi dairesinde “0064 – Küresel Asgari Tamamlayıcı Kurumlar Vergisi” mükellefiyeti tesis ettirmeleri gerekiyor.

Küresel ATV Beyannamesi Nasıl Verilecek?

Mükellefiyetini tesis ettirmiş olan kullanıcılar, Dijital Vergi Dairesine mevcut kullanıcı kodu ve şifreleriyle giriş yapabilecek.

Ardından “e-Beyan” modülüne erişim sağlanarak Küresel Asgari Tamamlayıcı Kurumlar Vergisi Beyannamesi düzenlenebilecek.

Beyannameye ilişkin soru ve sorunlar için Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından GloBE@gelirler.gov.tr elektronik posta adresi de duyuruldu.

Konaklama Vergisi Beyannamesinde Oran Güncellendi

Dijital Vergi Dairesi duyurularında konaklama vergisine ilişkin güncelleme de yer aldı.

1 Mayıs 2026 tarihli Cumhurbaşkanı Kararı ile konaklama vergisi oranı, 1 Mayıs 2026’dan 31 Aralık 2026 tarihine kadar uygulanmak üzere yüzde 1 olarak belirlenmişti.

Bu kapsamda Konaklama Vergisi Beyannamesinde yer alan yüzde 2 oranı, 1 Haziran 2026 tarihinden itibaren, Mayıs 2026 vergilendirme döneminden başlamak üzere yüzde 1 olarak güncellendi.

Konaklama Vergisinde Yeni Oran Hangi Dönemden İtibaren Geçerli?

Yeni oran, Mayıs 2026 vergilendirme döneminden itibaren uygulanacak.

Beyanname sistemi yönünden güncelleme ise 1 Haziran 2026 tarihinden itibaren geçerli olacak. Bu tarihten sonra verilecek Mayıs 2026 dönemine ait Konaklama Vergisi Beyannamelerinde yüzde 1 oranı dikkate alınacak.

Mükellefler İçin Pratik Etki Ne Olacak?

Çok uluslu işletme gruplarının Türkiye’deki bağlı işletmeleri, kendi statülerini doğru belirlemeli. Nihai ana işletme, ara ana işletme veya kısmen sahip olunan ana işletme olmayan bağlı işletmeler, “Bildirimlerim” menüsünden Küresel Asgari Tamamlayıcı Kurumlar Vergisine ilişkin bildirim formunu vermekle yükümlü olacak.

Küresel ATV mükellefi olan işletmeler ise önce “0064” mükellefiyetini tesis ettirmeli, ardından e-Beyan modülü üzerinden beyannamelerini düzenlemeli.

Konaklama vergisi mükellefleri ise Mayıs 2026 vergilendirme döneminden itibaren beyanname oranının yüzde 1 olarak güncellendiğini dikkate almalı.

Özetle

Dijital Vergi Dairesinde yapılan güncellemeyle;

Küresel ATV kapsamında bildirim formu “Bildirimlerim” menüsünde açıldı.

Küresel Asgari Tamamlayıcı Kurumlar Vergisi Beyannamesi e-Beyan sisteminde kullanıma sunuldu.

Konaklama Vergisi Beyannamesindeki oran, Mayıs 2026 döneminden itibaren yüzde 1 olarak güncellendi.

Kişisel Verileri Koruma Kurulu, çalışanların mesai takibi amacıyla biyometrik verilerinin işlenmesine ilişkin önemli bir ilke kararı aldı. Kurul, parmak izi, yüz tanıma, iris veya retina taraması gibi biyometrik tanımlama sistemlerinin mesai takibi için kullanılmasının kural olarak hukuka aykırılık oluşturabileceğini değerlendirdi.

Kişisel Verileri Koruma Kurumu tarafından yapılan kamuoyu duyurusunda, çalışan devam kontrolünün dijitalleştirilmesi ve güvenliğin artırılması amacıyla biyometrik sistemlere yönelimin arttığı, ancak bu uygulamaların kişisel verilerin korunması hukuku açısından son derece hassas olduğu belirtildi.

Biyometrik Veri Nedir?

