Pillar Two, çok uluslu işletme gruplarının faaliyet gösterdikleri ülkelerde belirli bir asgari efektif vergi yüküne tabi olmasını amaçlayan uluslararası vergi düzenlemesi.

OECD tarafından geliştirilen sistemde temel oran yüzde 15. Türkiye’de düzenleme “Yerel ve Küresel Asgari Tamamlayıcı Kurumlar Vergisi” adıyla uygulanıyor.

Amaç, büyük çok uluslu şirket gruplarının kazançlarının düşük vergili ülkelerde toplanması nedeniyle ortaya çıkan vergi farklarının tamamlayıcı vergiler yoluyla giderilmesi.

Pillar Two hangi şirketleri kapsıyor?

Düzenleme bütün şirketleri kapsamıyor. Esas olarak büyük ölçekli çok uluslu işletme grupları için uygulanıyor.

Genel kapsama, ilgili mali yıldan önceki dört mali yılın en az ikisinde 750 milyon avro veya daha fazla konsolide yıllık gelire sahip çok uluslu işletme grupları giriyor. Türkiye’de bu gruplara bağlı şirket ve işyerlerinin de düzenleme açısından değerlendirilmesi gerekiyor.

Bu nedenle yalnızca ana şirketin değil, grubun Türkiye’de faaliyet gösteren şirketlerinin de Pillar Two hesaplamalarından etkilenmesi mümkün.

Yüzde 15 asgari vergi nasıl hesaplanıyor?

Pillar Two sisteminde yalnızca Türkiye’deki nominal kurumlar vergisi oranına bakılmıyor.

Grubun ilgili ülkedeki gelirleri, kapsanan vergileri ve finansal tablo verileri kullanılarak ülke bazında efektif vergi oranı hesaplanıyor. Bu oranın yüzde 15’in altında kalması halinde belirli şartlarla tamamlayıcı vergi gündeme gelebiliyor.

Dolayısıyla yüksek nominal vergi oranına sahip bir ülkede faaliyet gösterilmesi, tek başına ek vergi çıkmayacağı anlamına gelmiyor. İstisnalar, teşvikler ve diğer vergi uygulamaları efektif vergi oranını etkileyebiliyor.

Pillar Two finansal raporlamayı neden ilgilendiriyor?

Pillar Two hesaplamalarında finansal tablo verileri önemli bir başlangıç noktası oluşturuyor. Grup şirketlerinin gelirleri, vergi giderleri, ertelenmiş vergi kalemleri ve ülke bazlı finansal verilerin doğru şekilde sınıflandırılması gerekiyor.

Bu nedenle konu yalnızca vergi departmanlarının değil; muhasebe, finansal raporlama ve bağımsız denetim ekiplerinin de gündeminde.

KGK’nın 24 Eylül 2026 tarihinde düzenleyeceği Türkiye Finansal Raporlama Forumu’nda Pillar Two vergilerinin ayrı bir başlık altında ele alınacak olması da finansal raporlama açısından konunun önemini gösteriyor.

2026’da güvenli liman uygulaması neden önemli?

Pillar Two kapsamında geçiş dönemine yönelik bazı güvenli liman düzenlemeleri bulunuyor.

Geçici Ülke Bazlı Rapor Güvenli Liman uygulamasında 2026 yılı için basitleştirilmiş vergi yükü testindeki oran yüzde 17 olarak uygulanıyor. Ayrıca de minimis ve rutin kârlar gibi başka testler de bulunuyor.

Bu nedenle kapsama giren grupların yalnızca yüzde 15 oranını kontrol etmesi yeterli değil; güvenli liman şartlarının da ayrıca değerlendirilmesi gerekiyor.

Şirketlerin 2026’da ne yapması gerekiyor?

Pillar Two kapsamına girme ihtimali bulunan şirketlerin öncelikle grup konsolide gelir eşiğini ve hangi ülkelerde faaliyet gösterildiğini kontrol etmesi gerekiyor.

Ardından finansal tablo verilerinin, ülke bazlı raporlamanın ve vergi hesaplamalarında kullanılacak bilgilerin birbiriyle uyumlu hale getirilmesi önem taşıyor. Düzenleme yalnızca hesaplanan vergi tutarını değil, beyan süreçlerini ve grup içi veri akışını da etkiliyor.

Gelir Vergisi Kanunu kapsamında evde kendi emeğiyle ürettiği ürünleri internet üzerinden satan kişiler, belirlenen şartları sağlamaları halinde esnaf muaflığından yararlanabiliyor.

Muafiyet; ayrı bir işyeri açmadan ve sanayi tipi ya da seri üretim yapabilen makine kullanmadan, kişinin oturduğu evde ürettiği ürünlerin internet ve benzeri elektronik ortamlar üzerinden satılması halinde uygulanıyor.

Bu nedenle hazır ürünü satın alıp internetten yeniden satanlar için aynı muafiyet söz konusu değil.

2026 esnaf muaflığı hasılat sınırı ne kadar?

2026 yılında bu muafiyet kapsamında internet üzerinden gerçekleştirilen satışlardan elde edilen yıllık hasılatın 1.900.000 TL’yi aşmaması gerekiyor.

Birden fazla ürün satılması halinde sınır her ürün için ayrı ayrı değil, yıl boyunca elde edilen toplam hasılat üzerinden değerlendiriliyor.

Yıl içinde 1,9 milyon TL sınırının aşılması halinde muafiyet aynı yıl için hemen sona ermiyor; kişi izleyen takvim yılının başından itibaren bu muafiyetten yararlanamıyor.

Hangi ürünler internetten vergiden muaf satılabilir?

GİB’in güncel açıklamasında evde üretilen havlu, örtü, çarşaf, çorap, halı, kilim, örgü ve dantel ürünleri, turistik eşya, sepet, yapma çiçek, boncuk ve tığ işleri ile tarhana, erişte ve mantı gibi ev yapımı ürünler örnek olarak sayılıyor.

Burada temel ölçüt, ürünün kişinin oturduğu evde kendi üretimi olması ve sanayi tipi ya da seri üretim ekipmanı kullanılmaması.

Esnaf muaflığı için banka hesabı açmak gerekiyor mu?

Evet. Bu muafiyetten yararlanmak isteyen kişinin Esnaf Vergi Muafiyeti Belgesi alması ve Türkiye’de bir bankada ticari hesap açması gerekiyor.

İnternet satışlarından elde edilen hasılatın tamamının bu hesap üzerinden tahsil edilmesi şart. Bankalar hesaba aktarılan tutarlar üzerinden genel olarak yüzde 4 gelir vergisi tevkifatı yapıyor.

Muafiyet kapsamında bir veya daha fazla işçi çalıştırılması halinde ise şartları karşılayan durumlarda tevkifat oranı yüzde 2 olarak uygulanabiliyor.

Vergi muafiyetinden yararlananlar beyanname verecek mi?

Şartları sağlayarak bu esnaf muaflığından yararlananların söz konusu faaliyetleri nedeniyle gelir vergisi mükellefiyeti tesis ettirmesi, defter tutması, belge düzenlemesi ve yıllık gelir vergisi beyannamesi vermesi gerekmiyor.

Ancak muafiyet şartlarından birinin kaybedilmesi veya satış faaliyetinin kapsam dışına çıkması halinde vergilendirme durumu değişebiliyor.

Vergi Usul Kanunu’nun 376’ncı maddesi kapsamında mükellefler ve vergi sorumluları, adlarına kesilen belirli vergi cezalarını şartları sağlamaları halinde indirimli olarak ödeyebiliyor.

Uygulama; vergi ziyaı cezası, usulsüzlük cezası ve özel usulsüzlük cezalarını kapsıyor. Amaç, mükellefin uyuşmazlığı yargıya taşımadan ve belirlenen sürede ödeme yaparak cezanın bir bölümünden indirimli şekilde yararlanabilmesini sağlamak.

Vergi cezasında indirim oranı ne kadar?

Genel uygulamada vergi ziyaı, usulsüzlük ve özel usulsüzlük cezalarının yarısı indirilebiliyor.

2026 yılında ise usulsüzlük ve özel usulsüzlük cezalarında ayrıca önemli bir parasal sınır bulunuyor. 40.000 TL ve altındaki usulsüzlük ve özel usulsüzlük cezalarında Vergi Usul Kanunu’nun 376’ncı maddesindeki indirim oranı yüzde 50 artırımlı uygulanıyor.

Bu nedenle uygulanacak nihai indirim oranı yalnızca cezanın türüne değil, tutarına da bağlı olarak değişebiliyor.

Cezada indirim için kaç gün içinde başvuru yapılmalı?

Mükellefin vergi veya ceza ihbarnamesinin kendisine tebliğ edilmesinden itibaren 30 gün içinde cezada indirim talebinde bulunması gerekiyor.

Aynı 30 günlük dönem içerisinde mükellefin dava açma veya şartları varsa diğer uyuşmazlık çözüm yollarına başvurma hakkı da bulunuyor. Cezada indirim tercih edildiğinde ise Vergi Usul Kanunu’nun 376’ncı maddesinde belirlenen şartların yerine getirilmesi gerekiyor.

Her vergi cezasında indirim uygulanıyor mu?

Hayır. İndirim uygulaması esas olarak vergi ziyaı, usulsüzlük ve özel usulsüzlük cezalarına yönelik.

Bununla birlikte Vergi Usul Kanunu’nun 153/A maddesi kapsamında istenilen teminatın süresinde verilmemesi veya tamamlanmaması nedeniyle kesilen bazı özel usulsüzlük cezaları indirim uygulamasının dışında bulunuyor.

Bu nedenle yalnızca “vergi cezası kesildi” bilgisine bakmak yerine cezanın hangi maddeye dayanılarak ve hangi türde kesildiğinin kontrol edilmesi gerekiyor.

2026’da 40 bin TL sınırı neden önemli?

2026 yılında 40.000 TL, usulsüzlük ve özel usulsüzlük cezalarında önemli bir eşik oluşturuyor.

Bu tutar ve altındaki cezalarda 376’ncı madde kapsamında uygulanacak indirim oranı artırımlı olarak hesaplanırken, 40.000 TL’nin üzerindeki usulsüzlük ve özel usulsüzlük cezaları tarhiyat öncesi uzlaşma açısından da farklı kurallara tabi olabiliyor.

Bu nedenle cezanın tutarı, mükellefin hangi yoldan ilerlemesinin mümkün olduğunu belirleyen unsurlardan biri haline geliyor.

İndirim talebinde bulunmadan önce neye dikkat edilmeli?

Cezada indirim uygulaması her olayda otomatik olarak en uygun seçenek anlamına gelmiyor. Mükellefin cezanın hukuka uygun olmadığını düşündüğü durumlarda dava, uzlaşma veya diğer yasal yolların şartları ayrıca değerlendirilebilir.

Ancak indirimden yararlanılacaksa özellikle 30 günlük başvuru süresinin kaçırılmaması, cezanın türünün ve 2026 için geçerli parasal sınırların doğru belirlenmesi önem taşıyor.

İşletmelerde kullanılan binek otomobiller için gider ve amortisman uygulamasında 2026 yılına ait yeni tutarlar geçerli. Ticari veya mesleki faaliyet kapsamında kullanılan araçlarda kira gideri, araçla ilgili harcamalar ve satın alma bedeline ilişkin vergi avantajları belirli sınırlar dahilinde dikkate alınabiliyor.

2026 yılında kiralanan her bir binek otomobil için gider olarak dikkate alınabilecek aylık kira bedeli 46.000 TL olarak uygulanıyor. Bu sınırı aşan kısım vergi matrahının hesabında gider olarak indirilemiyor.

Binek otomobil giderlerinin ne kadarı gider yazılabilir?

Binek otomobillere ilişkin yakıt, bakım, onarım, sigorta ve benzeri cari giderlerin yüzde 70’i ticari veya mesleki kazancın tespitinde gider olarak dikkate alınabiliyor.

Giderlerin kalan yüzde 30’luk kısmı ise kanunen kabul edilmeyen gider olarak değerlendiriliyor.

Bu oran 2026 yılı için de değişmedi. Dolayısıyla işletmelerin araçla ilgili harcamaları kaydederken yalnızca toplam tutarı değil, gider kısıtlamasını da dikkate alması gerekiyor.

Araç satın alırken ÖTV ve KDV’nin ne kadarı gider yazılabilir?

2026 yılında binek otomobil satın alınırken ödenen ÖTV ve KDV toplamının en fazla 1.200.000 TL’si doğrudan gider olarak dikkate alınabiliyor.

Bu tutarı aşan vergi kısmının doğrudan gider yazılması mümkün değil. Mükellefin vergileri aracın maliyetine eklemeyi tercih etmesi halinde ise amortisman uygulamasındaki farklı sınırlar devreye giriyor.

2026 amortisman sınırı ne kadar?

ÖTV ve KDV hariç ilk iktisap bedeli üzerinden amortisman ayrılması halinde 2026 yılı için gider olarak dikkate alınabilecek amortismana esas tutar 1.380.000 TL.

ÖTV ve KDV’nin aracın maliyet bedeline eklendiği veya binek otomobilin ikinci el olarak satın alındığı durumlarda ise amortismana esas üst sınır 2.600.000 TL olarak uygulanıyor.

Burada önemli bir ayrıntı var: amortisman sınırının belirlenmesinde aracın satın alındığı tarihte geçerli olan tutar dikkate alınıyor. Araç daha önceki bir yılda alınmışsa yalnızca 2026 sınırına bakılarak yeniden hesaplama yapılmıyor.

2026 binek otomobil sınırları kısaca

2026 için uygulanacak temel tutarlar şöyle:

• Aylık kira gideri sınırı: 46.000 TL
• Araç giderlerinin indirilebilecek kısmı: %70
• ÖTV + KDV doğrudan gider sınırı: 1.200.000 TL
• Vergiler hariç amortisman sınırı: 1.380.000 TL
• Vergiler maliyete eklenmiş veya ikinci el araçlarda amortisman sınırı: 2.600.000 TL

Binek otomobil kullanan işletmeler ve serbest meslek erbabı açısından bu sınırların doğru uygulanması, giderlerin vergi matrahına hatalı şekilde yansıtılmasının önüne geçilmesi bakımından önem taşıyor.

e-Defter uygulamasına dahil olan mükelleflerin elektronik defterlerini belirlenen sürelerde oluşturması, imzalaması veya onaylaması ve ilgili berat dosyalarını Gelir İdaresi Başkanlığı sistemine yüklemesi gerekiyor.