Biyometrik veri, kişilerin fiziksel veya davranışsal özelliklerinden elde edilen ve kimlik doğrulama amacıyla kullanılan özel nitelikli kişisel verileri ifade eder.

Parmak izi, yüz tanıma verisi, iris ve retina taraması gibi veriler biyometrik veri kapsamında değerlendirilir. Bu veriler kişiye özgü olduğundan, kaybedilmesi veya kötüye kullanılması halinde telafisi güç sonuçlar doğurabilir.

Kurul Kararı Hangi Konuyu Kapsıyor?

Kişisel Verileri Koruma Kurulunun 29 Nisan 2026 tarihli ve 2026/921 sayılı İlke Kararı, mesai takibi amacıyla biyometrik veri işlenmesini konu alıyor.

Kararda, işverenlerin çalışanların işe giriş ve çıkış saatlerini takip etmek için biyometrik tanımlama sistemleri kullanmasının KVKK bakımından hangi şartlarda değerlendirileceği ele alındı.

Mesai Takibi İçin Biyometrik Veri İşlenebilir mi?

Kurul, mevcut mevzuatta çalışma sürelerinin takip edilmesine ilişkin hükümler bulunduğunu, ancak bu takibin biyometrik veri işlenerek yapılmasını zorunlu kılan açık bir kanuni düzenleme bulunmadığını belirtti.

Bu nedenle mesai takibinin biyometrik verilerle yapılması, kanunlarda açıkça öngörülme şartına dayandırılamayacak.

Açık Rıza Yeterli mi?

Kurul, uygulamada mesai takibi için biyometrik veri işlenmesinin çoğu zaman çalışanın açık rızasına dayandırıldığını belirtti.

Ancak işçi-işveren ilişkisinde taraflar arasında güç dengesi bulunmadığından, çalışanın verdiği rızanın gerçekten özgür iradeye dayanıp dayanmadığı konusunda tereddüt oluşabileceği vurgulandı.

Çalışanın rıza vermemesi halinde olumsuz sonuçlarla karşılaşma ihtimali varsa veya rızasını geri çekmesi fiilen mümkün değilse, açık rızanın geçerli kabul edilmesi güçleşir.

Rızanın Geri Alınması Sorunu

KVKK’ya göre açık rıza geri alınabilir nitelikte olmalıdır.

Kurul, biyometrik tanımlama sistemlerinde rızanın geri alınmasının sistemin sürekliliğini ve uygulanabilirliğini zedeleyebileceğine dikkat çekti. Bu nedenle mesai takibi amacıyla biyometrik veri işlemenin yalnızca açık rızaya dayandırılması, kural olarak yeterli bir hukuki zemin oluşturmayacaktır.

Ölçülülük İlkesi Neden Önemli?

Kurul kararında ölçülülük ilkesine özel önem verildi.

Bir veri işleme faaliyetinin hukuka uygun sayılabilmesi için yalnızca bir işleme şartına dayanması yeterli değildir. İşlenen verinin amaçla bağlantılı, sınırlı ve ölçülü olması gerekir.

Mesai takibinin daha az müdahaleci yöntemlerle yapılabilmesi mümkünken biyometrik veri kullanılması, açık rıza bulunsa bile ölçülülük ilkesine aykırı kabul edilebilecektir.

Alternatif Yöntemler Neler?

Kurul, mesai takibi için biyometrik sistemler yerine daha az müdahaleci yöntemlerin tercih edilmesi gerektiğini belirtti.

Bu kapsamda kullanılabilecek alternatifler arasında şifreli kart veya PIN tabanlı sistemler, geleneksel imza ve kâğıt bazlı devam çizelgeleri, RFID/NFC kimlik kartları ve denetçi gözetiminde elle giriş yöntemleri sayıldı.

İşverenler İçin Ne Anlama Geliyor?

İşverenler, çalışanların mesai takibini sağlamak amacıyla biyometrik veri işleme uygulamalarını yeniden değerlendirmek zorunda kalacak.

Parmak izi veya yüz tanıma sistemleri kullanılıyorsa, bu uygulamaların KVKK’nın özel nitelikli kişisel verilere ilişkin hükümleri, genel ilkeler ve ölçülülük kriteri bakımından gözden geçirilmesi gerekecek.

Mevcut Biyometrik Sistemler Ne Olacak?

Kurulun değerlendirmesi, mevcut biyometrik mesai takip sistemleri açısından da önem taşıyor.

İşverenlerin bu sistemleri kullanmaya devam etmeden önce veri işleme faaliyetinin hukuki dayanağını, açık rızanın geçerliliğini, alternatif yöntemlerin varlığını ve ölçülülük şartını değerlendirmesi gerekiyor.

Bu şartların sağlanmadığı durumlarda biyometrik veri işleme faaliyeti hukuka aykırı kabul edilebilecek.

KVKK’ya Aykırılık Halinde Ne Olur?

Kurul, duyuruda belirtilen hususların veri sorumluları tarafından alınması gereken idari ve teknik tedbirler kapsamında olduğunu açıkladı.

Bu hususlara uygun hareket edilmediğinin tespiti halinde, ilgili veri sorumluları hakkında 6698 sayılı Kanun’un 18’inci maddesi kapsamında işlem tesis edilebilecek.

Şirketler Hangi Tedbirleri Almalı?

Şirketlerin öncelikle mesai takip süreçlerinde biyometrik veri kullanılıp kullanılmadığını tespit etmesi gerekiyor.

Biyometrik sistem kullanılıyorsa, bu sistemin hangi hukuki gerekçeyle uygulandığı, açık rızanın gerçekten özgür iradeye dayanıp dayanmadığı, daha az müdahaleci yöntemlerin neden yeterli görülmediği ve veri güvenliği tedbirlerinin nasıl sağlandığı değerlendirilmelidir.

Uygulamada Pratik Etki Ne Olacak?

Kurul kararı, mesai takibinde biyometrik veri kullanımını istisnai hale getiren önemli bir yaklaşım ortaya koyuyor.

Buna göre işverenlerin, çalışan devam takibini parmak izi veya yüz tanıma gibi biyometrik yöntemlerle değil, daha az müdahaleci alternatif sistemlerle yürütmesi bekleniyor.

Özellikle insan kaynakları, hukuk, bilgi işlem ve uyum birimlerinin, mevcut mesai takip uygulamalarını bu ilke kararına göre gözden geçirmesi önem taşıyor.

Özetle

Kişisel Verileri Koruma Kurulu, mesai takibi amacıyla biyometrik veri işlenmesinin mevcut durumda geçerli bir hukuki zemine dayanmayabileceğini ve açık rıza bulunsa dahi ölçülülük ilkesini karşılamayabileceğini değerlendirdi.

Bu nedenle çalışan devam takibinde biyometrik tanımlama sistemleri yerine kart, PIN, RFID/NFC, imza çizelgesi veya denetçi gözetiminde manuel giriş gibi alternatif yöntemlerin tercih edilmesi gerektiği açıklandı.

Anayasa Mahkemesi Dijital Delillere İlişkin CMK 134 Hükmünü İptal Etti

Anayasa Mahkemesi, Ceza Muhakemesi Kanunu’nun bilgisayarlarda, bilgisayar programlarında ve bilgisayar kütüklerinde arama, kopyalama ve elkoymaya ilişkin 134’üncü maddesinin önemli bölümlerini iptal etti.

Yüksek Mahkeme, dijital materyallerden elde edilen kişisel verilerin saklanması, silinmesi ve işlenmesinin sınırlandırılmasına ilişkin yeterli yasal güvencelerin bulunmadığını belirterek düzenlemeyi özel hayatın gizliliği ve kişisel verilerin korunması hakkı yönünden Anayasa’ya aykırı buldu.

İptal hükümleri, kararın Resmî Gazete’de yayımlandığı tarihten itibaren dokuz ay sonra yürürlüğe girecek.

Kararın Künyesi

Anayasa Mahkemesi kararı, 12 Şubat 2026 tarihli ve E:2023/128, K:2026/36 sayılıdır.

Karar, 25 Mayıs 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlandı. Başvuru, Bursa 1. Asliye Ceza Mahkemesi tarafından yapıldı.