2026 yılında son yükleme tarihi, mükellefin aylık yükleme veya geçici vergi dönemleri bazında yükleme tercihine göre değişiyor. Bu nedenle tüm mükellefler için geçerli tek bir e-Defter berat yükleme tarihi bulunmuyor.

Aylık e-Defter berat yükleme süreleri ne zaman?

Aylık yükleme tercihinde bulunan mükelleflerde genel takvime göre ocak dönemine ait e-Defter ve berat işlemleri mayıs ayının 10'uncu günü, şubat dönemi haziranın 10'u, mart dönemi ise temmuzun 10'u sonuna kadar tamamlanıyor.

Takvim aynı sistemle devam ediyor. Nisan dönemi için ağustosun 10'u, mayıs için eylülün 10'u, haziran için ekimin 10'u; temmuz için kasımın 10'u ve ağustos için aralığın 10'u son gün olarak uygulanıyor.

Üç aylık e-Defter yükleme tarihleri nasıl?

Geçici vergi dönemleri bazında yükleme tercihinde bulunan mükelleflerde farklı bir takvim uygulanıyor.

Genel takvime göre Ocak-Mart dönemi haziranın 10'una, Nisan-Haziran dönemi eylülün 10'una ve Temmuz-Eylül dönemi aralığın 10'una kadar tamamlanıyor.

Örneğin GİB'in 2026 vergi takviminde, geçici vergi dönemleri bazında yükleme tercihinde bulunan gelir vergisi mükelleflerinin Haziran 2026 dönemine ait elektronik defter beratları için 10 Eylül 2026 tarihi gösteriliyor.

2026'da e-Defter süreleri uzatıldı mı?

2026 içerisinde bazı e-Defter oluşturma, imzalama ve berat yükleme sürelerinde uzatmalar yapıldı.

GİB'in 8 Haziran 2026 tarihli 202 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Sirküleri ile 10 Haziran ve 15 Haziran 2026'ya kadar tamamlanması gereken ilgili e-Defter ve berat işlemlerinin süresi 30 Haziran 2026 gün sonuna kadar uzatıldı.

Bu nedenle e-Defter takibi yapılırken yalnızca yıllık genel takvime bakılması yeterli olmayabilir. GİB tarafından dönem içinde yayımlanan süre uzatımlarının da kontrol edilmesi gerekiyor.

e-Defter berat süresi geçirilirse ne olur?

e-Defterlerin ve berat dosyalarının mevzuatta belirlenen sürelerde oluşturulması ve GİB sistemine yüklenmesi mükellefin elektronik defter yükümlülüğünün bir parçası.

Bu nedenle işletmelerin aylık veya geçici vergi dönemleri bazında seçtikleri yükleme tercihine göre kendi takvimlerini takip etmeleri ve olası GİB süre uzatımlarını ayrıca kontrol etmeleri önem taşıyor.

e-Arşiv Fatura uygulamasında 1 Ocak 2026 itibarıyla önemli bir değişiklik yürürlüğe girdi. e-Arşiv Fatura uygulamasına dahil olmayan ancak fatura düzenlemek zorunda olan mükellefler, artık fatura tutarına bakılmaksızın faturalarını elektronik ortamda e-Arşiv Fatura olarak düzenlemek zorunda.

2025 yılında vergiler dahil toplam tutarı 3.000 TL'yi aşan faturalar için uygulanan e-Arşiv zorunluluğunda böylece parasal sınır kaldırılmış oldu.

2026'da e-Arşiv Fatura kimler için zorunlu?

Yeni uygulama, e-Arşiv Fatura sistemine dahil olmayan ancak Vergi Usul Kanunu kapsamında fatura düzenlemek zorunda olan mükellefleri ilgilendiriyor.

Bu mükelleflerin 1 Ocak 2026'dan itibaren düzenleyecekleri faturalar, tutarı ne olursa olsun e-Arşiv Fatura olarak oluşturuluyor.

Dolayısıyla daha önce 3.000 TL'nin altında olduğu için kâğıt ortamında düzenlenebilen faturalar açısından 2026 itibarıyla yeni bir dönem başlamış durumda.

3 bin TL'nin altındaki faturalar da e-Arşiv mi olacak?

Evet. 2025 yılında e-Arşiv Fatura uygulamasına dahil olmayan mükelleflerin vergiler dahil toplam tutarı 3.000 TL'yi aşan faturalarını e-Arşiv olarak düzenlemeleri gerekiyordu.

1 Ocak 2026'dan itibaren 3.000 TL sınırı kaldırıldı. Fatura düzenlenmesini gerektiren bir işlem varsa tutarına bakılmaksızın e-Arşiv Fatura düzenlenmesi gerekiyor.

Ancak bu değişiklik, fatura düzenleme zorunluluğu bulunmayan her perakende satış için mutlaka fatura kesileceği anlamına gelmiyor. Perakende satış fişi gibi fatura yerine geçen belgelerin kullanılabildiği işlemlere ilişkin hükümler ayrıca devam ediyor.

e-Fatura ile e-Arşiv Fatura arasındaki fark ne?

e-Fatura uygulamasına kayıtlı bir mükellef, yine e-Fatura sistemine kayıtlı başka bir mükellefe yaptığı mal teslimi veya hizmet için e-Fatura düzenliyor.

Alıcının e-Fatura sistemine kayıtlı olmaması durumunda ise işlem e-Arşiv Fatura ile belgelendiriliyor.

Bu nedenle e-Fatura ve e-Arşiv Fatura birbirinin yerine kullanılan iki farklı isim değil; alıcının sisteme kayıt durumuna göre kullanılacak elektronik belge türü değişiyor.

e-Arşiv Fatura nasıl düzenlenebilir?

GİB, elektronik belge uygulamalarının kullanılabilmesi için farklı yöntemler sunuyor. Mükellefler durumlarına göre GİB'in elektronik belge sistemlerinden veya yetkilendirilmiş özel entegratörlerden yararlanabiliyor.

2026 yılında getirilen değişiklik özellikle düşük tutarlı ancak fatura düzenlenmesi gereken işlemler açısından önem taşıyor. İşletmelerin kullandıkları muhasebe ve faturalama sistemlerinin yeni kurala uygun olup olmadığını kontrol etmeleri gerekiyor.

30.000 TL'yi aşan mal ve hizmet alımlarında tahsilat ve ödemelerin aracı finansal kurumlar üzerinden yapılması gerekiyor. Vergi Usul Kanunu kapsamında uygulanan tevsik zorunluluğu, yalnızca işletmeler arasındaki işlemleri değil, belirli durumlarda nihai tüketicilerin yaptığı ödemeleri de kapsıyor.

Bu nedenle 30.000 TL'yi aşan bir mal veya hizmet bedelinin elden nakit olarak ödenmesi taraflar açısından özel usulsüzlük cezası riski doğurabiliyor.

30 bin TL sınırı kimleri kapsıyor?

Tevsik zorunluluğu; birinci ve ikinci sınıf tüccarları, serbest meslek erbabını, kazancı basit usulde tespit edilenleri, defter tutmak zorunda olan çiftçileri ve vergiden muaf esnafı kapsıyor.

Ayrıca vergi mükellefi olmayan kişiler de bu kapsamdaki kişi veya işletmelerden 30.000 TL'yi aşan mal veya hizmet satın aldıklarında ödemelerini aracı finansal kurumlar üzerinden yapmak zorunda.

Örneğin bir tüketicinin mağazadan 45.000 TL'lik mobilya satın alması halinde ödemenin elden nakit yerine tevsik edilebilir şekilde yapılması gerekiyor.

Ödemeler hangi kanallardan yapılabilir?

30.000 TL'yi aşan kapsamdaki tahsilat ve ödemeler; bankalar, yetkilendirilmiş ödeme kuruluşları veya PTT aracılığıyla gerçekleştirilebiliyor.

Ödeme yapan kişinin banka hesabı veya kredi kartının bulunmaması da zorunluluğu ortadan kaldırmıyor. Kişi, satıcının hesabının bulunduğu banka şubesine giderek işlem açıklamasını belirtip doğrudan hesaba ödeme yapabiliyor. Banka tarafından düzenlenen belgeyle işlem tevsik edilmiş sayılıyor.

Ödemeyi parçalara bölmek zorunluluğu kaldırıyor mu?

İşlem bedelinin 30.000 TL'yi aşması halinde ödemenin daha küçük tutarlara bölünmesi tevsik zorunluluğunu ortadan kaldırmıyor.

Örneğin toplam bedeli 160.000 TL olan bir hizmet için ödemelerin 15.000 TL'lik taksitler halinde yapılması durumunda da her ödemenin aracı finansal kurumlar üzerinden gerçekleştirilmesi gerekiyor.

Aynı kişi veya kurumla aynı gün gerçekleştirilen işlemlerin toplamının 30.000 TL'yi aşması halinde de sınırın aşıldığı işlemden itibaren tevsik zorunluluğu devreye giriyor.

Elden ödeme yapılırsa ceza uygulanabilir

Tevsik zorunluluğuna uyulmaması halinde Vergi Usul Kanunu kapsamında özel usulsüzlük cezası uygulanabiliyor. Üstelik işlemde hem ödeme yapan hem de tahsilatı gerçekleştiren tarafın yükümlülük kapsamında olması durumunda taraflara ayrı ayrı ceza kesilebiliyor.

Bu nedenle özellikle yüksek tutarlı mal ve hizmet alımlarında yalnızca fatura veya fiş düzenlenmesi yeterli olmayabiliyor. Ödemenin de mevzuatta kabul edilen finansal kanallardan gerçekleştirilmesi ve ödeme belgesinin saklanması gerekiyor.

Vergi borçlarını yeni tecil düzenlemesi kapsamında taksitlendiren mükellefler için ödeme dönemi başladı. 31 Ağustos 2026 tarihine kadar başvurusunu yapan mükellefler, ilk taksitlerini Eylül 2026'dan itibaren aylık eşit taksitler halinde ödeyecek.

Düzenleme kapsamında şartları sağlayan borçlar için yıllık yüzde 39 olan cari tecil faizi yerine yüzde 29 tecil faizi uygulanıyor. Borcun durumuna göre ödeme süresi ise 72 aya kadar çıkabiliyor.

Vergi borçları herkese 72 ay taksitlendiriliyor mu?

72 aylık süre her borçlu için otomatik olarak uygulanmıyor. Taksit sayısı borçlunun mali durumu, borcun türü ve hukuki statüsü dikkate alınarak belirleniyor.

Genel olarak 36 aya kadar taksit imkânı bulunurken, borçlunun zor durumda olması halinde süre 48 aya, çok zor durumda olması halinde ise 72 aya kadar çıkabiliyor.

KDV ve banka ve sigorta muameleleri vergisi borçlarında ise taksit süresi en fazla 12 ay olarak uygulanıyor.

Hangi vergi borçları taksitlendirilebiliyor?

Düzenleme, vergi dairelerince takip edilen ve vadesi 5 Haziran 2026 ve öncesine ait belirli kamu alacaklarını kapsıyor.

Gelir vergisi, kurumlar vergisi, KDV, harçlar, trafik idari para cezaları, ecrimisil, adli para cezaları ve öğrenim kredileri gibi çeşitli kamu alacakları kapsama girebiliyor.

Özel tüketim vergisi (ÖTV) ile 2026 yılı gelir veya kurumlar vergisine mahsup edilecek geçici vergi ve bunlarla bağlantılı bazı alacaklar ise kapsam dışında bulunuyor.

10 milyon TL'ye kadar teminat istenmiyor

Düzenlemenin önemli avantajlarından biri de teminat sınırı. 10 milyon TL'yi aşmayan taksitlendirilebilir borçlar için teminat aranmıyor.

Borç tutarının 10 milyon TL'yi aşması halinde ise aşan kısmın yarısı kadar teminat gösterilmesi gerekiyor.

Ayrıca taksitlendirilen borcun en az yüzde 10'unun ödenmesi ve diğer şartların sağlanması halinde bu borç, borç durumunu gösteren belgelerde dikkate alınmıyor.

Yüzde 29 tecil faizi nasıl uygulanıyor?

Yeni düzenlemede yıllık tecil faizi yüzde 29 olarak uygulanıyor. Bu oran, yüzde 39 olan cari tecil faizinden 10 puan daha düşük.

Ancak yüzde 29'luk oran borcun silindiği veya faizsiz yapılandırıldığı anlamına gelmiyor. Tecil faizi ödeme planındaki taksitler ve ödeme süreleri dikkate alınarak hesaplanıyor.

Bu nedenle 72 aylık azami vade aylık ödeme yükünü azaltabilse de vade uzadıkça toplam ödenecek tecil faizi de artabiliyor.

İlk taksitler Eylül 2026'da ödenecek

Başvurular 31 Ağustos 2026 tarihinde sona erdi. Süresi içinde başvurarak tecil talebi uygun bulunan mükelleflerin taksit ödemeleri ise Eylül 2026 itibarıyla başlıyor.

Ödeme planının bozulmaması için taksitlerin belirlenen sürelerde ve hesaplanan tecil faiziyle birlikte ödenmesi gerekiyor. Bu nedenle düzenlemeden yararlanan mükelleflerin kendileri için oluşturulan ödeme planındaki tarihleri takip etmeleri önem taşıyor.

Turizm sektöründeki belirli konaklama tesislerine yönelik yeni ücret desteğinin uygulama ayrıntıları belli oldu. Kültür ve Turizm Bakanlığından turizm işletmesi belgesi bulunan özel sektör konaklama tesisleri, şartları sağlamaları halinde çalışanlarının prim ödeme günleri üzerinden SGK desteğinden yararlanabiliyor.