İncelenen düzenleme, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun “Bilgisayarlarda, bilgisayar programlarında ve kütüklerinde arama, kopyalama ve elkoyma” başlıklı 134’üncü maddesidir.

Başvuru Nasıl Gündeme Geldi?

Bursa 1. Asliye Ceza Mahkemesi, kaçakçılık suçu nedeniyle görülen bir davada CMK 134’ün Anayasa’ya aykırı olduğu kanaatine vardı.

Mahkeme, bilgisayar ve dijital materyaller üzerinde yapılan arama, kopyalama ve elkoyma işlemlerinin özel hayatın gizliliği ve kişisel verilerin korunması hakkı bakımından yeterli güvence içermediğini belirterek Anayasa Mahkemesine başvurdu.

CMK 134 Ne Düzenliyordu?

CMK’nın 134’üncü maddesi, ceza soruşturmalarında şüphelinin kullandığı bilgisayar, bilgisayar programları ve bilgisayar kütüklerinde arama yapılmasını düzenliyordu.

Madde kapsamında, bilgisayar kayıtlarından kopya alınması, kayıtların çözülerek metin hâline getirilmesi ve belirli şartlarda bilgisayar veya dijital materyallere el konulması mümkündü.

Bu tedbirlere başvurulabilmesi için somut delillere dayanan kuvvetli şüphe sebeplerinin bulunması ve başka şekilde delil elde etme imkânının olmaması gerekiyordu.

Anayasa Mahkemesi Hangi Bölümleri İnceledi?

Anayasa Mahkemesi, esas incelemede özellikle iki bölümü değerlendirdi.

Bunlardan ilki, hâkim kararıyla bilgisayarlarda ve bilgisayar kütüklerinde arama yapılması, kayıtların kopyalanması ve çözülerek metin hâline getirilmesine ilişkin hükümdü.

İkincisi ise şifrenin çözülememesi veya gizlenmiş bilgilere ulaşılamaması halinde bilgisayar, bilgisayar programları ve kütüklerine el konulmasına ilişkin hükümdü.

Başvuruda Hangi Gerekçeler İleri Sürüldü?

Başvuru kararında, dijital verilerin hangi adli makam tarafından inceleneceğine ilişkin yeterli açıklık bulunmadığı ileri sürüldü.

Ayrıca, elde edilen dijital verilerin değiştirilmesini önleyecek güvencelerin açıkça düzenlenmediği, delil güvenliği ve kişisel verilerin korunması bakımından yeterli yasal çerçeve kurulmadığı belirtildi.

Dijital verilerin saklanması ve imhasına ilişkin açık düzenleme bulunmaması da başvurunun temel gerekçeleri arasında yer aldı.

AYM’ye Göre Dijital Veriler Neden Önemli?

Anayasa Mahkemesi, bilgisayar ve dijital materyallerin çok geniş kapsamda kişisel veri barındırabileceğini vurguladı.

Mahkemeye göre bilgisayarlarda yalnızca soruşturmayla ilgili veriler değil, kişilerin özel hayatına, mesleki ilişkilerine, haberleşmelerine, finansal işlemlerine ve sosyal yaşamına ilişkin çok sayıda bilgi de bulunabilir.

Bu nedenle dijital materyaller üzerinde yapılan arama, kopyalama ve elkoyma işlemleri, özel hayata ve kişisel verilere doğrudan müdahale niteliği taşır.

Kanunilik Şartı Sağlanmış mı?

Anayasa Mahkemesi, CMK 134’te yer alan “somut delillere dayanan kuvvetli şüphe sebepleri” ve “başka surette delil elde etme imkânının bulunmaması” şartlarının belirsiz olmadığını kabul etti.

Bu nedenle kuralın hangi hallerde uygulanacağı bakımından kanunilik şartının sağlandığı sonucuna ulaşıldı.

Ancak Mahkeme, kanunilik şartının sağlanmasının tek başına yeterli olmadığını, kişisel verilerin korunması bakımından ayrıca yeterli güvencelerin de bulunması gerektiğini belirtti.

Meşru Amaç ve Gereklilik Değerlendirmesi

Anayasa Mahkemesi, ceza soruşturmalarında maddi gerçeğe ulaşmanın ve suçla etkin mücadelenin kamu düzeni açısından meşru bir amaç taşıdığını belirtti.

Dijital delillerin elde edilmesi için bilgisayarlarda arama veya gerektiğinde elkoyma tedbirine başvurulmasının soruşturmanın etkin yürütülmesi bakımından gerekli olabileceği ifade edildi.

Buna rağmen, bu tedbirlerin kişisel verilerin korunması bakımından yeterli güvencelerle desteklenmesi gerektiği vurgulandı.

İptal Gerekçesi Ne Oldu?

Anayasa Mahkemesi’nin iptal kararının merkezinde kişisel verilerin korunmasına ilişkin eksik güvenceler yer aldı.

Mahkemeye göre CMK 134 kapsamında elde edilen kişisel verilerin hangi süreyle saklanacağı, yargılama kesinleştikten sonra ne yapılacağı, hangi usulle silineceği ve silinmediği hallerde işlenmesinin nasıl sınırlandırılacağı açıkça düzenlenmemiştir.

Ayrıca, ilgili kişilerin bu verilere ilişkin hangi haklara sahip olduğu ve saklama veya sınırlandırma işlemlerinde hangi merciin yetkili olduğu konusunda da yeterli kanuni düzenleme bulunmamaktadır.

Hangi Haklar Yönünden Aykırılık Bulundu?

Anayasa Mahkemesi, düzenlemenin Anayasa’nın 13’üncü ve 20’nci maddelerine aykırı olduğuna karar verdi.

Anayasa’nın 20’nci maddesi, özel hayata saygı hakkı ile kişisel verilerin korunmasını isteme hakkını güvence altına alıyor.

Mahkeme, dijital materyallerden elde edilen kişisel verilere ilişkin saklama, silme ve sınırlandırma güvencelerinin eksikliği nedeniyle sınırlamanın orantısız olduğu sonucuna vardı.

Hangi Hükümler İptal Edildi?

Anayasa Mahkemesi, CMK 134’ün birinci fıkrasında yer alan hâkim kararıyla bilgisayarlarda arama yapılması, kayıtların kopyalanması ve çözülerek metin hâline getirilmesine ilişkin bölümü iptal etti.

Ayrıca ikinci fıkrada yer alan, şifrenin çözülememesi veya gizlenmiş bilgilere ulaşılamaması halinde bilgisayar ve dijital materyallere el konulmasına ilişkin bölüm de iptal edildi.

Bu hükümlerin iptali nedeniyle uygulanma imkânı kalmayan maddenin kalan kısımları da iptal kapsamına alındı.

Karar Oybirliğiyle mi Verildi?

İptal kararı bazı bölümler yönünden oyçokluğuyla alındı.

CMK 134’ün birinci ve ikinci fıkralarına ilişkin iptal kararlarında bazı üyeler karşıoy kullandı.

Buna karşılık iptal hükümlerinin yürürlüğe girişinin Resmî Gazete’de yayım tarihinden itibaren dokuz ay ertelenmesine oybirliğiyle karar verildi.

İptal Ne Zaman Yürürlüğe Girecek?

Anayasa Mahkemesi, CMK 134’ün iptali nedeniyle doğabilecek hukuki boşluğun kamu yararını etkileyebileceğini değerlendirdi.

Bu nedenle iptal hükümlerinin kararın Resmî Gazete’de yayımlanmasından başlayarak dokuz ay sonra yürürlüğe girmesine karar verildi.

Karar 25 Mayıs 2026 tarihinde yayımlandığı için iptal hükümleri 25 Şubat 2027 tarihinde yürürlüğe girecek.

Bu Sürede Ne Olacak?

İptal kararının yürürlüğe girişinin ertelenmesi, yasama organına yeni bir düzenleme yapması için süre tanıyor.

Bu süreçte CMK 134 kapsamında dijital delillere ilişkin yeni bir yasal çerçeve hazırlanması beklenebilir.