Destek 2026 yılının Mayıs-Aralık dönemini kapsıyor. Günlük destek tutarı 116,67 TL olarak uygulanırken, 30 gün bildirilen bir çalışan için aylık destek 3.500,10 TL'ye ulaşıyor.

3.500 TL turizm desteğinden hangi işletmeler yararlanabilir?

Destek tüm turizm işletmelerini kapsamıyor. İşyerinin özel sektöre ait bir konaklama tesisi olması, faaliyetine devam etmesi ve Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından düzenlenen turizm işletmesi belgesine sahip olması gerekiyor.

Bu nedenle yalnızca turizm alanında faaliyet göstermek destekten yararlanmak için yeterli değil. İşletmenin SGK tarafından belirlenen işyeri ve bildirim şartlarını da karşılaması gerekiyor.

Turizm ücret desteği nasıl hesaplanıyor?

Destek, kapsamdaki çalışanların prim ödeme gün sayısı üzerinden hesaplanıyor. Her prim günü için 116,67 TL destek sağlanıyor.

Bir çalışanın ilgili ayda 30 prim günü bulunması halinde hesaplama:

30 × 116,67 TL = 3.500,10 TL

şeklinde yapılıyor.

Hesaplanan tutar işverene ayrıca nakit olarak ödenmiyor. Destek, işyerinin SGK'ya ödeyeceği sigorta primlerinden mahsup ediliyor ve İşsizlik Sigortası Fonundan karşılanıyor.

Hangi çalışanlar için 3.500 TL destek alınamaz?

Turizm ücret desteği işyerindeki her çalışan için uygulanmıyor. Sosyal güvenlik destek primine tabi çalışanlar, yabancı uyruklu sigortalılar ve yurt dışında çalıştırılan sigortalılar destek hesabına dahil edilmiyor.

Destek esas olarak 5510 sayılı Kanunun 4/1-a maddesi kapsamında uzun vadeli sigorta kollarına tabi olarak bildirilen çalışanların prim ödeme günleri üzerinden hesaplanıyor.

Turizm desteğinden yararlanma şartları neler?

İşverenin muhtasar ve prim hizmet beyannamesini yasal süresinde vermesi ve primlerini zamanında ödemesi gerekiyor. SGK'ya vadesi geçmiş borç bulunmaması da şartlar arasında yer alıyor. Yapılandırılmış veya tecil ve taksitlendirilmiş borçlarda ise ödemelerin düzenli şekilde sürdürülmesi gerekiyor.

Kayıt dışı çalışan, sahte sigortalı veya prime esas kazancın eksik bildirildiğinin tespit edilmesi halinde yararlanılan destek geri alınabiliyor ve sonraki dönemlerde destek hakkı kaybedilebiliyor.

3.500 TL turizm desteği için başvuru gerekiyor mu?

Destekten yararlanmak için işverenlerin ayrıca bir başvuru yapması gerekmiyor. Gerekli şartları sağlayan işyerleri için destek SGK sistemi üzerinden uygulanıyor.

Turizm ücret desteği Mayıs-Aralık 2026 döneminde, tesisin faaliyette bulunduğu aylarla sınırlı olarak geçerli. Bu nedenle turizm işletmesi belgesine sahip konaklama tesislerinin çalışan ve prim bildirimlerini kontrol etmesi, yararlanabilecekleri destek tutarının doğru hesaplanması açısından önem taşıyor.

2026 yılında işverenlere sağlanan asgari ücret desteği günlük 42,33 TL, aylık yaklaşık 1.270 TL olarak uygulanıyor. Destek, şartları sağlayan özel sektör işyerlerinde sigortalıların prim ödeme gün sayısı üzerinden hesaplanıyor.

Uygulama 1 Ocak-31 Aralık 2026 dönemini kapsıyor. Hesaplanan tutar işverenin SGK'ya ödeyeceği sigorta primlerinden mahsup ediliyor ve İşsizlik Sigortası Fonundan karşılanıyor.

2026 asgari ücret desteği nasıl hesaplanıyor?

Destek her çalışan için otomatik olarak sabit 1.270 TL ödenmesi şeklinde uygulanmıyor. Destek kapsamındaki prim gün sayısı 42,33 TL ile çarpılarak hesaplanıyor.

Tam ay çalışan ve 30 prim günü bildirilen bir sigortalı için:

30 × 42,33 TL = 1.269,90 TL

Bu nedenle aylık destek tutarı yaklaşık 1.270 TL oluyor.

Hangi çalışanlar için destek alınabilir?

2025 yılında faaliyette bulunan işyerlerinde, 2025'in aynı ayında prime esas günlük kazancı 1.300 TL ve altında olan sigortalılar destek hesabında dikkate alınıyor.

Toplu iş sözleşmesi uygulanan işyerlerinde bu sınır 2.600 TL, linyit ve taşkömürü işyerlerinde ise 3.467 TL olarak uygulanıyor.

2026 yılında ilk defa tescil edilen işyerlerinde ise diğer şartların sağlanması halinde sigortalılar için ayrıca bu ücret sınırı uygulanmıyor.

İşverenlerin hangi şartları sağlaması gerekiyor?

Destekten yararlanmak için aylık prim ve hizmet belgesi veya muhtasar ve prim hizmet beyannamesinin süresinde verilmesi, primlerin zamanında ödenmesi ve SGK'ya vadesi geçmiş borcun bulunmaması gerekiyor. Yapılandırılmış veya tecil edilmiş borçlarda ödemelerin düzenli devam etmesi halinde destekten yararlanılabiliyor.

Kayıt dışı çalışan, sahte sigortalı veya eksik prime esas kazanç bildiriminin tespit edilmesi halinde ise destek geri alınabiliyor.

Asgari ücret desteği için başvuru gerekiyor mu?

Destekten yararlanmak için ayrıca bir başvuru yapılması gerekmiyor. Şartları sağlayan işyerlerinde destek SGK sistemi üzerinden hesaplanıyor.

Bu nedenle işverenler açısından en önemli konu, prim ve çalışan bildirimlerinin doğru ve süresinde yapılması ile destek şartlarının ilgili ay boyunca korunması.

İmalat sektöründe faaliyet gösteren özel sektör işverenleri için önemli bir prim avantajı 2026 yılında da devam ediyor. Sosyal Güvenlik Kurumunun güncel açıklamasına göre malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları işveren hissesinde genel olarak 2 puan uygulanan indirim, imalat sektöründeki işyerlerinde 2026 yılı sonuna kadar 5 puan olarak uygulanıyor.

İndirim, işverenin SGK'ya ödeyeceği prim yükünü azaltıyor. Ancak uygulamadan yararlanabilmek için işyerinin sektör ve prim ödeme şartlarını karşılaması gerekiyor.

5 puanlık SGK prim indiriminden kimler yararlanabilir?

İndirimden özel sektör işverenleri yararlanabiliyor. İmalat sektöründe faaliyet gösteren işyerleri için 2026 yılı sonuna kadar 5 puanlık oran korunurken, diğer kapsamdaki özel sektör işyerlerinde indirim 2 puan olarak uygulanıyor.

SGK'nın açıklamasına göre işyerinin imalat sektöründe olup olmadığının belirlenmesinde NACE Rev.2 Ekonomik Faaliyet Sınıflamasında “C (İmalat)” bölümünde yer alması esas alınıyor.

5 puanlık prim indiriminin şartları neler?

İşverenin indirimden yararlanabilmesi için çalışanlara ilişkin aylık prim ve hizmet belgesi veya muhtasar ve prim hizmet beyannamesini yasal süresi içinde vermesi gerekiyor.

Tahakkuk eden sigorta primlerinin de süresinde ödenmesi ve işverenin SGK'ya vadesi geçmiş prim, işsizlik sigortası primi, idari para cezası ile bunlara bağlı gecikme cezası ve gecikme zammı borcunun bulunmaması gerekiyor.

Borçların yapılandırılmış veya tecil ve taksitlendirilmiş olması halinde ise ilgili ödeme şartlarının düzenli şekilde yerine getirilmesi durumunda indirimden yararlanılması mümkün olabiliyor.

Kayıt dışı çalışan tespit edilirse indirim devam eder mi?

SGK teşvik ve indirimlerinde kayıt dışı istihdam önemli sonuçlar doğuruyor. Çalıştırılan kişilerin sigortalı olarak bildirilmediğinin veya bildirilen bir sigortalının fiilen çalışmadığının tespit edilmesi halinde prim indiriminden yararlanma hakkı kaybedilebiliyor.

Bu nedenle yalnızca primlerin zamanında ödenmesi değil, çalışan bildirimlerinin gerçeğe uygun ve eksiksiz yapılması da indirim açısından önem taşıyor.

5 puanlık indirim ne zamana kadar uygulanacak?

İmalat sektöründeki işyerleri için 5 puanlık indirim 31 Aralık 2026 tarihine kadar uygulanacak. SGK'nın güncel açıklamasında, Cumhurbaşkanına bu süreyi 31 Aralık 2027 tarihine kadar uzatma yetkisi verildiği de belirtiliyor.

Bu nedenle imalat sektöründe faaliyet gösteren işverenlerin hem işyerlerinin NACE kodunu hem de prim indirimi için gerekli SGK şartlarını kontrol etmeleri, 2026 yılı boyunca uygulanabilecek prim avantajından doğru şekilde yararlanabilmeleri açısından önem taşıyor.

Yurt dışından gelir elde eden ve belirli şartlarla Türkiye'ye yerleşen gerçek kişiler için önemli bir gelir vergisi istisnası uygulanmaya başladı. Gelir İdaresi Başkanlığı, uygulamanın ayrıntılarını içeren “Yurt Dışından Elde Edilen Kazanç ve İratlarda Vergi İstisnası Rehberi”ni Eylül 2026'da yayımladı.

Düzenleme kapsamında gerekli koşulları sağlayan kişilerin Türkiye dışında elde ettikleri kazanç ve iratlar 20 yıl boyunca gelir vergisinden istisna tutulabiliyor. Ancak uygulama, yurt dışından gelir elde eden herkesi kapsamıyor.

Yurt dışı gelir vergisi istisnasından kimler yararlanabilir?

İstisnadan yararlanabilmek için kişinin Türkiye'de yerleşmiş sayılmadan önceki son üç takvim yılında Türkiye'de ikametgâhının ve vergi mükellefiyetinin bulunmaması gerekiyor.

Bu şartları sağlayarak Türkiye'de yerleşik hale gelen gerçek kişilerin yurt dışında elde ettikleri kazanç ve iratlar 20 yıl boyunca gelir vergisinden istisna edilebiliyor.

Düzenleme, 1 Ocak 2026 tarihinden itibaren Türkiye'de yerleşmiş sayılan ve gerekli koşulları sağlayan kişiler için uygulanıyor.

Daha önce Türkiye'de gelir elde edenler istisnadan yararlanabilir mi?

Burada önemli bir istisna bulunuyor. Kişinin düzenleme kapsamına girmeden önce Türkiye'de gayrimenkul sermaye iradı, menkul sermaye iradı veya değer artışı kazancı nedeniyle mükellefiyetinin bulunması, tek başına 20 yıllık istisnadan yararlanmasına engel oluşturmuyor.

Dolayısıyla geçmişte Türkiye'de kira, menkul sermaye iradı veya değer artışı kazancı nedeniyle mükellefiyet oluşmuş olması durumunda şartların ayrıca değerlendirilmesi gerekiyor.

İstisna kapsamındaki yurt dışı gelirleri beyan edilecek mi?

İstisna kapsamına giren yurt dışı kazanç ve iratları için yıllık gelir vergisi beyannamesi verilmiyor.

Kişinin Türkiye'deki diğer gelirleri nedeniyle yıllık beyanname vermesi gerekiyorsa da istisna kapsamındaki yurt dışı gelirleri bu beyannameye dahil edilmiyor.

Bu yönüyle uygulama yalnızca vergi ödenmemesini değil, kapsama giren gelirler açısından beyan yükümlülüğünü de ortadan kaldırıyor.

Yurt dışında ödenen vergiler Türkiye'de mahsup edilebilir mi?

İstisna kapsamındaki kazanç ve iratlar nedeniyle yabancı ülkelerde ödenen vergiler, Türkiye'de hesaplanan gelir vergisinden mahsup edilemiyor.

Aynı şekilde istisna kapsamındaki gelirlerin elde edilmesi için yapılan gider ve maliyetler de Türkiye'de vergiye tabi diğer kazanç ve iratların hesaplanmasında dikkate alınamıyor.

İstisna şartları sağlanmazsa ne olur?

İstisnadan yararlanmak için gerekli koşulların aslında sağlanmadığının daha sonra tespit edilmesi halinde zamanında tahakkuk ettirilmeyen vergiler vergi ziyaına uğramış sayılıyor.

Bu nedenle özellikle Türkiye'ye yerleşme tarihi, önceki üç takvim yılındaki ikamet durumu ve vergi mükellefiyeti bilgilerinin doğru değerlendirilmesi önem taşıyor.

Yurt dışı gelirlerinde 20 yıllık istisna önemli bir avantaj sağlasa da uygulamanın herkesi kapsayan genel bir yurt dışı gelir vergisi muafiyeti olmadığı unutulmamalı.

İşverenlerin çalışan maliyetlerini azaltmaya yönelik SGK prim teşvikleri 2026 yılında da devam ediyor. Sosyal Güvenlik Kurumunun güncel verilerine göre farklı kanunlar kapsamında toplam 15 sigorta primi teşviki, destek ve indirim uygulanıyor.

Desteklerin kapsamı işyerinin faaliyet alanına, çalışanın durumuna ve istihdam şartlarına göre değişiyor. Bazı uygulamalarda işveren priminin belirli bir bölümü karşılanırken, kadın, genç, engelli veya işsizlik ödeneği alan kişilerin istihdamında farklı teşviklerden yararlanılabiliyor.

2026 SGK prim teşvikleri neler?

İşverenlerin yararlanabileceği uygulamalar arasında malullük, yaşlılık ve ölüm sigortası işveren hissesinde prim indirimi, yurt dışında çalıştırılan sigortalılara yönelik 5 puanlık indirim ve bölgesel yatırım teşvikleri bulunuyor.

Bunların yanında 2026 asgari ücret desteği, işsizlik ödeneği alanların istihdamı, genç ve kadın çalışanlara yönelik prim teşviki, engelli istihdamı, sosyal yardım alanların işe alınması ve iş sağlığı ve güvenliği destekleri de SGK'nın güncel teşvikleri arasında yer alıyor.

İşverenler için 2 puanlık SGK prim indiriminin şartları neler?

Özel sektör işverenleri için uygulanan önemli indirimlerden biri malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları işveren hissesindeki 2 puanlık prim indirimi.

Bu indirimden yararlanabilmek için prim bildiriminin yasal süresinde yapılması, primlerin zamanında ödenmesi ve işverenin SGK'ya vadesi geçmiş borcunun bulunmaması gerekiyor. Yapılandırılan veya tecil ve taksitlendirilen borçların düzenli ödenmesi halinde de indirimden yararlanılabiliyor.

Ayrıca kayıt dışı çalışan veya sahte sigortalı tespitinin bulunmaması gerekiyor.

Kadın ve genç çalışan istihdamında SGK teşviki var mı?

2026 yılında devam eden teşviklerden biri de genç, kadın ve mesleki belge sahibi kişilerin istihdamına yönelik uygulama.

Belirlenen şartları taşıyan çalışanların özel sektör işverenleri tarafından işe alınması halinde sigorta primi işveren payının tamamı İşsizlik Sigortası Fonundan karşılanabiliyor. Teşvik süresi çalışanın yaşı, cinsiyeti, mezuniyeti ve sahip olduğu mesleki belgelere göre 6 ila 54 ay arasında değişebiliyor.

Bu teşvik için çalışanın işe alınmadan önceki altı aylık dönemde işsiz olması ve mevcut çalışan sayısına ilave olarak istihdam edilmesi gibi şartlar bulunuyor.

Her işveren aynı SGK teşvikinden yararlanabilir mi?

Her teşvik bütün işverenlere otomatik olarak uygulanmıyor. İşyerinin sektörü, çalışan sayısı, işe alınan kişinin özellikleri ve SGK borç durumu hangi desteklerden yararlanılabileceğini etkiliyor.

Örneğin engelli çalışan istihdamı, yatırım teşvikleri, sosyal yardım alanların işe alınması ve çok tehlikeli sınıfta faaliyet gösteren işyerleri için farklı uygulamalar bulunuyor.

Bu nedenle işverenlerin yalnızca genel prim indirimini değil, çalışan ve işyeri özelliklerine uygun diğer SGK teşviklerini de ayrı ayrı değerlendirmesi gerekiyor.

Kayıt dışı istihdam teşvik hakkını etkiliyor

SGK teşviklerinden yararlanırken çalışanların doğru ve eksiksiz bildirilmesi önem taşıyor. Yapılan denetimlerde kayıt dışı çalışan veya gerçekte çalışmadığı halde sigortalı gösterilen kişi tespit edilmesi halinde bazı teşviklerden belirli sürelerle yararlanılamıyor.

Bu nedenle 2026 yılında personel istihdam edecek işverenlerin işe alım öncesinde hangi SGK teşviklerinin uygulanabileceğini kontrol etmesi, işveren maliyetinin doğru hesaplanması açısından önem taşıyor.

İnternet üzerinden yayımlanan satış ve kiralama ilanlarına ilişkin bildirimlerde yeni dönem başladı. 5 Eylül 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan 595 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği ile dijital ortamdaki ilanlara ilişkin bilgi verme yükümlülüğünün kapsamı genişletildi.

Düzenleme özellikle internet üzerinden satış veya kiralama ilanı yayımlanmasına aracılık eden platformları ilgilendiriyor. Satış ve kiralamanın yanı sıra dijital ortamdaki ilan ve reklam faaliyetlerine ilişkin bilgiler de yeni düzenlemede daha açık bir çerçeveye alındı.

VUK 595 kimleri kapsıyor?

Yeni düzenleme kapsamında aracı hizmet sağlayıcıları ile sosyal ağ ve yer sağlayıcılarına ilişkin bildirim esasları yeniden düzenlendi.

Kapsama giren platformların, hizmet sundukları gerçek veya tüzel kişiler ile bu kişiler adına yayımlanan satış ve kiralama ilanlarına ilişkin belirlenen bilgileri Gelir İdaresi Başkanlığına elektronik ortamda iletmesi gerekiyor.

İnternetten ilan veren herkes GİB’e bildirim yapacak mı?

Düzenleme, internetten ilan veren herkesin doğrudan GİB’e ayrıca bildirim göndermesi gerektiği anlamına gelmiyor.

İlan verenlerin, bildirim yükümlülüğü kapsamında platform tarafından talep edilen bilgileri eksiksiz şekilde sağlaması gerekiyor. İlan konusu mal veya taşınmaz ilanı veren kişiye ait değilse, mülkiyet sahibine ilişkin belirlenen bilgilerin de platforma verilmesi gerekiyor.

Bu nedenle değişiklik doğrudan platformların bildirim yükümlülüğünü düzenlerken, bu platformları kullanarak satış veya kiralama ilanı veren kişileri de bilgi sağlama yönünden ilgilendiriyor.

GİB’e hangi bilgiler bildirilecek?

Bildirim kapsamında hizmetin sunulduğu internet adresi ile hizmet verilen gerçek veya tüzel kişilerin mükellefiyet tespitinde kullanılabilecek bilgileri yer alıyor.

Aracı hizmet sağlayıcıları açısından satış ve kiralama işlemlerine ilişkin tahsilat veya satış tutarı ve tarihi ile ilgili banka hesap bilgileri de bildirilecek bilgiler arasında bulunuyor.

Sosyal ağ ve yer sağlayıcıları için ise satış veya kiralamaya konu ilanlara ilişkin ilan numarası, ilanın yayınlandığı internet adresi, ilan konusu varlığın türü ve işleme ilişkin diğer belirlenen bilgiler bildirimin kapsamına giriyor.

Bildirimler ne zaman yapılacak?

Düzenleme kapsamındaki bilgiler aylık dönemler halinde elektronik ortamda Gelir İdaresi Başkanlığı sistemlerine aktarılıyor.

Bu nedenle yükümlülük kapsamındaki platformların yalnızca kullanıcı bilgilerini toplaması değil, ilan ve işlem verilerini bildirim sistemine uygun şekilde kayıt altında tutması da önem taşıyor.

Yeni düzenleme ne zaman yürürlüğe girdi?

595 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği, 5 Eylül 2026 tarihinde Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi.

Düzenlemeyle internet üzerinden gerçekleştirilen satış ve kiralama faaliyetlerine ilişkin verilerin vergi idaresine aktarılmasında daha kapsamlı bir yapı oluşturuldu. İlan platformları ve düzenleme kapsamındaki diğer sağlayıcıların mevcut bilgi toplama ve bildirim süreçlerini yeni hükümler doğrultusunda değerlendirmesi gerekiyor.

İşverenler tarafından çalışanlara sunulan her türlü mali imkân veya yapılan ek ödemeler otomatik olarak sosyal güvenlik primine tabi tutulmaz. 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 80’inci maddesi gereğince, çalışanlara sağlanan hakların bir kısmı tamamen prime esas kazanç (PEK) dışında tutulurken, bir kısmı ise belirli parasal ve oransal üst sınırlar (istisnalar) dahilinde primden muaf kılınır.

Sosyal Güvenlik Kurumunun (SGK) 2026 yılı için açıkladığı güncel prime esas kazanç verilerine göre ayni yardımlar, nakdi doğum-evlenme-ölüm yardımları, görev yollukları ve yasal tazminatlar primden tam muafiyet taşımaktadır. Buna karşın yemek, çocuk ve aile yardımları ile özel sağlık sigortası ve bireysel emeklilik sistemi (BES) ödemeleri için brüt asgari ücret üzerinden hesaplanan yasal limitler geçerlidir.

Ayni Yardımlardan SGK Primi Kesilmiyor

İşveren tarafından çalışana doğrudan mal veya hizmet olarak sunulan ayni yardımlar, parasal değerine bakılmaksızın prime esas kazanç matrahına dahil edilmez.

Çalışana fiziki olarak sağlanan giyecek, erzak kolisi veya benzeri tüketim malları ayni yardım kapsamında primden tamamen istisnadır. Ancak burada kritik husus ödemenin yapılış biçimidir:

• Fiziki Mal Teslimi: Tamamen muaf.

• Nakdi Ödeme (Yağ parası, giyim bedeli, ayakkabı parası vb.): Ayni yardım yerine nakit ödeme yapıldığında tutar ne olursa olsun SGK primine tabi tutulur.

Bu nedenle bordro düzenlemelerinde ödemenin unvanı değil, fiilen mal olarak verilip verilmediği dikkate alınmalıdır.

Ölüm, Doğum ve Evlenme Yardımları Tamamen Muaf

Çalışanın şahsi veya ailevi durumundaki değişiklikler nedeniyle işveren tarafından yapılan bazı nakdi yardımlar tutarı ne olursa olsun prime esas kazanç dışında bırakılır:

1. Evlenme Yardımı: Çalışanın evlenmesi sebebiyle yapılan tek seferlik veya maktu ödemeler,

2. Doğum Yardımı: Çalışanın kendisinin veya eşinin çocuk sahibi olması halinde ödenen tutarlar,

3. Ölüm Yardımı: Çalışanın ana, baba, eş veya çocuğunun ölümü üzerine yapılan sosyal yardımlar.

Söz konusu muafiyetlerin uygulanabilmesi için ödemelerin niteliğinin evlilik cüzdanı, doğum raporu veya ölüm belgesi gibi resmi dokümanlarla doğrulanması zorunludur.

Görev Yollukları Prime Esas Kazanca Dahil Edilmez

Çalışanın geçici bir görevle başka bir yere gönderilmesi, görev yerinin değiştirilmesi veya iş seyahatleri nedeniyle ödenen gerçek görev yollukları prim kesintisinden muaftır.

Bu kapsamda;

• Gerçekleştirilen yol masrafları,

• Gündelik (harcırah) ödemeleri,

• Nakil ve aile taşıma giderleri,

SGK matrahına eklenmez. Buna karşılık, çalışanın ikametgahı ile işyeri arasındaki günlük ulaşımını sağlamak üzere nakit olarak verilen rutin şehir içi yol parası görev yollığı niteliğinde değerlendirilmez ve kural olarak SGK primine tabi tutulur.

İş Sonunda Ödenen Kıdem ve İhbar Tazminatında Prim Yok

İş akdinin sona ermesine bağlı olarak mevzuat uyarınca ödenen yasal tazminat kalemlerinden SGK primi kesilmez.

Prime esas kazanca dahil edilmeyen temel tazminatlar şunlardır:

• Kıdem Tazminatı: Yasal tavanı aşmayan ve kıdem tazminatı niteliğinde olan ödemeler,

• İhbar Tazminatı: İş akdinin feshinde yasal ihbar sürelerine ait ödenen tutarlar,

• İş Sonu Tazminatı: Belirli süreli iş sözleşmeleri veya özel kanunlar uyarınca ödenen iş sonu tazminatları,

• Keşif Ücreti: İlgili mevzuat uyarınca yapılan keşif ödemeleri.

Ancak ödemenin bordroda yalnızca "tazminat" olarak gösterilmesi muafiyet için yeterli değildir. Yapılan ödemenin İş Kanunu veya ilgili mevzuattaki yasal fesih şartlarına ve tazminat niteliğine tam uyum sağlaması şarttır.

Seyyar Görev Tazminatı İstisna Kapsamında

6245 sayılı Harcırah Kanunu kapsamındaki şartları taşıyan ve görev yeri dışında fiilen seyyar olarak görev yapan personele ödenen seyyar görev tazminatları da SGK primine tabi tutulmaz.

Yemek Yardımında 2026 Günlük İstisna Tutar: 158 TL

Yemek yardımlarında tam muafiyet yerine günlük maktu tutar üzerinden istisna uygulanmaktadır.

SGK’nın 2026 yılı için belirlediği günlük yemek parası prim istisnası 158 TL’dir. İşyerinde veya müştemilatında yemek verilmediği durumlarda, çalışana nakit olarak veya yemek kartları/çekleri/kuponları aracılığıyla sağlanan yemek yardımının fiilen çalışılan gün sayısına isabet eden 158 TL'lik kısmı primden istisnadır.

Örnek Hesaplama:

Bir çalışanın ay içerisinde fiilen 22 gün çalıştığı ve işverenin çalışana toplam 5.000 TL yemek yardımı ödediği varsayalım:

• Aylık İstisna Tutarı: $158 \text{ TL} \times 22 \text{ Gün} = \mathbf{3.476 \text{ TL}}$

• SGK Primine Tabi Tutulacak Kısım: $5.000 \text{ TL} - 3.476 \text{ TL} = \mathbf{1.524 \text{ TL}}$

Çocuk Yardımında Aylık İstisna Tutar: 660,60 TL

2026 yılında çocuk yardımı prim istisnası, aylık brüt asgari ücretin %2’si oranında uygulanır. 2026 yılı aylık brüt asgari ücretinin 33.030 TL olması nedeniyle:

• Çocuk Başına Aylık İstisna: $33.030 \text{ TL} \times \%2 = \mathbf{660,60 \text{ TL}}$

İstisna uygulaması en fazla iki çocuk için geçerlidir. İki çocuğu bulunan bir çalışan için uygulanabilecek maksimum aylık çocuk yardımı prim istisnası 1.321,20 TL olacaktır. Çocukların evli olmaması, belirli yaş/eğitim sınırları içinde kalması ve kendilerine ait sigortalı bir işte çalışmaması gibi kriterler göz önünde bulundurulur.