Yeni düzenlemede özellikle dijital verilerin saklanması, silinmesi, imhası, işlenmesinin sınırlandırılması ve ilgili kişilerin haklarına ilişkin açık güvencelere yer verilmesi gerekecek.

Karar Ceza Soruşturmalarını Nasıl Etkiler?

Karar, ceza soruşturmalarında dijital delillerin elde edilmesi bakımından önemli bir dönüm noktası niteliği taşıyor.

Anayasa Mahkemesi, bilgisayar ve dijital materyaller üzerinde arama ve elkoyma yapılabileceğini ilke olarak reddetmedi. Ancak bu işlemler sırasında elde edilen kişisel verilerin korunması için daha ayrıntılı ve öngörülebilir yasal güvenceler bulunması gerektiğini vurguladı.

Bu nedenle karar, dijital delil uygulamalarında hem soruşturma makamları hem de savunma tarafı açısından yeni bir hukuki çerçeve ihtiyacını ortaya koyuyor.

Uygulamada Nelere Dikkat Edilmeli?

Dijital materyaller üzerinde arama, kopyalama ve elkoyma işlemlerinde yalnızca delil elde etme amacı değil, kişisel verilerin korunması da dikkate alınmalı.

Arama ve kopyalama işlemleri sırasında soruşturmayla ilgisi bulunmayan kişisel verilerin akıbeti, saklama süresi, imha usulü ve bu verilere erişim yetkisi açıkça belirlenmeli.

Ayrıca dijital delillerin bütünlüğünün korunması, sonradan değiştirilmesini önleyecek teknik güvencelerin sağlanması ve işlem süreçlerinin denetlenebilir şekilde yürütülmesi önem taşıyor.

Kararın Önemi

AYM kararı, dijital delil toplama süreçlerinde kişisel verilerin korunması hakkının daha güçlü güvence altına alınması gerektiğini ortaya koyuyor.

Ceza muhakemesinde dijital arama ve elkoyma tedbirleri, suçla mücadele açısından önemli bir araç olmakla birlikte, kişilerin özel hayatına yoğun müdahale riski taşıyor.

Bu nedenle karar, hem kanun koyucuya hem de uygulayıcılara dijital delil işlemlerinde daha açık, sınırlı, denetlenebilir ve kişisel verileri koruyan bir sistem kurulması gerektiğini hatırlatıyor.

Pratik Etkisi Ne Olacak?

Kararın yürürlüğe girmesiyle birlikte mevcut CMK 134 hükümleri iptal edilmiş olacak. Bu tarihe kadar yeni bir düzenleme yapılmazsa, bilgisayar ve dijital materyallerde arama, kopyalama ve elkoyma işlemleri bakımından hukuki boşluk doğabilir.

Bu nedenle kanun koyucunun dokuz aylık süre içinde dijital delillere ilişkin yeni düzenleme yapması bekleniyor.

Yeni düzenlemenin; arama kararı, kopyalama, elkoyma, veri saklama, veri silme, imha, erişim yetkileri ve ilgili kişilerin hakları bakımından açık ve ayrıntılı hükümler içermesi gerekecek.