Aile Yardımında Aylık İstisna Tutar: 3.303 TL

2026 yılı aile yardımı (eş yardımı) prim istisnası, aylık brüt asgari ücretin %10’u olarak hesaplanır.

• Aylık Aile Yardımı İstisnası: $33.030 \text{ TL} \times \%10 = \mathbf{3.303 \text{ TL}}$

Bu istisnanın uygulanabilmesi için sigortalının eşinin zorunlu sigortalı olarak çalışmaması ve SGK’dan kendi adına aylık ya da gelir almaması gerekmektedir. İşveren tarafından ödenen aile yardımının 3.303 TL’yi aşan kısmı prime esas kazanç matrahına eklenir.

Özel Sağlık Sigortası ve BES Katkılarında %30 Sınırı

İşverenler tarafından çalışanlar adına ödenen özel sağlık sigortası primleri ile Bireysel Emeklilik Sistemi (BES) / Otomatik Katılım Sistemi (OKS) katkı paylarının toplamı, brüt asgari ücretin %30’una kadar olan kısmı üzerinden SGK primine tabi tutulmaz.

2026 brüt asgari ücreti üzerinden aylık üst limit şu şekilde hesaplanır:

• Aylık Toplam İstisna Sınırı: $33.030 \text{ TL} \times \%30 = \mathbf{9.909 \text{ TL}}$

Örnek Hesaplama:

İşveren bir çalışanı için aylık 6.000 TL özel sağlık sigortası, 5.000 TL de BES katkı payı olmak üzere toplam 11.000 TL ödeme yapmaktadır:

• İstisna Tutarı: 9.909 TL

• Prime Tabi Tutulacak Matrah: $11.000 \text{ TL} - 9.909 \text{ TL} = \mathbf{1.091 \text{ TL}}$

5510 Sayılı Kanundaki Temel Yaklaşım: İstisna Değilse Prime Tabidir

5510 sayılı Kanun’un 80’inci maddesindeki temel kural şudur: Kanun metninde açıkça istisna kılındığı belirtilmeyen tüm ödemeler, hangi ad altında yapılırsa yapılsın (sosyal yardım, teşvik ödemesi, ek ödeme, prim, ikramiye vb.) prime esas kazanca dahil edilir.

Bu kapsamda SGK denetimlerinde öne çıkan bazı nakdi sosyal yardımlar şunlardır:

• Yakacak yardımı,

• Temizlik yardımı,

• Aydınlatma ve ısınma yardımı,

• Tahsil (eğitim) yardımı,

• Konut/mesken yardımı.

Bu ödemeler kanunda açıkça istisna sayılmadığı için tamamen nakdi ücret gibi değerlendirilir ve brüt tutarları üzerinden SGK primine tabi tutulur.

2026 Yılı SGK Prim İstisna Özet Tablosu

Bordro ve Denetim Açısından Kritik Hususlar

İşverenler ve mali müşavirler açısından yan hakların bordrolaştırılmasında dikkat edilmesi gereken adımlar şunlardır:

1. Ödeme Şekli Kontrol Edilmeli: Ayni yardım iddiasıyla yapılan nakit transferlerinin istisna kapsamında değerlendirilemeyeceği unutulmamalıdır.

2. Fiili Çalışma Günü Hesabı: Yemek yardımı muafiyetinde yalnızca çalışanın fiilen işbaşında olduğu günler hesaba katılmalı; yıllık izin, rapor ve resmi tatil günleri istisna hesabından düşülmelidir.

3. Belgeleme İlkesi: Doğum, evlenme, ölüm ve yolluk ödemelerine ilişkin dayanak belgeler personel özlük dosyasında saklanmalıdır.

Bordroda hatalı kodlama yapılması veya kanunen istisna kapsamına girmeyen ödemelerin prim dışı bırakılması, geriye dönük SGK denetimlerinde ek prim tarhiyatı, gecikme zammı ve cezası ile idari para cezası risklerini beraberinde getirecektir.

Şirket ortaklarının işletmeden gelir elde ederken karşılaştığı en temel sorulardan biri, nakit çekiminin huzur hakkı yoluyla mı yoksa kâr dağıtımı şeklinde mi yapılacağıdır. İki yöntem aynı ekonomik sonucu doğurmaz; kurumlar vergisi, gelir vergisi, tevkifat (stopaj) ve şirketin gider yapısı açısından birbirinden tamamen farklı mali tablolar oluşturur.

2026 yılında genel kurumlar vergisi oranının %25 olması, ücret gelirlerinde %15 ile %40 arasında değişen artan oranlı tarifeli gelir vergisinin uygulanması ve kâr payı dağıtımındaki %15 stopaj oranı nedeniyle, tercihin tek bir vergi parametresine bakılarak yapılması mümkün değildir. Bu durum, şirket kazancının ve ortağın şahsi gelir durumunun birlikte dikkate alındığı hibrit modelleri (huzur hakkı + kâr dağıtımı) ön plana çıkarmaktadır.

Huzur Hakkı Vergi Mevzuatında Ücret Sayılır

Gelir Vergisi Kanunu (GVK) uyarınca, şirketlerin yönetim ve denetim kurulu üyelerine ya da müdürlerine bu sıfatları nedeniyle ödenen tutarlar ücret kapsamında vergilendirilir.

Huzur hakkı ödemelerinde şirket tarafından ücret bordrosu düzenlenir ve tutar artan oranlı gelir vergisi tarifesine tabi tutulur.

2026 Ücret Vergisi Tarifesi

Huzur hakkının vergisel maliyetini belirleyen ana unsur, ödemenin net tutarı büyüdükçe bir üst vergi dilimine girmesidir. 2026 yılı ücret gelir vergisi dilimleri şu şekildedir:

• 190.000 TL'ye kadar: %15

• 190.000 TL – 400.000 TL arası: %20

• 400.000 TL – 1.500.000 TL arası: %27

• 1.500.000 TL – 5.300.000 TL arası: %35

• 5.300.000 TL üzeri: %40

Huzur hakkı ödemelerinde, GVK 23/18 maddesi kapsamında aylık net asgari ücrete isabet eden gelir vergisi ve damga vergisi istisnası uygulanabilmektedir.

Huzur Hakkı Şirket Açısından Gider Oluşturur

Kâr dağıtımı ile huzur hakkı arasındaki en temel fark kurumlar vergisi matrahına olan etkisidir:

• Kâr Payı: Kurumlar vergisi ödendikten sonra kalan net kârdan dağıtılır, şirket için gider niteliği taşımaz.

• Huzur Hakkı: Gerçek bir yönetim hizmetinin karşılığı olmak, şirket faaliyetleriyle orantılı bulunmak ve yasal organ kararlarına dayanmak şartıyla kurum kazancının tespitinde gider yazılabilir.

Transfer Fiyatlandırması Riski:

Şirket ortağına ödenen huzur hakkının emsallerine göre aşırı yüksek tutulması (şirket kârını tamamen sıfırlamak amacıyla) Gelir İdaresi Başkanlığı denetimlerinde transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü kazanç dağıtımı olarak değerlendirilebilir. Emsal tutarı aşan ödemelerin gider kaydı reddedilebilir.

Kâr Dağıtımında Çifte Vergilendirme Mekanizması

Kâr dağıtımı yöntemi seçildiğinde vergilendirme iki aşamada gerçekleşir:

1. Şirket Aşaması (Kurumlar Vergisi): Şirket öncelikle yıllık ticari kazancı üzerinden genel oran olan %25 kurumlar vergisini öder (İhracatçılarda %20, imalatçılarda %24 uygulanır).

2. Stopaj Aşaması: Vergi sonrası kalan dağıtılabilir kâr gerçek kişi ortağa aktarılırken şirket tarafından %15 oranında gelir vergisi tevkifatı kesilir.

Kâr Payının Yarısı Gelir Vergisinden İstisnadır

Gerçek kişi ortakların tam mükellef kurumlardan elde ettiği brüt kâr payının %50’si gelir vergisinden istisnadır.

Kalan %50'lik tutar, 2026 yılı beyan sınırı olan 400.000 TL’yi aşarsa, ortağın şahsi gelir vergisi beyannamesine dahil edilir. Yıllık beyanname üzerinden hesaplanan gelir vergisinden, şirket tarafından dağıtım aşamasında kesilen %15’lik stopajın tamamı mahsup edilir.

Karşılaştırma Senaryoları

Huzur hakkı ile kâr dağıtımının maliyet etkisi şirket kârlılık seviyesine göre değişiklik gösterir:

Hibrit Model (Huzur Hakkı + Kâr Dağıtımı)

Vergi optimizasyonu sağlamak amacıyla tek bir yönteme bağlı kalmak yerine Hibrit Model uygulanabilir.

Hibrit modelde;

1. Ortağa, fiilen üstlendiği yönetim sorumluluğuna ve sektör emsallerine uygun makul bir tutarda huzur hakkı ödenir. Bu ödeme, gelir vergisi tarifesinin alt dilimlerinde (%15 - %20 - %27) kalarak şirkete verimli bir gider kalemi sağlar.

2. Şirkette kalan ve %25 kurumlar vergisi ödenmiş net kârın bir kısmı ise yıl sonunda kâr payı olarak dağıtılır.

Bu sayede hem huzur hakkının sunduğu kurumlar vergisi matrahı düşürücü gider avantajından yararlanılır hem de ortağın şahsi gelir vergisi üst dilimlere (%35-%40) tırmanmadan kâr payı istisnasıyla fon çekimi tamamlanır.

Şirketler Hukuku Boyutu

Şirketten ortağa nakit aktarılırken vergi hesabının yanı sıra Türk Ticaret Kanunu (TTK) hükümleri gözetilmelidir:

• Kâr dağıtımı yapılabilmesi için genel kurul kararı alınması, geçmiş yıl zararlarının mahsup edilmesi ve 1. ile 2. tertip kanuni yedek akçelerin ayrılması zorunludur.

• Huzur hakkı ödemeleri için şirket esas sözleşmesinde hüküm bulunmalı veya genel kurul/yönetim organı kararı tescil/ilan edilmelidir.

• Belgeye dayanmayan veya sonradan huzur hakkı/kâr payı olarak adlandırılan tutarsız para transferleri vergi incelemelerinde ortaklardan alacaklar (131/231 hesap) kapsamında adat faizi ve KDV tarhiyatına yol açabilir.

Ortakların nakit çekim stratejileri belirlenirken; şirketin yıllık brüt kârı, ortağın diğer gelirleri ve emsal sınırları dikkate alınarak simülasyon hesaplamaları yapılmalı ve süreç hukuki zemin üzerine kurgulanmalıdır.

Yüksek enflasyonlu ekonomilerde finansal raporlama yapan ve farklı geçerli/sunum para birimleriyle çalışan şirketleri ilgilendiren kritik bir standart değişikliği yürürlüğe hazırlanıyor. Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu (KGK), Uluslararası Muhasebe Standartları Kurulu (IASB) tarafından yayımlanan düzenlemeyi Türkiye mevzuatına “Yüksek Enflasyonlu Sunum Para Birimine Çevrim” adıyla kazandırdı.

14 Nisan 2026 tarihli ve 33224 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan düzenleme; başta TMS 21 Kur Değişiminin Etkileri ve TMS 29 Yüksek Enflasyonlu Ekonomilerde Finansal Raporlama olmak üzere TFRS 19’daki bazı açıklama hükümlerinde de köklü değişiklikler yaptı.

Düzenlemenin temel amacı; bir şirketin geçerli para birimi yüksek enflasyonlu olmayan bir ekonomiye ait olmasına rağmen finansal tablolarını yüksek enflasyonlu bir ekonominin para birimiyle (örneğin Türk Lirası) sunması halinde, konsolidasyon ve çevrim işlemlerindeki yöntemsel belirsizlikleri gidermektir.

Yeni Düzenleme Hangi Şirketleri İlgilendiriyor?

Değişiklik, özellikle geçerli para birimi ile finansal tabloların sunulduğu para birimi farklı olan ve konsolide raporlama yapan şirket gruplarını doğrudan kapsıyor.

Örnek Senaryo:

Türkiye merkezli ve konsolide finansal tablolarını Türk Lirası (yüksek enflasyonlu sunum para birimi) üzerinden yayımlayan bir holdingin, Almanya’da faaliyet gösteren ve geçerli para birimi Euro (yüksek enflasyonlu olmayan para birimi) olan bir bağlı ortaklığı bulunduğunu varsayalım.

Yeni hüküm, bu Almanya bağlı ortaklığının faaliyet sonuçları, varlık, yükümlülük, özkaynak ve gelir-gider kalemlerinin Türk Lirasına çevrilirken hangi kurların esas alınacağını kesin kurallara bağlıyor.

Tüm Tutarlar Kapanış Kurundan Çevrilecek

TMS 21’e eklenen yeni 41A paragrafına göre; işletmenin geçerli para birimi yüksek enflasyonlu olmayan bir ekonominin para birimi, buna karşılık sunum para birimi yüksek enflasyonlu bir ekonominin para birimi ise finansal tablolardaki tüm tutarlar en son finansal durum tablosunun düzenlendiği tarihteki kapanış kuru (dönem sonu kuru) kullanılarak çevrilecektir.

Bu kapsamda sunum para birimine çevrilirken dönem sonu kapanış kuru esas alınacak kalemler şunlardır:

• Varlıklar ve yükümlülükler,

• Özkaynak kalemleri,

• Gelir ve gider kalemleri (kâr veya zarar),

• Karşılaştırmalı döneme ait tüm tutarlar.

Klasik TMS 21 Çevrim Yönteminden Farkı Ne?

Klasik TMS 21 uygulamasında (geçerli ve sunum para birimleri yüksek enflasyonlu değilken), finansal durum tablosundaki varlık ve yükümlülükler kapanış kuruyla çevrilirken; gelir ve gider kalemleri işlem tarihindeki kurlar veya ortalama kurlar kullanılarak çevrilir, oluşan kur farkları ise Özkaynaklar altındaki "Diğer Kapsamlı Gelir" hesabına aktarılırdı.

Yeni 41A düzenlemesiyle birlikte sunum para biriminin yüksek enflasyonlu olması durumunda bu yaklaşım tamamen değişti. Gelir ve giderler dahil tüm finansal tablo kalemlerinde ortalama kur kullanımı kaldırılarak dönem sonu kapanış kuru kullanımı zorunlu hale getirildi.

Yurt Dışındaki Bağlı Ortaklıklar İçin Özel Düzenleme ve TMS 29 Etkisi

TMS 21’e eklenen 47A paragrafı ve TMS 29’un güncellenen 8 ve 34’üncü paragrafları, yabancı bağlı ortaklıkların karşılaştırmalı finansal tablolarına özel bir mekanizma getiriyor.

Raporlayan ana ortaklığın geçerli ve sunum para birimi yüksek enflasyonlu bir para birimiyken, yurt dışındaki bağlı ortaklığın geçerli para birimi yüksek enflasyonlu değilse; karşılaştırmalı dönem rakamları her dönem sonundaki yeni kapanış kurundan tekrar çevrilmeyecek. Bunun yerine, önceki döneme ait finansal tablolarda yer alan tutarlar TMS 29 uyarınca genel fiyat endeksi (ÜFE/TÜFE) uygulanarak cari dönemin satın alma gücüne taşınacak.

Sunum Para Birimi Yüksek Enflasyonlu Olmaktan Çıkarsa Ne Olacak?

TMS 21’e eklenen 41B paragrafı, ekonominin yüksek enflasyon ortamından çıkması durumunda uygulanacak geçişi düzenliyor.

Sunum para biriminin ait olduğu ekonomi artık yüksek enflasyonlu kabul edilmediğinde, işletme 41A’daki "tüm kalemleri kapanış kuruyla çevirme" yöntemini derhal bırakacak. Bu durumda tekrar TMS 21’in standart çevrim yöntemi olan 39’uncu madde hükümlerine (gelir/gider için ortalama kur, bilanço için kapanış kuru) geçilecek. Bu geçiş işlemi ileriye dönük (prospektif) uygulanacak; geçmiş dönem tutarları yeniden düzenlenmeyecektir.

TFRS 19 ve Dipnot Açıklama Yükümlülükleri

Düzenleme yalnızca hesaplama mantığını değil, dipnot şeffaflığını da etkiliyor:

• Dipnot Zorunluluğu (TMS 21 Md. 53A-53B): İşletmeler, tüm finansal tablo tutarlarını kapanış kuru üzerinden çevirdiklerini ve yabancı faaliyetlerin finansal durum üzerindeki etkilerini dipnotlarında açıkça beyan etmek zorundadır.

• TFRS 19 Entegrasyonu: Kamuya hesap verme sorumluluğu bulunmayan ve azaltılmış dipnot uygulayan bağlı ortaklıklar da TFRS 19 kapsamındaki yeni dipnot şablonlarında bu çevrim kurlarını ve enflasyon statüsü değişikliklerini raporlayacaktır.

Yürürlük Tarihi ve Geçiş Hükümleri

Yeni standart hükümleri 1 Ocak 2027 tarihinde veya sonrasında başlayan yıllık hesap dönemlerinde zorunlu olarak uygulanacaktır. İsteyen şirketler için erken uygulamaya izin verilmektedir.

Geçiş sürecinde genel kural olarak TMS 8 Muhasebe Politikaları, Muhasebe Tahminlerinde Değişiklikler ve Hatalar standardı uyarınca geriye dönük (retrospektif) uygulama esastır. Bu nedenle şirketlerin 2027 yılındaki zorunlu geçiş öncesinde, 2026 yılı karşılaştırmalı verilerini ve konsolidasyon altyapılarını yeni çevrim kurallarına göre hazırlamaları gerekmektedir.

Konsolidasyon Yazılımları ve ERP Sistemlerinde Güncelleme Şart

Özellikle çok uluslu şirketler ve yabancı iştirakleri bulunan grupların finansal raporlama sistemlerinde şu adımları atması kritik önem taşımaktadır:

1. Sistem Algoritmaları: ERP ve konsolidasyon yazılımlarında gelir tablosu kalemlerini "ortalama kur" yerine "dönem sonu kapanış kuru" ile çevirecek yeni kural tanımlamaları yapılmalı.

2. TMS 29 Düzeltme Entegrasyonu: Karşılaştırmalı dönem verilerinin yeni kapanış kurlarıyla değil, genel fiyat endeksleriyle taşınmasını sağlayan veri akışları kurgulanmalı.

3. 2026 Hazırlık Çalışması: 1 Ocak 2027 yürürlük tarihine kadar 2026 yılı kapanışlarında simülasyon hesaplamaları yapılarak özkaynak üzerindeki olası etkiler önceden analiz edilmeli.

Türkiye Finansal Raporlama Standartları (TFRS) kapsamında 2027 yılında finansal raporlama dünyasında önemli bir dönüşüm daha gerçekleşecek. Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu (KGK) tarafından yayımlanan TFRS 19 "Kamuya Hesap Verme Sorumluluğu Bulunmayan Bağlı Ortaklıklar: Açıklamalar" standardı, belirli şartları taşıyan bağlı ortaklıklara tam TFRS ölçüm ve muhasebeleştirme kurallarını uygulamayı sürdürürken, finansal tablo dipnotlarında önemli bir sadeleşme imkânı sunacak.

1 Ocak 2027 veya sonrasında başlayan yıllık raporlama dönemlerinde zorunlu kılınan standart için erken uygulamaya da izin veriliyor. KGK’nın 2026 TFRS setinde henüz zorunlu yürürlüğe girmemiş standartlar arasında yer alan TFRS 19, grupların bağlı ortaklık düzeyindeki raporlama yükünü doğrudan azaltmayı hedefliyor.

TFRS 19 Ne Getiriyor?

TFRS 19’un temel amacı, konsolide TFRS raporlaması yapan grup şirketlerinde yer alan ancak kendisi kamuya hesap verme sorumluluğu taşımayan bağlı ortaklıkların münferit veya bireysel finansal tablolarındaki dipnot açıklama yükünü hafifletmektir.

Burada gözden kaçırılmaması gereken en temel unsur şudur: TFRS 19 yeni bir değerleme veya muhasebeleştirme modeli değildir.

TFRS 19’u seçen bir işletme;

• Varlık ve yükümlülüklerinin tanınmasında,

• Finansal tablo kalemlerinin ölçüm ve değerleme esaslarında,

• Finansal tabloların temel sunum biçiminde,

ilgili TFRS (TFRS 9, TFRS 15, TFRS 16, TMS 16 vb.) hükümlerini birebir uygulamaya devam eder. Değişiklik yalnızca dipnot setinde gerçekleşir. İşletme, diğer TFRS standartlarındaki uzun açıklama yükümlülükleri yerine TFRS 19’da tanımlanan "azaltılmış açıklama" kurallarını uygular. Kısacası sistem, Tam TFRS Muhasebeleştirmesi + Azaltılmış Dipnot Seti olarak kurgulanmıştır.

Her Bağlı Ortaklık TFRS 19’dan Yararlanamayacak

Standart genel bir muafiyet sağlamaz. TFRS 19’un uygulanabilmesi için raporlama dönemi sonu itibarıyla aşağıdaki üç ana şartın eş zamanlı sağlanması zorunludur:

1. Bağlı Ortaklık Statüsü: İşletmenin başka bir ana ortaklığın bağlı ortaklığı olması,

2. Kamuya Hesap Verme Sorumluluğunun Bulunmaması: İşletmenin borsada işlem görmemesi veya halktan emanetçi sıfatıyla fon toplamaması,

3. Şeffaf Konsolidasyon Şartı: İşletmenin kamuya açık şekilde TFRS’ye uygun konsolide finansal tablo hazırlayan bir ana ortaklığa (veya ara kademe ana ortaklığa) sahip olması.

Bu kriterlerden herhangi biri eksik olduğunda TFRS 19’daki azaltılmış dipnot kolaylığından faydalanılması mümkün değildir.

"Kamuya Hesap Verme Sorumluluğu Bulunmaması" Kriteri

Standart uygulamasının anahtar kavramı kamuya hesap verme sorumluluğudur. TFRS 19 uyarınca bir işletme;

• Borçlanma veya özkaynak araçları kamuya açık bir piyasada (Borsa İstanbul veya uluslararası borsalar) işlem görüyorsa ya da bu araçları ihraç etme sürecindeyse,

• Banka, yatırım bankası, sigorta şirketi, emeklilik şirketi, menkul kıymet aracı kurumu veya yatırım fonu gibi ana faaliyet alanı geniş halk kitlelerinin varlıklarını korumak ve yönetmek olan bir finansal kuruluş niteliği taşıyorsa,

kamuya hesap verme sorumluluğuna sahip kabul edilir. Dolayısıyla borsaya kote şirketler ve finansal sektördeki yapılar TFRS 19’un tamamen kapsamı dışında kalmaktadır.

Grup Şirketleri İçin Operasyonel Avantajlar

Uluslararası Finansal Raporlama Standartları Kurulu (IASB) tarafından geliştirilen ve KGK tarafından mevzuata kazandırılan TFRS 19, grup içi çift muhasebe/raporlama yükünü sonlandırmayı amaçlar.

Ana ortaklığı TFRS’ye göre konsolide rapor hazırlayan bir bağlı ortaklık, kendi yerel raporlamasında farklı bir standart kullandığında iki farklı raporlama dili yürütmek durumunda kalıyordu. TFRS 19 sayesinde bağlı ortaklık, hem ana ortaklığın konsolidasyon paketine veri sağlarken kullandığı TFRS ölçümlerini koruyacak hem de kendi finansal tablolarını basitleştirilmiş bir dipnot setiyle sunarak raporlama maliyetlerini düşürecektir.

Dipnotlar Tamamen Ortadan Kalkmıyor

TFRS 19 uygulaması finansal tabloların dipnotsuz sunulacağı anlamına gelmez. Standart karmaşık detayları elerken, yatırımcılar ve alacaklılar açısından hayati kabul edilen finansal bilgilerin verilmesini şart koşar.

Ayrıca TFRS 19 açıkça şu kuralı koyar: Eğer TFRS 19’un öngördüğü azaltılmış açıklamalar, finansal tablo kullanıcısının işletmenin mali durumunu ve performansını anlaması için yetersiz kalıyorsa, işletme ilave açıklamalar yapmakla yükümlüdür.

Ölçüm Hükümleri Birebir Devam Ediyor

Şirketlerin muhasebe birimlerinin dikkat etmesi gereken en önemli nokta, standart bazlı ölçüm kurallarının değişmediğidir:

• Kiralama işlemlerinde TFRS 16 hükümleri uyarınca kullanım hakkı varlığı ve kiralama borcu hesaplanmaya,

• Müşteri sözleşmelerinden doğan hasılatta TFRS 15 adımları uygulanmaya,

• Finansal varlık ve borçların değerlemesinde TFRS 9 kuralları işletilmeye,

• Ertelenmiş vergi hesaplamalarında TMS 12 mantığı korunmaya,

devam edecektir. TFRS 19, bu standartların ölçüm mantığına değil, sadece en arkadaki dipnot tablolarına müdahale etmektedir.

TFRS 18 ile Eş Zamanlı Yürürlük

2027 raporlama dönemi TFRS altyapısı için çift taraflı bir milat niteliğindedir. KGK’nın 2026 Kırmızı Kitap düzenlemelerine göre hem TFRS 18 "Finansal Tablolarda Sunum ve Açıklama" hem de TFRS 19 aynı gün (1 Ocak 2027) yürürlüğe girecektir.

Bu nedenle TFRS 19’a hazırlanan şirketlerin, finansal tablolarının esas sunum yapısını (gelir tablosunun operasyonel, finansman ve yatırım kategorilerine ayrılması vb.) TFRS 18’e göre kurgularken, dipnot detaylandırmasında TFRS 19’un sunduğu basitleştirmelerden yararlanması gerekecektir.

Ara Kademe Ana Ortaklıklar İçin Özel Durum

TFRS 19 sadece en alt kademedeki bağlı ortaklıkları değil, çok katmanlı holding yapılarındaki ara kademe ana ortaklıkları da kapsar. Kamuya hesap verme sorumluluğu taşımayan bir ara kademe ana ortaklık, kendi konsolide tablolarında TFRS 19’u tercih etmese bile, kendi bireysel (münferit) finansal tablolarında azaltılmış dipnot kolaylığından faydalanabilir.

TFRS 19 Zorunlu mu, Seçimlik mi?

TFRS 19 kriterlerini sağlayan bir bağlı ortaklık için bu standardı uygulamak zorunlu değildir; işletmenin tercihine bırakılmıştır.

Şirketler ve grup yönetimleri, bağlı ortaklık bazında maliyet-fayda analizi yaparak TFRS 19’a geçiş yapıp yapmayacaklarına kendileri karar verir. Ayrıca standart, ilerleyen dönemlerde bu tercihten vazgeçilerek yeniden tam TFRS dipnot setine dönülmesine de imkân tanımaktadır.

Muhasebe ve Denetim Ekipleri İçin 2027 Öncesi Hazırlık Adımları

1 Ocak 2027 tarihindeki zorunlu yürürlük öncesinde grup şirketlerinin şu operasyonel adımları atması önerilmektedir:

1. Kapsam Analizi: Grubun tüm bağlı ortaklıklarının TFRS 19 kriterlerini (borsa kotasyonu, emanetçi varlık durumu, ana ortaklık konsolidasyonu) taşıyıp taşımadığı listelenmelidir.

2. GAP (Fark) Analizi: Mevcut TFRS dipnot şablonları ile TFRS 19’un talep ettiği basitleştirilmiş dipnot listeleri karşılaştırılmalıdır.

3. ERP ve Yazılım Güncellemeleri: Muhasebe ve konsolidasyon yazılımlarında TFRS 19 dipnot formatlarına uygun raporlama şablonları kurgulanmalıdır.

4. Denetim Düzenlemeleri: Bağımsız denetim şirketleriyle görüşülerek TFRS 19 kapsamındaki denetim çalışma dosyalarının yapısı netleştirilmelidir.