• YENİ TTK GÖRE TUTULACAK DEFTERLER
• YENİ TTK GÖRE KAYIT VE BELGELERİN SAKLANMASI
• YENİ TTK GÖRE KAYIT VE BELGELERİN SAKLANMASI
• YENİ TTK GÖRE DEFTERLERİN İSPATI
• BİLANÇO ESASINA GEÇİŞ HÜKÜMLERİ
• E-DEFTER GÖNDERME SÜRESİ
• E-DEFTER AYLIK VE 3 AYLIK
• GÖNDERME TERCİH ZAMANI
• BASİT USULDE VERGİ DÜZENLEMESİ 2026’DA YÜRÜRLÜĞE GİRİYOR
• BASİT USULDE VERGİLEMENİN
• ÖZEL ŞARTLARI
• KURGAN SİSTEMİ NEDİR ?
• KURGAN VE MASAK DÜZENLEMELERİ
• MESLEK MENSUPLARINI ZORLUYOR
• DÖNEM SONU İŞLEMLERİ NELERDİR ?
• TİCARİ KAR – MALİ KAR
• HAZIR DEĞERLER BANKALAR HESABI
• HAZIR DEĞERLER MENKUL KIYMETLER HESABI
• HAZIR DEĞERLER ALACAKLARIN DEĞERLEMESİ
• ALACAKLARIN DEĞERLEMESİ ŞÜPHELİ TİCARİ ALACAKLAR
• ALACAKLARIN DEĞERLEMESİ DEĞERSİZ ALACAKLAR
• ALACAKLARIN DEĞERLEMESİ REESKONT UYGULAMASI
• STOKLARIN DEĞERLEMESİ
• GELECEK AYLARA / YILLARA AİT GİDERLER
• DURAN VARLIKLARIN DEĞERLEMESİ
• SABİT KIYMET ALIMINDAN DOĞAN KREDİ FAİZLERİNİN VE KUR FARKLARININ DURUMU
• AMORTİSMANLAR (FAYDALI ÖMÜR İLKESİ) 333-339-365-389-399 NOLU TEBLİĞLER
• YENİLEME FONU
• ÖZEL MALİYET BEDELİ
• 2025 ENFLASYON DÜZELTMESİ
• DİĞER ÖZKAYNAK KALEMLERİNİN DEĞERLEMESİ
• KDV YÖNÜNDEN ÖZELLİKLİ HUSUSLAR
• STOK SAYIM FAZLA VE NOKSANLARI
• ÖZELLİK ARZ EDEN HUSUSLAR
• E-FATURA ZORUNLULUĞU
• E-FATURA İPTALİ
• E-FATURA DÜZENLEMEME CEZASI
• E-DEFTER SIK SORULAN SORULAR
• E-DEFTER MÜCBİR SEBEP HALLERİ

2017 yılında keşfedilen ‘Oumuamua, Güneş Sistemi’ne giren ve yıldızlararası kökeni doğrulanan ilk gök cismi olarak tarihe geçti. Havai dilinde “uzaktan gelen ilk haberci” anlamına gelen adıyla anılan bu nesne, şekli ve hareket tarzıyla bilim dünyasının ilgisini çekti.

Yaklaşık 400 metre uzunluğa sahip olduğu tahmin edilen cisim, oldukça ince ve uzamış bir yapıya sahip. Yüzeyindeki kırmızımsı ton, uzun süreli kozmik ışın bombardımanına maruz kaldığını düşündürüyor. Güneş’e yakın geçişi sırasında herhangi bir gaz veya toz kuyruğu oluşturmadığı için klasik bir kuyrukluyıldız gibi davranmadı; bu da kayalık ya da metal ağırlıklı bir gövdesi olabileceğini gösteriyor.

‘Oumuamua kendi ekseni etrafında yaklaşık 7 saatte bir dönüyor ve bu dönüş sırasında parlaklığındaki dalgalanmalar, şeklinin sıradışı orantılarından kaynaklanıyor. Bilim insanları, bu gök cisminin başka bir yıldız sisteminden koparak milyonlarca yıl boyunca uzayda dolaştığını ve tesadüfen Güneş Sistemi’nden geçtiğini değerlendiriyor.

Bu keşif, yıldızlararası nesnelerin incelenmesinde bir dönüm noktası oldu ve astronomlara, Güneş Sistemi dışından gelen cisimlerin yapısı hakkında yeni ipuçları sundu.

Nasa Görüntüsü İçin Tıklayın

Gökyüzü meraklıları için yılın en etkileyici doğa olaylarından biri gerçekleşti.

12 Ağustos ve 13 Ağustos'ta, Perseid Meteor Yağmuru en yoğun ve parlak dönemine giriyor.

Saatte yaklaşık 150 meteorun gökyüzünü aydınlatması beklenen yılın bu en büyük gökyüzü şöleninin en yoğun dönemi bu gece yaşansa da, 24 Ağustos’a kadar izlenebilecek.

Türkiye'de Perseid Meteor Yağmuru’nu gözlemlemek isteyen gökyüzü tutkunları yüksek rakımlı ve ışıktan uzak bölgelerde buluştu.