TFRS 19, yayımlandığı tarihten itibaren uluslararası düzenlemelere paralel olarak güncellenmiştir. KGK, 31 Ekim 2025’te IFRS 19 güncellemelerini Resmî Gazete’de yayımlamış, Nisan 2026’da ise yüksek enflasyonlu ekonomilere ilişkin revizyonları TFRS 19 metnine dahil etmiştir. Bu nedenle şirketlerin 2027 geçişinde en güncel metinleri esas alması kritik önem taşır.

Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu (KGK), güvence denetimlerinin temel yapısını daha açık ve sistematik hale getirmeyi amaçlayan “Güvence Denetimlerine İlişkin Çerçeve” taslak metnini 26 Ağustos 2026 tarihinde kamuoyu görüşüne açtı.

Taslak, Uluslararası Bağımsız Denetim ve Güvence Denetimi Standartları Kurulu (IAASB) tarafından yayımlanan uluslararası çerçevenin Türkiye mevzuatına kazandırılması amacıyla hazırlandı. KGK, görüş ve önerilerin 21 Eylül 2026 tarihine kadar Kuruma iletilebileceğini bildirdi. Çerçevenin yayımlandığı tarihte yürürlüğe girmesi planlanıyor.

Düzenleme özellikle bağımsız denetçiler, denetim kuruluşları ve sürdürülebilirlik güvence hizmetleri açısından önem taşıyor. Ancak taslağın doğrudan yeni bir muhasebe standardı veya yeni bir denetim yükümlülüğü getirmediğini belirtmek gerekir.

Yeni Çerçeve Bir Denetim Standardı Değildir

KGK’nın taslak metnindeki en önemli açıklamalardan biri, Güvence Denetimlerine İlişkin Çerçeve’nin kendisinin bir denetim standardı niteliğinde olmamasıdır.

Çerçeve; bağımsız denetim, sınırlı bağımsız denetim, sürdürülebilirlik güvence denetimi veya diğer güvence denetimlerinin nasıl anlaşılması gerektiğine ilişkin ortak bir referans yapısı oluşturur. Kendi başına yeni uygulama prosedürleri veya yükümlülükler getirmez.

Bu nedenle hazırlanacak güvence raporlarında “Çerçeve’ye uygun denetim yapıldığı” şeklinde bir ifade yerine; çalışmanın türüne göre ilgili Bağımsız Denetim Standardı (BDS), Sınırlı Bağımsız Denetim Standardı (SBDS), Sürdürülebilirlik Güvence Denetimi Standardı (SGDS) veya Güvence Denetimi Standardına (GDS) atıf yapılması gerekecektir.

Güvence Denetiminin Beş Temel Unsuru

Taslak metin, bir çalışmanın "güvence denetimi" olarak nitelendirilebilmesi için bulunması gereken yapıyı beş temel unsur üzerinden tanımlıyor:

1. Üç Taraflı İlişki: Denetçi, sorumlu taraf (yönetim) ve hedef kullanıcılar.

2. Dayanak Denetim Konusu: İncelemeye ve değerlendirmeye tabi tutulacak veri veya süreç.

3. Uygun Kıstaslar: Denetim konusunun değerlendirilmesinde kullanılacak standartlar, mevzuat veya ölçütler.

4. Yeterli ve Uygun Kanıt: Görüş oluşturmak için toplanan denetim verileri.

5. Güvence Raporu: Makul veya sınırlı güvence seviyesine uygun olarak hazırlanan yazılı sonuç belgesi.

Bu yapı, klasik finansal tablo denetimi dışındaki alanlarda yürütülecek güvence çalışmalarının hukuki ve teknik zeminini belirginleştirmektedir.

Denetim Konusu Sadece Finansal Tablolarla Sınırlı Değil

Taslak düzenlemede güvence denetimine konu olabilecek bilgilerin oldukça geniş bir alana yayılabildiği görülüyor. KGK tarafından öne çıkarılan denetim konuları şunlardır:

• İşletmelerin finansal tabloları ve mali raporları,

• İç kontrol sisteminin tasarım ve çalışma etkinliği,

• Şirkete özgü finansal veya operasyonel performans göstergeleri,

• Çevresel, sosyal ve yönetişim odaklı sürdürülebilirlik bilgileri,

• Belirli mevzuat veya sözleşme şartlarına uyuma ilişkin yönetim beyanları.

Yeni çerçevenin özellikle sürdürülebilirlik raporlaması, iç denetim/iç kontrol değerlendirmeleri ve finansal olmayan kurumsal verilerin bağımsız doğrulamaya tabi tutulduğu alanlarda temel rehber olması bekleniyor.

Makul Güvence ile Sınırlı Güvence Arasındaki Farklar

Taslak metin, makul güvence ve sınırlı güvence denetimleri arasındaki metodolojik farkları netleştiriyor:

• Makul Güvence Denetimi: Denetçi, denetim riskini kabul edilebilir derecede düşük bir seviyeye indirecek şekilde yeterli ve uygun kanıt toplar. Rapor sonucu olumlu veya olumsuz yönde kesin bir görüş bildirimi içerir.

• Sınırlı Güvence Denetimi: Uygulanan prosedürlerin niteliği ve kapsamı makul güvenceye göre daha dar tutulur. Denetçi anlamlı bir güvence seviyesine ulaşır ancak güvence riski makul denetimlere göre daha yüksek kalır. Sonuç ifadesi çoğunlukla "olumsuz bir hususa rastlanmadığı" şeklinde kurgulanır.

Bu ayrım, şirketlerin ihtiyacı olan rapor türünü doğru seçmesinde ve hazırlanacak bilgi/belge setinin derinliğini belirlemesinde yol gösterici olacaktır.

Danışmanlık ve Muhasebe Hizmetleri Güvence Denetimi Sayılmıyor

Taslağın pratikteki en net çizgilerinden biri de güvence hizmetleri ile diğer mesleki hizmetlerin ayrılmasıdır. KGK, her mali müşavirlik veya denetim hizmetinin güvence denetimi olarak kabul edilemeyeceğini vurgulamaktadır.

Güvence denetimi kapsamı dışında kalan işlemler şunlardır:

• Üzerinde mutabık kalınan prosedürlerin uygulanması (ÜMP),

• Finansal bilgilerin derlenmesi işleri,

• Güvence sonucu veya bağımsız görüş içermeyen vergi beyannamesi hazırlama süreçleri,

• Yönetim ve finansal danışmanlık hizmetleri.

Şirketlerin aldıkları hizmetleri tanımlarken "denetim", "danışmanlık" ve "güvence" kavramlarını sözleşmelerinde doğru kullanması gerekmektedir.

Güvence Dışı Raporlarda Kavram Karmaşasına Son

Taslak metin, güvence niteliği taşımayan raporların dili konusunda da katı kurallar öngörüyor. Bir çalışma güvence denetimi niteliğinde değilse; hazırlanan raporda üçüncü tarafları veya yatırımcıları yanıltacak şekilde "güvence verilmiştir", "bağımsız denetim yapılmıştır" veya "sınırlı bağımsız denetim ilkesiyle incelenmiştir" gibi ifadelere yer verilemeyecektir.

Denetim Kabulü Öncesindeki Ön Şartlar

Taslakta denetim sözleşmesi imzalanmadan önce denetçinin incelemesi gereken koşullar açıklanıyor. Denetçi; tarafların görev ve sorumluluklarının netliğini, denetim konusunun ve kullanılacak ölçütlerin (kıstasların) uygunluğunu, elde edilecek verilerin güvenilirliğini ve denetimin makul bir amaca hizmet edip etmediğini kontrol etmek zorundadır.

Muhasebe ve Finans Departmanlarına Dolaylı Etkileri

Çerçeve doğrudan yeni bir yevmiye kaydı veya vergi kuralı getirmemekle birlikte, güvenceye konu olan bilgilerin kaynağı şirketlerin muhasebe, finans ve BT sistemleri olduğu için operasyonel süreçleri etkileyecektir.

Şirket muhasebe ve finans ekipleri için şu başlıklar önem kazanacaktır:

• Raporlanan finansal veya operasyonel verilerin dayanak belgeleriyle izlenebilir olması,

• İstatistiki ve kurumsal verilerin hesaplama metodolojilerinin açıkça dokümante edilmesi,

• Veri üretim süreçlerindeki iç kontrollerin doğrulanabilir duruma getirilmesi,

• Denetçiye sunulacak kanıtların erişilebilirliğinin sağlanması.

Sürdürülebilirlik Raporlamasında Ortak Dili Oluşturacak

Türkiye Sürdürülebilirlik Raporlama Standartları (TSRS) çerçevesinde şirketlerin hazırlayacağı çevresel, sosyal ve yönetişim (ÇSY) verilerinin doğrulanması aşamasında bu yeni çerçeve referans alınacaktır. Sürdürülebilirlik bilgilerinin denetlenebilir bir yapıda ölçülmesi ve raporlanması süreçlerinde bu çerçevenin ilkeleri uygulanacaktır.

Etik İlkeler ve Kalite Yönetim Standartları

Güvence denetimi yürüten denetçilerin Dürüstlük, Tarafsızlık, Mesleki Yeterlilik ve Özen, Sır Saklama ve Mesleğe Uygun Davranış ilkelerine tam uyum göstermesi şart koşulmaktadır. Aynı zamanda denetim kuruluşlarının Kalite Yönetim Standardı (KYS 1) çerçevesinde kurumsal bir kalite altyapısına sahip olmaları denetim güvencesinin temeli olarak kabul edilmektedir.

Görüş Süreci 21 Eylül 2026'da Tamamlanıyor

26 Ağustos 2026 tarihinde yayımlanan taslak metin için kamuoyu görüş verme süresi 21 Eylül 2026 tarihinde sona erecektir. Gelen önerilerin değerlendirilmesinin ardından nihai çerçevenin KGK tarafından yayımlanarak Resmi Gazete ilanıyla yürürlüğe girmesi hedeflenmektedir.

Türk girişimcilerin ABD pazarına doğrudan satış yapma ilgisi her geçen gün artıyor. Ancak ABD'de e-ticaret dünyasına adım atarken yalnızca bir çevrim içi mağaza açmak veya pazaryerlerinde satıcı hesabı oluşturmak yeterli olmuyor. ABD’de şirket kurulması, doğru eyaletin seçilmesi, vergi kimlik numaralarının alınması, federal bildirimlerin yapılması ve eyalet bazlı Satış Vergisi (Sales Tax) yükümlülüklerinin yönetilmesi bir bütün olarak planlanmalıdır.

ABD Küçük İşletmeler İdaresi (SBA), bir işletmenin hangi eyalette kurulacağının; kayıt, vergi, lisans, izin ve maliyetler açısından doğrudan belirleyici olduğunu vurgulamaktadır.

ABD’de Şirket Kurmak İçin Eyalet Seçimi Önemlidir

ABD’de şirket kuruluşu federal (merkezi) düzeyde tek tip bir işlem değildir. Şirketler, faaliyet göstermek istedikleri eyaletlerin kendi mevzuatlarına göre tescil edilir.

LLC (Limited Liability Company) veya C-Corp (Corporation) yapıları kurulurken; şirket unvanı, ortaklık yapısı, kayıtlı temsilci (registered agent) bilgileri ve kuruluş belgeleri (Articles of Organization / Incorporation) ilgili eyalet kurumuna sunulur.

ABD dışından faaliyet gösterecek Türk girişimciler için Registered Agent (Kayıtlı Temsilci) hizmeti zorunludur. SBA kurallarına göre, şirketin kurulduğu eyalette fiziki bir adrese sahip resmi bir temsilcisinin bulunması şarttır. Ayrıca şirket tescil edildiği eyalet dışında başka bir eyalette fiilen depo açıyor veya personel istihdam ediyorsa, "Foreign Qualification" adı verilen ek eyalet kayıt süreçleri gündeme gelir.

LLC Kurmak Federal Vergi Bildirim Yükümlülüğünü Kaldırmaz

ABD’de şirket kuran yabancı girişimciler arasında esnek yapısı nedeniyle LLC modeli sıkça tercih edilir. Ancak LLC kurmak, vergi ve raporlama yükümlülüklerinin olmadığı anlamına gelmez.

Yabancı bir kişiye ait tek ortaklı bir ABD LLC’si, federal gelir vergisi açısından "Disregarded Entity" (Vergisel Varlığı Dikkate Alınmayan Kurum) olarak değerlendirilebilir. Bu durum şirketin vergi ödemeyeceği anlamına gelse dahi, Amerikan Gelir İdaresi’ne (IRS) bilgi bildirimi yapma zorunluluğunu ortadan kaldırmaz.

Form 5472 Yabancı Ortaklı Şirketler İçin Kritiktir

ABD’de yabancı ortaklı şirketlerin karşılaştığı en kritik idari yükümlülüklerden biri Form 5472 bildirimidir.

IRS mevzuatına göre, en az %25 yabancı sahipliği bulunan ABD şirketleri ile yabancı kişilere ait tek ortaklı LLC'ler (disregarded entities), şirket ile ilişkili tarafları arasındaki finansal hareketleri bildirmek zorundadır.

Raporlanması gereken temel işlemler şunlardır:

• Şirket sahibinin sermaye olarak koyduğu tutarlar,

• Şirket hesabından kişisel hesaba çekilen paralar,

• Ortaklar ile şirket arasındaki borç alma-verme veya hizmet bedeli ödemeleri.

Bu form, proforma Form 1120 ile birlikte IRS'e sunulmalıdır. Süresinde verilmeyen veya eksik verilen Form 5472 için uygulanan yüksek idari para cezaları dikkate alındığında, banka ve muhasebe hareketlerinin düzenli tutulması hayati önem taşır.

Sales Tax Federal Bir Vergi Değildir

E-ticaret yapanların en çok karıştırdığı konulardan biri Sales Tax (Satış Vergisi) mekanizmasıdır. Sales Tax, Türkiye’deki KDV gibi ülke genelinde tek bir oranla uygulanan federal bir vergi değildir; eyaletlerin ve yerel yönetimlerin (şehir/bölge) kendi koyduğu bir tüketim vergisidir.