EN İYİ GÖZLEM İÇİN ÖNERİLER

Uzmanlar, meteor yağmurunu izlemek isteyenlerin öncelikle yapay ışıklardan uzak bir noktaya gitmesini tavsiye eetti.

Yaz aylarında havanın kararması geç saatleri bulabileceğinden, en iyi görüntü için gece yarısına kadar beklemek öneriliyor.

PERSEİD METEOR YAĞMURU NEDİR?

Tüm meteor yağmurları gibi Perseid’ler, Dünya’nın yörüngesinde dolaşan bir toz bulutunun içinden geçmesiyle oluşuyor.

Dünya bu enkaz bulutunun içinden geçerken, küçük kaya ve toz parçaları saniyede 59 kilometre hızla atmosfere çarpıyor. Çarpma sırasında oluşan yoğun ısı, meteorları saniyeler içinde yakıyor. Küçük parçalar parlak izler bırakırken, daha büyük olanlar “ateş topu” şeklinde patlıyor.

Perseid Meteor Yağmuru’nun ne zaman başladığı kesin olarak bilinmiyor.

Ancak ilk gözlemler yaklaşık 2 bin yıl önce Antik Çin kayıtlarında yer alıyor.

EDİRNE

İşte Türkiye'nin birçok noktasından görüntülenen Perseid fotoğrafları...

MALATYA

KONYA

ERZURUM

ŞANLIURFA

ANKARA

AİZANOİ ANTİK KENTİ

ZERZEVAN KALESİ

Diyarbakır'ın Çınar ilçesindeki, Roma İmparatorluğu döneminde "askeri yerleşim" olarak kullanılan ve yeraltı tapınağı Mithras'ın da bulunduğu 3 bin yıllık Zerzevan Kalesi, gece saatlerinde fotoğraflandı.

HATAY

KÜTAHYA

GİRESUN

Kırşehir'deki Malya Tarım İşletmesi'nde, yaklaşık 70 bin dekar alanda sertifikalı tohum için hububat ve yem bitkisi hasadı yapılıyor.

Maksimum 48 aya kadar taksitlendirme imkânı verilecek. Taksit süresi, borç tutarına göre bankaca belirlenecek.Yapılandırmadan dönem borcunu kısmen ya da tamamen ödeyemeyen bireysel kredi kartı müşterileri, anapara ve/veya faiz ödemeleri geciken ihtiyaç kredisi müşterileri, daha önce yeniden yapılandırılmış bireysel kredi kartı ve ihtiyaç kredisi müşterileri yararlanabilecek.

Kredi kartı yapılandırmasında artık sadece asgari tutarı ödenmeyen değil, dönem borcu kısmen ya da tamamı ödenmeyen bireysel kartlar da yapılandırmaya konu olabilecek. Öte yandan ihtiyaç kredisi yapılandırmasında gecikme süresi artık "30 günü aşan" değil, "her türlü gecikmiş ödeme" olarak güncellendi.

YAPILANDIRMA BAŞVURUSU NEREYE YAPILIR?

Yapılandırma başvurusu, borcun bulunduğu banka üzerinden gerçekleştirilir. Başvuru kanalları şunlardır:

Banka şubeleri: Kimlik ve varsa gelir belgenizle doğrudan şubeye başvurabilirsiniz.

Mobil bankacılık: Bankanızın uygulamasından "Yapılandırma" ya da "Borç Transferi" sekmesini kontrol edin.

İnternet bankacılığı: Bireysel menülerden kredi kartı yapılandırma bölümüne girerek talep oluşturabilirsiniz.

Telefon bankacılığı: Müşteri hizmetlerini arayarak yapılandırma talebinde bulunabilirsiniz.

KREDİ KARTI YAPILANDIRMA BAŞVURUSU NASIL YAPILIR?

Başvurular, ilgili bankaların şubelerinden, mobil bankacılık uygulamalarından ya da internet bankacılığı üzerinden yapılabiliyor.

Başvuru esnasında gelir belgesi ya da SGK dökümü gibi belgeler talep edilebiliyor

Yapılandırma başvurusu olumlu sonuçlanan kullanıcılarla yapılandırma sözleşmesi imzalanacak.