Bir eyalette fiziki varlığı (ofis, depo, personel vb.) bulunan şirketler için o eyalette Sales Tax mükellefiyeti doğar. Ancak e-ticarette fiziki varlık olmasa bile satış hacimleri bu vergiyi tetikleyebilir.

Economic Nexus: Satış Hacmine Bağlı Mükellefiyet

E-ticaret şirketleri için fiziki mağaza veya deponun bulunmaması, Sales Tax muafiyeti sağlamaz. ABD’deki eyaletlerin büyük çoğunluğu, uzaktan satış yapan işletmeler için Economic Nexus (Ekonomik Bağ) kurallarını uygular.

Economic Nexus, bir eyalette belirli bir brüt satış cirosuna veya işlem sayısına ulaşıldığında O eyalette Sales Tax kaydı açma, müşteriden vergiyi tahsil etme ve eyalete ödeme zorunluluğu getirir.

Eşik değerler eyaletlere göre farklılık gösterir:

• Birçok eyalette yıllık 100.000 USD satış cirosu veya 200 adet işlem eşik olarak kabul edilir.

• Bazı büyük eyaletlerde bu sınır 500.000 USD seviyesine kadar çıkabilir.

Bu nedenle ABD geneline e-ticaret yapan bir Türk işletmesi, sadece şirketinin kurulu olduğu eyaleti değil, sipariş gönderdiği tüm eyaletlerdeki satış hacmini anlık olarak izlemelidir.

Pazaryerlerinde "Marketplace Facilitator" Kuralları

Amazon, Etsy, eBay veya Walmart gibi pazar yerleri üzerinden satış yapan işletmeler için süreç Marketplace Facilitator (Pazar Yeri Kolaylaştırıcısı) yasaları ile yürütülür.

ABD’deki eyaletlerin büyük bir kısmında kanunlar, pazar yeri platformlarını "satış vergisini tahsil etmekle ve ilgili eyalete yatırmakla" doğrudan sorumlu tutar. Bu kapsama giren pazar yeri satışlarında Sales Tax hesaplaması ve ödemesi otomatik olarak platform tarafından yapılır.

Ancak satıcı pazar yeri dışında kendi Shopify veya WooCommerce altyapılı internet sitesinden doğrudan satış yapıyorsa, Sales Tax takibi, hesabı ve eyalet beyannameleri tamamen satıcının kendi sorumluluğundadır.

Şirket Kuruluşu Sonrasında Devam Eden Yıllık Süreçler

ABD’de şirket tescil edildikten sonra rutin operasyonel ve idari süreçler başlar. İşletmelerin düzenli takip etmesi gereken temel başlıklar şunlardır:

• EIN (Employer Identification Number): Federal vergi kimlik numarasının alınması ve banka hesaplarının açılması.

• State Annual Report: Şirketin kurulu olduğu eyalete her yıl ödenen ve sunulan yıllık faaliyet raporları.

• Franchise Tax: Delaware veya California gibi bazı eyaletlerde, eyalette iş yapma hakkı karşılığında alınan sabit veya sermayeye bağlı eyalet vergileri.

• Sales Tax Beyannameleri: Economic Nexus oluşan eyaletlerde aylık, üç aylık veya yıllık verilen satış vergisi beyanları.

• Banka Mutabakatları ve Muhasebe: Gelir, gider, navlun ve komisyon kayıtlarının düzenli tutulması.

Türkiye’deki Vergi Boyutu Unutulmamalıdır

ABD’de bir şirket kurmak, Türkiye’de mukim olan şirket sahibinin Türk vergi mevzuatı karşısındaki sorumluluklarını kendiliğinden sona erdirmez.

Türkiye’de yaşayan bir girişimcinin ABD’deki şirketinden elde ettiği kâr payı (temettü) dağıtımları, şahsi gelir vergisi beyanı gerektirebilir. Ayrıca Türkiye’deki bir şirket ile ABD’deki şirket arasında mal veya hizmet transferi yapılıyorsa, Transfer Fiyatlandırması esasları dikkate alınmalıdır. Şirketin yönetildiği merkez ve vergi mukimliği durumu her iki ülke mevzuatı açısından birlikte ele alınmalıdır.

Doğrudan ABD Şirketiyle Satış Yapmanın Avantajları

Pazara doğrudan bir ABD şirketiyle girmek; Stripe ve PayPal gibi küresel ödeme altyapılarına kolay erişim, ABD bankalarında ticari hesap açabilme, pazaryerlerinde yerel satıcı algısıyla yer alma ve ABD merkezli fon/yatırım süreçlerine dahil olabilme açısından büyük avantajlar sağlar.

Uzun vadeli ve cezasız bir e-ticaret operasyonu için kuruluş aşamasından itibaren eyalet seçimi, vergi bildirimleri (Form 5472), Sales Tax yazılım entegrasyonları ve profesyonel muhasebe altyapısı bir arada kurgulanmalıdır.

• YENİ TTK GÖRE TUTULACAK DEFTERLER
• YENİ TTK GÖRE KAYIT VE BELGELERİN SAKLANMASI
• YENİ TTK GÖRE KAYIT VE BELGELERİN SAKLANMASI
• YENİ TTK GÖRE DEFTERLERİN İSPATI
• BİLANÇO ESASINA GEÇİŞ HÜKÜMLERİ
• E-DEFTER GÖNDERME SÜRESİ
• E-DEFTER AYLIK VE 3 AYLIK
• GÖNDERME TERCİH ZAMANI
• BASİT USULDE VERGİ DÜZENLEMESİ 2026’DA YÜRÜRLÜĞE GİRİYOR
• BASİT USULDE VERGİLEMENİN
• ÖZEL ŞARTLARI
• KURGAN SİSTEMİ NEDİR ?
• KURGAN VE MASAK DÜZENLEMELERİ
• MESLEK MENSUPLARINI ZORLUYOR
• DÖNEM SONU İŞLEMLERİ NELERDİR ?
• TİCARİ KAR – MALİ KAR
• HAZIR DEĞERLER BANKALAR HESABI
• HAZIR DEĞERLER MENKUL KIYMETLER HESABI
• HAZIR DEĞERLER ALACAKLARIN DEĞERLEMESİ
• ALACAKLARIN DEĞERLEMESİ ŞÜPHELİ TİCARİ ALACAKLAR
• ALACAKLARIN DEĞERLEMESİ DEĞERSİZ ALACAKLAR
• ALACAKLARIN DEĞERLEMESİ REESKONT UYGULAMASI
• STOKLARIN DEĞERLEMESİ
• GELECEK AYLARA / YILLARA AİT GİDERLER
• DURAN VARLIKLARIN DEĞERLEMESİ
• SABİT KIYMET ALIMINDAN DOĞAN KREDİ FAİZLERİNİN VE KUR FARKLARININ DURUMU
• AMORTİSMANLAR (FAYDALI ÖMÜR İLKESİ) 333-339-365-389-399 NOLU TEBLİĞLER
• YENİLEME FONU
• ÖZEL MALİYET BEDELİ
• 2025 ENFLASYON DÜZELTMESİ
• DİĞER ÖZKAYNAK KALEMLERİNİN DEĞERLEMESİ
• KDV YÖNÜNDEN ÖZELLİKLİ HUSUSLAR
• STOK SAYIM FAZLA VE NOKSANLARI
• ÖZELLİK ARZ EDEN HUSUSLAR
• E-FATURA ZORUNLULUĞU
• E-FATURA İPTALİ
• E-FATURA DÜZENLEMEME CEZASI
• E-DEFTER SIK SORULAN SORULAR
• E-DEFTER MÜCBİR SEBEP HALLERİ

2017 yılında keşfedilen ‘Oumuamua, Güneş Sistemi’ne giren ve yıldızlararası kökeni doğrulanan ilk gök cismi olarak tarihe geçti. Havai dilinde “uzaktan gelen ilk haberci” anlamına gelen adıyla anılan bu nesne, şekli ve hareket tarzıyla bilim dünyasının ilgisini çekti.

Yaklaşık 400 metre uzunluğa sahip olduğu tahmin edilen cisim, oldukça ince ve uzamış bir yapıya sahip. Yüzeyindeki kırmızımsı ton, uzun süreli kozmik ışın bombardımanına maruz kaldığını düşündürüyor. Güneş’e yakın geçişi sırasında herhangi bir gaz veya toz kuyruğu oluşturmadığı için klasik bir kuyrukluyıldız gibi davranmadı; bu da kayalık ya da metal ağırlıklı bir gövdesi olabileceğini gösteriyor.

‘Oumuamua kendi ekseni etrafında yaklaşık 7 saatte bir dönüyor ve bu dönüş sırasında parlaklığındaki dalgalanmalar, şeklinin sıradışı orantılarından kaynaklanıyor. Bilim insanları, bu gök cisminin başka bir yıldız sisteminden koparak milyonlarca yıl boyunca uzayda dolaştığını ve tesadüfen Güneş Sistemi’nden geçtiğini değerlendiriyor.

Bu keşif, yıldızlararası nesnelerin incelenmesinde bir dönüm noktası oldu ve astronomlara, Güneş Sistemi dışından gelen cisimlerin yapısı hakkında yeni ipuçları sundu.

Nasa Görüntüsü İçin Tıklayın

Gökyüzü meraklıları için yılın en etkileyici doğa olaylarından biri gerçekleşti.

12 Ağustos ve 13 Ağustos'ta, Perseid Meteor Yağmuru en yoğun ve parlak dönemine giriyor.

Saatte yaklaşık 150 meteorun gökyüzünü aydınlatması beklenen yılın bu en büyük gökyüzü şöleninin en yoğun dönemi bu gece yaşansa da, 24 Ağustos’a kadar izlenebilecek.

Türkiye'de Perseid Meteor Yağmuru’nu gözlemlemek isteyen gökyüzü tutkunları yüksek rakımlı ve ışıktan uzak bölgelerde buluştu.

EN İYİ GÖZLEM İÇİN ÖNERİLER

Uzmanlar, meteor yağmurunu izlemek isteyenlerin öncelikle yapay ışıklardan uzak bir noktaya gitmesini tavsiye eetti.

Yaz aylarında havanın kararması geç saatleri bulabileceğinden, en iyi görüntü için gece yarısına kadar beklemek öneriliyor.

PERSEİD METEOR YAĞMURU NEDİR?

Tüm meteor yağmurları gibi Perseid’ler, Dünya’nın yörüngesinde dolaşan bir toz bulutunun içinden geçmesiyle oluşuyor.

Dünya bu enkaz bulutunun içinden geçerken, küçük kaya ve toz parçaları saniyede 59 kilometre hızla atmosfere çarpıyor. Çarpma sırasında oluşan yoğun ısı, meteorları saniyeler içinde yakıyor. Küçük parçalar parlak izler bırakırken, daha büyük olanlar “ateş topu” şeklinde patlıyor.

Perseid Meteor Yağmuru’nun ne zaman başladığı kesin olarak bilinmiyor.

Ancak ilk gözlemler yaklaşık 2 bin yıl önce Antik Çin kayıtlarında yer alıyor.

EDİRNE

İşte Türkiye'nin birçok noktasından görüntülenen Perseid fotoğrafları...

MALATYA

KONYA

ERZURUM

ŞANLIURFA

ANKARA

AİZANOİ ANTİK KENTİ

ZERZEVAN KALESİ

Diyarbakır'ın Çınar ilçesindeki, Roma İmparatorluğu döneminde "askeri yerleşim" olarak kullanılan ve yeraltı tapınağı Mithras'ın da bulunduğu 3 bin yıllık Zerzevan Kalesi, gece saatlerinde fotoğraflandı.

HATAY

KÜTAHYA

GİRESUN

Kırşehir'deki Malya Tarım İşletmesi'nde, yaklaşık 70 bin dekar alanda sertifikalı tohum için hububat ve yem bitkisi hasadı yapılıyor.

Maksimum 48 aya kadar taksitlendirme imkânı verilecek. Taksit süresi, borç tutarına göre bankaca belirlenecek.Yapılandırmadan dönem borcunu kısmen ya da tamamen ödeyemeyen bireysel kredi kartı müşterileri, anapara ve/veya faiz ödemeleri geciken ihtiyaç kredisi müşterileri, daha önce yeniden yapılandırılmış bireysel kredi kartı ve ihtiyaç kredisi müşterileri yararlanabilecek.

Kredi kartı yapılandırmasında artık sadece asgari tutarı ödenmeyen değil, dönem borcu kısmen ya da tamamı ödenmeyen bireysel kartlar da yapılandırmaya konu olabilecek. Öte yandan ihtiyaç kredisi yapılandırmasında gecikme süresi artık "30 günü aşan" değil, "her türlü gecikmiş ödeme" olarak güncellendi.

YAPILANDIRMA BAŞVURUSU NEREYE YAPILIR?

Yapılandırma başvurusu, borcun bulunduğu banka üzerinden gerçekleştirilir. Başvuru kanalları şunlardır:

Banka şubeleri: Kimlik ve varsa gelir belgenizle doğrudan şubeye başvurabilirsiniz.

Mobil bankacılık: Bankanızın uygulamasından "Yapılandırma" ya da "Borç Transferi" sekmesini kontrol edin.

İnternet bankacılığı: Bireysel menülerden kredi kartı yapılandırma bölümüne girerek talep oluşturabilirsiniz.

Telefon bankacılığı: Müşteri hizmetlerini arayarak yapılandırma talebinde bulunabilirsiniz.

KREDİ KARTI YAPILANDIRMA BAŞVURUSU NASIL YAPILIR?

Başvurular, ilgili bankaların şubelerinden, mobil bankacılık uygulamalarından ya da internet bankacılığı üzerinden yapılabiliyor.

Başvuru esnasında gelir belgesi ya da SGK dökümü gibi belgeler talep edilebiliyor

Yapılandırma başvurusu olumlu sonuçlanan kullanıcılarla yapılandırma sözleşmesi imzalanacak.